Op 17 mei 2005 (jaarnummer 1202) keurde de gemeenteraad de code van gemeentelijke politiereglementen van de stad Antwerpen goed. Inbreuken op de code van gemeentelijke politiereglementen kunnen sindsdien gesanctioneerd worden met administratieve sancties waaronder een administratieve geldboete.
Deze code van politiereglementen werd later nog verscheidene keren gewijzigd. De nieuwe gecoördineerde versie werd goedgekeurd door de gemeenteraad op 16 december 2013 (jaarnummer 753). De laatste wijziging werd goedgekeurd door de gemeenteraad op 30 september 2024. Naar aanleiding van een beslissing van de provinciegouverneur op 24 december 2024 werden de artikelen 517, §3 en 4 van de Politiecodex per direct vernietigd.
Op 25 november 2024 (jaarnummer 131) keurde de gemeenteraad van Borsbeek de code van gemeentelijke politiereglementen van de stad Antwerpen goed, met ingang van 1 januari 2025. De goedkeuring van deze versie wordt nu opgeheven.
Artikel 135 §2 Nieuwe Gemeentewet
De gemeenten hebben ook tot taak het voorzien, ten behoeve van de inwoners, in een goede politie, met name over de zindelijkheid, de gezondheid, de veiligheid en de rust op openbare wegen en plaatsen en in openbare gebouwen.
Meer bepaald, en voor zover de aangelegenheid niet buiten de bevoegdheid van de gemeenten is gehouden, worden de volgende zaken van politie aan de waakzaamheid en het gezag van de gemeenten toevertrouwd:
Het decreet van 22 december 2017 over het lokaal bestuur, artikel 41, tweede lid, 2°.
Artikel 119 Nieuwe Gemeentewet:
De gemeenteraad maakt de gemeentelijke reglementen van inwendig bestuur en de gemeentelijke politieverordeningen, met uitzondering van de tijdelijke politieverordeningen op het wegverkeer bedoeld in artikel 130bis.
Deze reglementen en verordeningen mogen niet in strijd zijn met de wetten, de decreten, de ordonnanties, de reglementen en de besluiten van de Staat, de Gewesten, de Gemeenschappen, de Gemeenschapscommissies, de provincieraad en de bestendige deputatie van de provincieraad.
De raad zendt hiervan binnen de achtenveertig uren een afschrift aan de bestendige deputatie van de provincieraad.
Een afschrift van die reglementen en politieverordeningen wordt dadelijk toegezonden aan de griffie van de rechtbank van eerste aanleg en aan die van de politierechtbank, waar zij in een daartoe bestemd register worden ingeschreven.
Van die reglementen en verordeningen wordt melding gemaakt in het Bestuursmemoriaal van de provincie.
Artikel 119 Nieuwe Gemeentewet: de gemeenteraad maakt de gemeentelijke reglementen van inwendig bestuur en de gemeentelijke politieverordeningen.
Artikel 119bis van de Nieuwe Gemeentewet werd gewijzigd door de wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties. Deze wet trad in werking op 1 januari 2014. Het gewijzigde artikel 119bis bepaalt: de gemeenteraad kan gemeentelijke administratieve straffen en sancties opleggen overeenkomstig de wet van 24 juni 2013 betreffende de gemeentelijke administratieve sancties.
Artikel 2 §1 van de wet van 24 juni 2013 bepaalt: de gemeenteraad kan straffen of administratieve sancties bepalen voor de inbreuken op zijn reglementen of verordeningen, tenzij voor dezelfde inbreuken door of krachtens een wet, een decreet of een ordonnantie, straffen of administratieve sancties worden bepaald.
Artikel 6 §1 van deze wet bepaalt dat de administratieve geldboete wordt opgelegd door de sanctionerend ambtenaar.
Artikel 45 van deze wet bepaalt dat de schorsing, de intrekking en de sluiting worden opgelegd door het college van burgemeester en schepenen of het gemeentecollege.
Artikel 4 §5 van deze wet bepaalt: indien de gemeenteraad in zijn reglementen of verordeningen de mogelijkheid voorziet om de administratieve geldboete ten aanzien van minderjarigen op te leggen, wint hij vooraf het advies in betreffende dat reglement of die verordening van het orgaan of de organen die een adviesbevoegdheid hebben in jeugdzaken, voor zover het aanwezig is of zij aanwezig zijn in de gemeente.
