2015_CBS_01653 - Kaderplan Albertkanaal: Antwerpen-Schoten-Wijnegem - Actieplan - Goedkeuring

De opmaak van het Kaderplan Albertkanaal is opgestart ter uitvoering van het ENA (Economisch Netwerk Albertkanaal). In het besluit van 23 april 2004 over de nadere uitwerking van het Economisch Netwerk Albertkanaal besliste de Vlaamse regering dat inbreiding en herstructurering van bestaande bedrijventerreinen van groot belang is. Eén van de gebieden die aangepakt worden, is de omgeving van het Albertkanaal vanaf de Antwerpse haven tot Wijnegem. 

De Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij (POM) Antwerpen startte in navolging van deze beslissing in 2006 met het project Herwaardering Albertkanaal. In oktober 2010 leidde dit tot de startnota ‘Masterplan Herwaardering Albertkanaal’. Tijdens het traject werd duidelijk dat enkel werken vanuit een economische invalshoek in deze complexe situatie onvoldoende is om tot een degelijke en gedragen herwaardering te komen. Een bredere, meer gebiedsgerichte aanpak is vereist om te komen tot een oplossing voor dit gebied. POM Antwerpen verzocht dan ook aan de bevoegde minister Muyters om dit project over te dragen naar een meer geschikte partner. Minister Muyters delegeerde in 2011 aan de dienst Ruimtelijke Planning (DRP) van de provincie Antwerpen om terzake een initiatief te nemen voor een gebiedsgerichte aanpak. Met het Kaderplan ‘Albertkanaal: Antwerpen-Schoten-Wijnegem’ wil de provincie Antwerpen deze uitdaging aangaan. Ze neemt de rol als trekker en coördinator op zich op vraag van en om samen met zowel de hogere als lokale besturen tot een breed gedragen visie te komen. 

In zijn globaliteit vormt het kaderplan een kader voor de verdere besluitvorming en uitwerking, waarbij de gewenste ruimtelijke structuur, de basisdoelstelling en de krachtlijnen worden bepaald. Concrete voorstellen en afspraken voor de uitvoering hiervan worden daarom vastgelegd in een actieplan. 

De opmaak van het Kaderplan 'Albertkanaal Antwerpen-Schoten-Wijnegem' startte begin 2013. De DRP heeft op basis van verschillende werkgroepen, projectgroepen en bilateraal overleg met de betrokken actoren een visienota en een actieplan opgesteld. De visienota werd goedgekeurd door het college op 21 maart 2014 (jaarnummer 03083). Het ontwerp-actieplan werd op 28 november 2014 voorgesteld aan een stuurgroep. Op die stuurgroep werd er een consensus bereikt over het actieplan. Dit actieplan zal in een vervolgtraject met de betrokken actoren worden gerealiseerd.

De DRP heeft het college gevraagd om het actieplan goed te keuren (brief van 19 december 2014 met kenmerk PROJ-2011-0011/VIP 001-2014-056637).

Met het Kaderplan 'Albertkanaal Antwerpen-Schoten-Wijnegem’ wil de provincie een trekkersrol opnemen in de herontwikkeling van het gebied en dit op basis van vier principes.

• Het Kaderplan wil een concreet actieplan ontwikkelen, vertrekkend van een ruimtelijke totaalvisie.
• Een aantal reeds geplande ontwikkelingen rond het Albertkanaal vormen daarbij de randvoorwaarden.
• Het Kaderplan doet uitspraken op het niveau van bedrijvigheid, mobiliteit, wonen en het landschap.
• Een kwalitatieve afstemming tussen wonen en bedrijvigheid krijgt prioriteit.

De verschillende lopende infrastructuurwerken in het gebied (de modernisering van het Albertkanaal, de herstructurering van het Klein-Schijn, de Oosterweelverbinding, A102/R11, …) worden ingezet als drijvende motor achter deze herontwikkeling. 

De visie en krachtlijnen zijn tijdens verscheidene werk- en projectgroepen vertaald in een realisatiegericht actieplan. Dat plan werd bevestigd op de stuurgroep van 28 november 2014. Het actieplan heeft twee doelstellingen:

• streven naar afstemming van de lopende en de geplande projecten die een impact hebben op het gebied van het kaderplan;
• realisatie van de visie op het terrein via thematische acties en specifieke acties per zone.

Het actieplan is een oplijsting van acties met aanduiding van een trekker, betrokkene(n), timing en randvoorwaarden.

Het actieplan kent een aantal duidelijke kritische momenten. Dit betekent dat bepaalde acties pas zullen kunnen starten als één van deze momenten is bereikt:

• beslissing gewenste aansluiting A102;
• beslissing over profiel van de bruggen;
• bouwvergunning Oosterweelverbinding;
• realisatie en vernieuwing van de bruggen;
• geïntegreerd ontwerp voor de zuidelijke kadeweg;

De acties worden opgedeeld naar procesmatige acties, acties voor heel het gebied en specifieke acties per zone:

• procesmatige acties om de uitvoering en opvolging van het kaderplan mogelijk te maken: bijvoorbeeld de coördinatie en monitoring van de uitvoering van het actieplan, het uitdenken van een globale communicatiestructuur, enzovoort. Voor deze acties is de provincie Antwerpen trekker;
• acties voor heel het gebied: deze acties worden verder onderverdeeld naar acties voor realisatie mobiliteitsstructuur, economische structuur en landschappelijke structuur en aandachtspunten voor realisatie van de stedelijke structuur. De stad Antwerpen neemt het engagement op als trekker voor: de opmaak van een 'streefbeeld' Bisschoppenhoflaan-Merksemsebaan, het onderzoek en de uitvoering van tijdelijke maatregelen fietsveiligheid langs de as Vaartkaai-Metropoolstraat, de opmaak van een dossier voor het bijsturen en wijzigen van het bovenlokaal functioneel fietsnetwerk voor optimalisering van de fietsostrade vanaf Vaartkaai tot Straatsburgdok en de opmaak van een duurzaamheidsstudie voor heel het bedrijventerrein;
• specifieke acties per zone: deze acties worden verder onderverdeeld naar acties voor zone Sportpaleis-Kronenburg, Kop van Merksem en Bosuil. De stad Antwerpen neemt het engagement op als trekker voor: het uitwerken van een globaal parkeerconcept sportpaleis-Lotto Arena en op korte termijn in de omgeving een zone voor evenementenparking voorzien, de verdere verfijning visie Kop van Merksem via gebiedsanalyse en ontwerpend onderzoek, het onderzoek en de vastlegging locatie nieuwe Vaartkaai in de bocht van Merksem.

De verschillende partners van het kaderplan staan in voor de uitvoering van de acties. De provincie Antwerpen zal een coördinerende rol blijven spelen. De DRP zal zorgen voor de uitbouw van een 'coördinatieplatform' voor afstemming en verdere afspraken tussen de partners en voor de opvolging, rapportering en monitoring van het actieplan.