Ter compensatie van de beperkingen op de verhuurbaarheid van het pand in de Lange Gasthuisstraat 29-31 zal de stad Antwerpen AG VESPA gedurende 10 jaar compenseren op twee manieren:
Voor de compensatie van de huurderving van 900.000,00 EUR wordt volgende regeling getroffen:
De definitieve cijfers zijn beschikbaar na goedkeuring van de jaarrekening 2014 van de stedelijke regievzw voor Werk en Economie.
In zitting van 24 oktober 2014 (jaarnummer 10821) besliste het college om het pand in de Lange Gasthuisstraat 29-31voor een periode van 10 jaar ter beschikking te stellen voor de uitbouw van een StartUpVillage (werktitel).
Dit “vlaggenschipgebouw” moet Antwerpen nationaal en internationaal op de kaart zetten als Startup City; een bruisende stedelijke omgeving die alle kansen geeft aan innovatief (technologisch) ondernemerschap. Het is een essentieel instrument om betaalbare ruimte te voorzien voor een nieuwe generatie van ondernemers die moeten doorgroeien en internationaliseren, maar nog nood hebben aan co-locatie en coaching. In het bestuursakkoord en de meerjarenplanning heet dat:“Spin-offs en pilootbedrijven krijgen alle kansen om te gedijen en door te groeien. De stad ondersteunt hier alle initiatieven en gaat op zoek naar geschikte ruimte voor deze bedrijven.” (resolutie 227) “Innovatieve startups, spinoffs en pilootbedrijven krijgen alle kansen om door te groeien.” (1SLW050103)
StartUpVillage richt zich naar doorgroeiers in het veld van IT- en techbedrijven, maar ook naar corporate spinoffs, en naar fintech, e-logistics, smart energy of e-healthbedrijven. Ook retailstartups die nu aan bod komen via de Nieuwe Natie zouden daar kunnen starten om nadien op een reguliere marktlocatie door te groeien. Starters die zijn begonnen in De Winkelhaak en doorontwikkelen kunnen ook een plek vinden in StartUpVillage;
Het project biedt een antwoord op het probleem van betaalbare kantoorruimte voor deze – vaak kwetsbare – doelgroep. Dit probleem werd gedefinieerd in het marktonderzoek naar de locatienoden en behoeften van 170 bedrijven uit de creatieve en innovatieve industrie – uitgevoerd door de bedrijfseenheid ondernemen en stadsmarketing.
De conclusie van het marktonderzoek stelt dat heel wat bedrijven op zoek zijn naar co-locatie, maar nergens plaats vinden aan betaalbare prijzen. 70 procent zoekt een locatie die maximaal 90,00 EUR /m²/jaar bedraagt, terwijl de vastgoedmarkt in hoofdzaak locaties aanbiedt tussen 120,00-140,00 EUR/m²/jaar. Voor starters en prille groeiers is 70,00 EUR/m²/jaar al het maximum. Er is op dat vlak een duidelijke misfit in de markt. Er is ook een zoektocht naar kortlopende overeenkomsten en de meeste bedrijven zoeken business locaties kleiner dan 500 m².
StartUpVillage is geen alleenstaand project. Het sluit aan bij een hecht netwerk van (veelal private) initiatieven ter ondersteuning van innovatief ondernemerschap. Het vormt een tweede stap, daar waar incubatoren, acceleratoren en coachingorganisaties een eerste stap bieden: Start it @KBC biedt in de Boerentoren een jaar gratis ruimte en advies aan mensen met een idee dat kan uitgroeien tot een businessmodel en aan al effectief gestarte ondernemingen. Telenet Idealabs heeft een incubator in de Lange Klarenstraat waar het in geselecteerde bedrijven een participatie neemt en hen enkele maanden met raad bijstaat om tot een succesrijk business plan te komen. DuvalUnion richt de Stookplaats in (in het Groen Kwartier) om groeibedrijven uit de AdTech wereld (de kruising tussen marketing en IT) bij te staan met kapitaal en advies.
Het Vlaamse innovatie-instituut iMinds richt zich steeds meer op Antwerpen om daar een heuse IT-startup-scene mee uit te bouwen. Bijvoorbeeld door de plaatsing van haar eigen incubatie-activiteiten via ‘iStart’, maar ook door de keuze voor Antwerpen in strategische business development trajecten als Living Lab: City of Things. Netwerk Ondernemen, een ondernemerschapsinitiatief vanwege de Pulse Foundation, vestigde zich ook in Antwerpen en bedient voorlopig nog vanop de Noorderlaan een twintigtal innovatieve startups.