1. Titel 3 - Openbare veiligheid - hoofdstuk 1 - Algemene veiligheids- en gedragsregels
Op 27 september 2024 trad de wijziging van de vuurwerkwetgeving in werking. Het gaat om de wijziging van het Koninklijk Besluit van 23 september 1958 houdende algemeen reglement betreffende het fabriceren, opslaan, onder zich houden, verkopen, vervoeren en gebruiken van springstoffen en van het Koninklijk Besluit van 20 oktober 2015 betreffende het op de markt aanbieden van pyrotechnische artikelen.
Deze wijzigingen hebben een impact op het verbod in de politiecodex om pyrotechnische artikelen (vuurwerk) te bezitten of onder zich houden.
De federale overheid voerde een algemeen verbod in voor minderjarigen om vuurwerk, kruit, lonten, slaghoedjes en elektrische ontvlammingsmiddelen onder zich te houden, met uitzondering van klappertjes die speciaal ontworpen zijn voor speelgoed (artikel 265bis van het KB van 23 september 1958). Federaal is ook geregeld dat kleinhandelaars een vergunning nodig hebben voor de opslag van bepaalde of bepaalde hoeveelheden pyrotechnische producten (artikel 260 van het KB van 23 september 1958). En voor het onder zich houden of bezit van een aantal specifiek bepaalde of bepaalde hoeveelheden pyrotechnische producten moet elke meerderjarige een vergunning kunnen voorleggen (artikel 265 van het KB van 23 september 1958).
De lokale regelgeving dient aangepast te worden nu deze recente hogere regelgeving het bezit of het onder zich houden van vuurwerk voor minderjarigen regelt. De bepalingen dat het verboden is om ontploffend vuurwerk of meer dan de wettelijk toegelaten hoeveelheid feest- en seinvuurwerk, bij te hebben zonder toelating van de burgemeester en dat personen nooit in het bezit mogen zijn van pyrotechnische artikelen wanneer deze wettelijk niet aan hen verkocht mogen worden, moeten eveneens geschrapt worden uit de politiecodex.
De federale regelgeving maakt een uitzondering wat betreft het bezit en gebruik van klappertjes. Het gaat hierbij uitsluitend om klappertjes die speciaal ontworpen zijn voor speelgoed en die onder het toepassingsgebied van het Koninklijk Besluit van 19 januari 2011 betreffende veiligheid van speelgoed vallen (artikel 3 van het KB van 20 oktober 2015).
Verder maakt de federale wapenwetgeving het lokale verbod om vuurwapens af te schieten overbodig, zodat ook dit verbod uit de codex kan gehaald worden.
Voetzoekers kunnen niet als een aparte categorie vuurwerk beschouwd worden. Ze kunnen onder verschillende categorieën van pyrotechnische artikelen vallen. Het komt dan ook gepast voor ze enkel als een voorbeeld van een pyrotechnisch artikel te vermelden.
Het algemeen verbod om vuurwerk af te steken zonder toelating van de burgemeester en de overige verbodsbepalingen blijven onverminderd bestaan. Bovendien blijft het ook voor meerderjarigen verboden om vuurwerk onder zich te houden in de periode van 1 oktober tot 31 januari. Het blijft ook voor iedereen verboden vuur te maken, carbuurkanonnen af te vuren of wensballonnen op te laten.
Tenslotte blijft de burgemeester bevoegd om afwijkingen toe te staan op het vuurwerkverbod op bepaalde tijdstippen en plaatsen. Het is dan ook voldoende om de herhalingen in de eerste en tweede paragraaf van artikel 94 te schrappen en de bevoegdheid eenmaal te behouden in paragraaf 5.
2. Titel 6 - Specifieke regelgevingen - hoofdstuk 3 - Maatregelen om brand in studentenhuisvesting en in gebouwen met kamers te voorkomen en te bestrijden
De Vlaamse Regering heeft een Vlaams kotlabel ingevoerd waarbij de studentensteden aangemoedigd worden om hiermee aan de slag te gaan en een verbeterde kwaliteit en uniformiteit wordt nagestreefd. Het ontwerpdecreet is op 8 maart 2024 bekrachtigd en het uitvoeringsbesluit is op 17 mei 2024 definitief goedgekeurd.
