Architect-planologen Jef Van den Broeck en Peter Vermeulen, stadssocioloog Stijnoosterlynck en doctoraatsonderzoeker Ympkje Albeda hebben vorige maandag het boek “Antwerpen, herwonnen stad?” voorgesteld. Dit boek geeft een omvangrijk en tegelijk helder overzicht van de Antwerpse stedelijke ontwikkelingen van 1940 tot 2012. Zo lezen we over de impact van het Marshallplan, het Tienjarenplan voor de uitbreiding van de Antwerpse haven, de stedenbouwwet, en zovele andere maatregelen en projecten op de ontwikkeling van onze stad.
Het boek geeft duidelijk aan hoe de beleidsaanpak evolueerde en hoe ruimtelijke thema's op de agenda kwamen, zoals de nood aan inspraak van de bevolking, de strijd voor een autoluwe binnenstad, het opkomend respect voor erfgoed en leefmilieu om maar enkele te noemen. Ook de schuivende rol van de overheden, het middenveld en de burgers wordt in beeld gebracht. De verschillende ontwikkelingen worden op een genuanceerde wijze toegelicht met een afweging van de geslaagde en minder geslaagde resultaten.
Maar het boek doet meer dan enkel de geschiedenis te schetsen. Het doet een heel uitdrukkelijke gooi naar het formuleren van lessen uit het verleden, te gebruiken voor toekomstige beleidskeuzes en beleidsaanpak.
Zoals de auteurs het zelf verwoorden: “Willen we spreken over de gewenste ruimtelijke ontwikkeling, dan is inzicht in dat verleden belangrijk om in te schatten welk beleid nodig is om die evolutie doelgericht te sturen en daadwerkelijk te laten plaatsvinden.”
De huidige debatten in onze stad over stadsontwikkeling zijn veelvuldig en lopen niet gemakkelijk. De samenwerking met de bewoners daarbij lopen stroef. Denk maar aan de Scheldekaaien, de onvrede over het reduceren van de terreinen van Spoor Oost tot een parking, de protesten van omwonenden van de Middenvijver, het uitblijven van het beloofde Moorkenspark in Borgerhout, de onduidelijkheid over Petroleum Zuid, de weigering van de gemeenteraad om de A12 in Wilrijk een andere toekomst te geven, de afwijzende houding van het stadsbestuur ten opzichte van Ringland. Het zijn levendige en onopgeloste debatten in onze stad.
In het boek gaan de auteurs op zoek naar houvast om dit soort dossiers op een goede manier aan te pakken. Ze pleiten voor meer samenwerking met middenveld en bewoners. Ze willen klimaatneutrale projecten. Ze pleiten voor meer aandacht voor de maakindustrie en de creatieve industrie. Ze willen het openbaar vervoer centraler zetten en een overkapping van de Antwerpse ring. Ze willen meer samenwerking op niveau van de stadsregio.
Ik besef goed dat niet alle oplossingen of uitdagingen door iedereen in deze raad gedeeld worden, en dat hoeft uiteraard ook niet. Dat is democratie. Maar ik vind het ook een uiting van democratie als belangrijke stemmen in het maatschappelijk debat, die een grote en degelijke inspanning hebben gedaan om feiten en inzichten te bundelen, we hen in de gemeenteraad een forum kunnen geven en er mee in gesprek gaan.
Daarom stel ik voor om de auteurs van het boek: Antwerpen, herwonnen stad? uit te nodigen in de bevoegde commissie zodat we met hen in gesprek en debat kunnen gaan.
Gelet op bovenstaande argumentatie beveelt de gemeenteraad het college van burgemeester en schepenen aan om de auteurs van het boek "Antwerpen, herwonnen stad?" uit te nodigen in de bevoegde commissie.
Wouter Van Besien