Er zijn dus tientallen starters die op verschillende fronten begeleid worden om uit te groeien tot een succesverhaal. Dat zal leiden tot een set van starters die de incubatiefase ontgroeien en die op zoek gaan naar kantoorruimte buiten de incubatoren. Het blijven echter bedrijven die financieel nog niet volgroeid zijn. Vaak zitten deze starters nog in de fase van prototyping of is, indien er al een product is, de marktbasis nog erg smal. Deze groeibedrijven zoeken naar een goedkope locatie.
Bovendien is er nood aan contact met andere groeibedrijven. Om te vermijden dat deze groeibedrijven uitzwermen over de stad en allemaal eilandjes op zich worden, of erger nog de stad verlaten, is een centrale locatie, een StartUpVillage, noodzakelijk. Op deze locatie kan een synergie ontstaan tussen incubatoren, groeibedrijven en innovatie-instituten.
Het pand in de Lange Gasthuisstraat is ideaal gelegen: op enkele honderden meters wandelafstand van Start it @KBC, universitaire en hogeschoolcampussen, de modecluster rondom de Nationalestraat, de creatieve bedrijven op de as Zuid-Centrum-Borgerhout, het Antwerpse retailhart, horecacentra en de culturele cluster op de as Mechelseplein-Theaterplein. Het pand beantwoordt perfect aan het programma van eisen, zoals opgenomen in het collegebesluit van 13 mei 2014 (jaarnummer 5262).
Met voorliggend besluit keurt het college de samenwerkingsovereenkomst StartUpVillage tussen stad Antwerpen en AG VESPA goed. Deze overeenkomst schetst het juridisch kader dat ten grondslag ligt van de uitbating gedurende 10 jaar van StartUpVillage en bouwt voort op de principes van het collegebesluit van 24 oktober 2014.
De overeenkomst expliciteert enkele financiële verplichtingen en algemene principes:
de huuropbrengsten, verminderd met de minimale huurgarantie van 90.000,00 EUR per jaar, komen in een rollend fonds ter ondersteuning van innovatief ondernemen in de stad;
AG VESPA zal als verhuurder de kost van het eigenaarsonderhoud op zich nemen (grote herstellingen, onderhoudswerken, kosten te wijten aan ouderdom, normale slijtage en overmacht). Kosten van onroerende voorheffing, gewoon huurdersonderhoud, verbuikskosten van nutsvoorzieningen worden voorgeschoten door AG VESPA en volgens een transparante verdeelsleutel doorgerekend aan de huurders;
het operationeel beheer van het gebouw ligt in handen van een strategisch comité, bestaande uit entrepreneurs, een delegatie van het college en van de administratie. Het college beslist over de samenstelling en het voorziiterschap. Het strategisch comité wisselt van gedachten over grote strategische lijnen ter versterking van innovatief ondernemen in de stad en dit in connectie met de starters en groeiers die in StartUpVillage vestigen. Het strategisch comité heeft ook een beheersbevoegdheid met betrekking tot de exploitatie van StartUpVillage;
ondernemen en stadsmarketing| business en innovatie is verantwoordelijk voor de inhoudelijke invulling en missies van het gebouw, AG VESPA is verantwoordelijk voor alle vastgoedaspecten en voor het financiële, juridische en administratief beheer ervan;
het strategisch comité rapporteert aan het college en legt ter goedkeuring voorstellen voor die betrekking hebben op de samenwerkingsovereenkomst zelf, vestigingscriteria en commerciële voorwaarden voor de verhuring en de herbesteding van het rollend fonds;
het strategisch comité rapporteert aan de partners van de Memory of Understanding rondom 'Antwerp Startup City'. Op dit moment is dat Start it @KBC, Telenet Idealabs, iMinds en de Universiteit Antwerpen. Het voert ook een stakeholdermanagement met strategische partners in de businesswereld: startups.be, Sirris, Voka Bryo, Antwerp SRL, Innovatiecentrum Antwerpen en de startersservice van de Kamer van Koophandel en Unizo.
Het college beslist de samenwerkingsovereenkomst StartUpVillage, afgesloten tussen stad Antwerpen en AG VESPA, voor goedkeuring voor te leggen aan de gemeenteraad.
Het college beslist om 598.047,20 EUR in te schrijven bij de eerstvolgende begrotingswijziging. Dat bedrag wordt gecompenseerd via de middelen die de stedelijke regievzw voor Werk en Economie terugstort aan de stad in het kader van de vereffening.
De financieel beheerder regelt de financiële aspecten als volgt:
| omschrijving | bedrag | boekingsadres | bestelbon |
|
AG VESPA, ondernemingsnr BE 0267 402 076 |
900.000,00 EUR |
budgetplaats: 5318500000 budgetpositie: 6141 functiegebied: 1SLW050103A00000 subsidie: sub_nr fonds: intern begrotingsprogramma: 1SA040510 budgetperiode: 1500 |
te gelegener tijd Mits goedkeuring van de budgetwijziging door college, gemeenteraad en hogere overheid |