In de Vlaamse Codex Wonen wordt hiermee een nieuw deel ingevoerd, namelijk ‘Deel 11. Kotlabel en melding van studentenhuisvesting’. Nieuw artikel 3.59 van de Vlaamse Codex Wonen van 2021 bepaalt:
Ҥ1. De gemeenteraad kan bij verordening:
1° bepalen dat een studentenhuisvesting het kotlabel, vermeld in paragraaf 2, kan krijgen;?
2° het kotlabel, vermeld in paragraaf 2, verplichten om een studentenhuisvesting te verhuren of ter beschikking te stellen.
De Vlaamse Regering kan nadere regels bepalen voor de gemeentelijke verordeningen, vermeld in het eerste lid.
§2. Een kotlabel toont aan dat een studentenhuisvesting aan al de volgende voorwaarden voldoet:
1° de elementaire veiligheids-, gezondheids- en woonkwaliteitsvereisten, vermeld in artikel 3.1 van deze codex, en, in voorkomend geval, de strengere veiligheids- en kwaliteitsnormen die de gemeenteraad kan opleggen conform artikel 3.2, eerste lid, 2°, van deze codex;
2° de vereisten van brandveiligheid van woningen;
3° het aantal woongelegenheden is vergund of vergund geacht conform de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening van 15 mei 2009.
De Vlaamse Regering bepaalt de procedure om een kotlabel als vermeld in het eerste lid, aan te vragen, te behandelen en toe te kennen. De Vlaamse Regering bepaalt de geldigheidsduur van het kotlabel, vermeld in het eerste lid, het uitzicht ervan, en op welke wijze het wordt bekendgemaakt. De gemeente kan nadere regels bepalen.
§3. Als de gemeenteraad een verordening als vermeld in paragraaf 1, eerste lid, heeft, kan ze bijkomende voorwaarden opleggen, die geen afbreuk doen aan het kotlabel, vermeld in paragraaf 2, eerste lid.”
De bepalingen inzake het Vlaams kotlabel traden in werking op 1 januari 2025. De gemeente kan autonoom beslissen om al dan niet een Vlaams kotlabel toe te kennen op haar grondgebied, maar mag het lokaal kotlabel niet langer behouden. De stad Antwerpen kiest ervoor om het nieuwe Vlaams kotlabel in te voeren, maar niet te verplichten. Er wordt daartoe een nieuw artikel ingevoerd in de politiecodex.
In de stad Antwerpen werden reeds kwaliteitslabels afgeleverd. De groene kwaliteitslabels werden afgeleverd voor panden die voldeden aan de regels rond woonkwaliteit en brandveiligheid. De vroegere groene labels vervallen automatisch omwille van de Vlaams regelgeving inzake het kotlabel vanaf 1 januari 2025, aangezien er aan de lokale labels geen geldigheidsdatum gekoppeld was.
Houders van een zakelijk recht of onderverhuurders van studentenhuisvesting die een Vlaams kotlabel willen bekomen, dienen hiertoe een aanvraag in te dienen via het formulierenloket van Wonen in Vlaanderen. Het is de keuze van de houder van het zakelijk recht of de onderverhuurder zelf van de studentenhuisvesting om al dan niet een kotlabel aan te vragen, maar uiteraard wel een meerwaarde inzake verhuur.
Het Vlaamse kotlabel staat ook los van de reglementering en controles inzake brandveiligheid, woonkwaliteit en stedenbouw die onverminderd bestaan en plaatsvinden.
De maatregelen om brand in studentenhuisvesting en in gebouwen met kamers te voorkomen en te bestrijden, zoals bepaald in artikelen 568 en volgende van de politiecodex, en de bepalingen inzake woonkwaliteit blijven ongewijzigd.
De naleving van de maatregelen is vereist voor het bekomen van een positief brandweerattest of een positief rapport van een brandtoezichter zoals opgenomen in het nieuw artikel 567 ter, §3 politiecodex.
Naast het positief brandweerattest of een positief rapport van een brandtoezichter zijn ook een conformiteitsattest en een bewijs dat het aantal woongelegenheden vergund of vergund geacht wordt conform de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening van 15 mei 2009, vereist.
3. Titel 6 - Specifieke regelgevingen - hoofdstuk 14 - Begraafplaatsen, lijkbezorging en concessiebeheer
Voor steeds meer mensen wordt de band met een gezelschapsdier voldoende belangrijk om bij overlijden samen eenzelfde rustplaats te delen.
Artikel 24ter van het gewijzigde decreet op Begraafplaatsen en Lijkbezorging verleent aan de gemeenteraad de bevoegdheid om de modaliteiten te bepalen waaronder deze bezorgingsvorm op begraafplaatsen kan worden toegestaan.
Om het respect te garanderen voor overledenen en nabestaanden, die verkiezen om geen rustplaats van een dier naast het graf van hun dierbare te verkrijgen, wordt toegestaan om de as van gezelschapsdieren samen met de urne van de overledene enkel in specifieke columbariamuren op bepaalde begraafplaatsen bij te zetten. De bezorging van de as van het overleden gezelschapsdier en de overledene gebeurt aldus samen in dezelfde nis, maar hoeft niet op hetzelfde moment plaats te vinden.
Een columbariumconcessie dient te worden aangevraagd voor één of twee personen aan de bestaande retributietarieven, waarmee de concessionaris het recht krijgt om gratis de asurn(en) van gezelschapsdieren bij te zetten in dezelfde nis.
4. Titel 14 - Bijlagen 5 - Sorteerstraat-zones
De verschillende sorteerstraat-zones zijn opgenomen in bijlage 5 onder TITEL 14 – BIJLAGEN gehecht aan de code van politiereglementen.
In de Ellermanstraat waren er eerder twee sorteerstraten, ter hoogte van de huisnummers 61 en 81. Het ledigen van deze sorteerstraten gebeurde echter op een onveilige manier, aangezien de vrachtwagen zich achteruit diende te bewegen via het voetpad. Aangezien na de heraanleg van de Ellermanstraat de vrachtwagen via het fietspad achteruit moest rijden, nam deze onveiligheid nog toe. Er werd vervolgens in 2020 beslist om de sorteerstraten te sluiten en de afvalophaling te organiseren via een verzamelpunt. Er diende te worden vastgesteld dat deze aangepaste werkwijze echter leidde tot veel sluikstort. Om opnieuw meer controle op het aanbieden van afval te kunnen uitoefenen, werd er door het college besloten om een nieuwe sorteerstraat aan te leggen. De bewoners zullen een persoonlijke afvalpas ontvangen waarmee ze hun afval in de sorteerstraat kunnen deponeren.
De sorteerstraat werd intussen reeds aangelegd en is in dienst sinds 1 december 2024. Het verplichte gebruik van de sorteerstraat treedt in voege na publicatie van de sorteerstraat-zone in de code van politiereglementen.
In de huidige code van politiereglementen wordt een link opgenomen naar het stadsplan. De nieuwe zone zal ook worden toegevoegd aan het stadsplan.
Deze wijziging werd voorgelegd aan het adviesorgaan Antwerpse studenten, die onderdeel zijn van de Vlaamse Jeugdraad. Het adviesorgaan had volgende vraag bij de wijzigingen van de politiecodex in verband met de wijziging naar het Vlaamse kotlabel: "Op welke manier en binnen welke frequentie gaan er controles uitgevoerd worden op koten die een Vlaams label toegekend kregen op zaken zoals vocht, schimmel, lekkende kranen, kapotte dampkap enzoverder?". Aan de Vlaamse Jeugdraad werd geantwoord dat er binnen de beschikbare capaciteit en de veiligheidsprioriteiten studentenkamers maximaal zullen worden gecontroleerd. Daarenboven zal er alleszins een controle uitgevoerd worden indien er een klacht wordt ontvangen.
De gemeenteraad keurt de wijzigingen aan de code van politiereglementen goed. Deze wijzigingen treden in werking voor het volledige grondgebied van Antwerpen op maandag 7 april 2025. De gecoördineerde versie van de code van politiereglementen van de stad Antwerpen is vanaf maandag 7 april van toepassing op het gehele grondgebied van Antwerpen.
De gemeenteraad keurt de opheffing goed van artikel 10 van het besluit van de gemeente Borsbeek van 25 november 2024 (jaarnummer 131) waarbij de code van gemeentelijke politiereglementen van de stad Antwerpen werd goedgekeurd met ingang vanaf 1 januari 2025.