2014_DCAN_00435 - Lokaal werkkader seniorenraad - district Antwerpen - Bekrachtiging

Binnengemeentelijke decentralisatie
Met het collegebesluit van 16 maart 2000, jaarnummer 3984, en met het gemeenteraadsbesluit van 20 maart 2000, jaarnummer 619, werden de bevoegdheden van de districten bepaald. Met het collegebesluit van 9 oktober 2002, jaarnummer 11543, en het gemeenteraadsbesluit van 21 oktober 2002, jaarnummer 2307, werden een aantal bevoegdheden van de districtsbesturen verder verfijnd.

In zitting van 16 maart 2000, jaarnummer 3984, besliste het college het lokaal beleid inzake senioren over te dragen naar de districten.

Op 16 december 2013 (jaarnummer 828) keurde de gemeenteraad een vernieuwd werkkader betreffende de adviesraden en inspraak goed. Dit werkkader moet de bestaande raden nog meer open, representatief en effectief maken. Het vernieuwde kader zet vooral in op een optimaal gebruik van hedendaagse instrumenten voor inspraak en maximale inzet van districtsafvaardigingen voor beleidsadvisering.

Het goedgekeurde werkkader bevat volgende visie:
Een adviesraad adviseert het beleid - niet meer, niet minder. Het vormt het forum om noden en kansen vanuit het veld aan te kaarten bij het beleid of het beleid te adviseren rond te nemen beslissingen. Een adviesraad neemt geen beslissing maar geeft beargumenteerde input aan het beleid bij te nemen beslissingen. De districten hechten hier in hun bestuursakkoorden veel belang aan. Het huidig werkkader trekt de krijtlijnen waarbinnen de adviesraden hun werking vormgeven.

Deze adviesraden situeren zich in een ruimer kader van inspraak opgebouwd rond drie pijlers:

• open inspraak voor alle bewoners (of bepaalde doelgroepen);
• een adviesraad van gebruikers en/of aanbieders en hun conferentie van afgevaardigden;
• sectoroverleg.

Deze drie pijlers van inspraak vertrekken van volgende algemene werkingsvoorwaarde: elke Antwerpenaar heeft toegang tot een open, laagdrempelig, permanent en transparant adviesplatform.

• open: open voor de input van alle inwoners; zowel voor georganiseerde als individuele burgers;
• laagdrempelig: lage toetredingsvoorwaarden;
• permanent: continuïteit voor de beleidsperiode;
• transparant: duidelijk verstaanbare inhoud en gemakkelijk vindbaar voor geïnteresseerden;
• platform: fysiek en/of digitaal.

De districtsraad zette op 19 juni 2014 ook enkele krijtlijnen uit waarbinnen de adviesraden moeten gaan werken. Ook dit document werd door de seniorenraad als startpunt genomen.

Het stadsbestuur maakte een bestuursakkoord op met nadruk op een versterkte rol voor de districten voor lokaal cultuur-, sport-, jeugd- en seniorenbeleid. Dit betekent dat het stadsbestuur het mogelijk maakte om meer aandacht voor inspraak op districtsniveau te voorzien. Vandaar dat de gemeenteraad de keuze maakt om het zwaartepunt van de adviesraden te verschuiven van het stedelijk niveau naar het districtsniveau. Dit wil zeggen dat de seniorenraad van de stad Antwerpen gelijk is aan de som van de negen districtsseniorenraden.
Dus doordat de erkenning en de organisatie van adviesorganen een bevoegdheid van de gemeenteraad is, in combinatie met meer aandacht op districtsniveau voor inspraak van lokaal cultuur-, sport-, jeugd- en seniorenbeleid, keurde de gemeenteraad een werkkader goed waarbinnen de districtsraden vervolgens de districtsadviesorganen kunnen erkennen en organiseren. 

Omwille van de juridische grond vanuit enerzijds het Gemeentedecreet en anderszijds het gemeenteraadsbesluit over inspraak en adviesraden, zijn er voorwaarden voor het adviesorgaan districtsseniorenraad, zoals eerder beschreven bij de juridische grond.

Bijgevoegd het lokaal werkkader van de seniorenraad dat de concrete werking van de seniorenraad verder bepaalt. De manier van werken voldoet aan alle voorwaarden.

Gemeentedecreet
Op basis van het Gemeentedecreet - artikel 199, artikel 200, artikel 284, artikel 11 -  zijn er juridische voorwaarden waaraan het adviesorgaan seniorenraad moet voldoen.

Artikel 199:
De gemeenteraad neemt initiatieven om de betrokkenheid en de inspraak van de burgers of van de doelgroepen te verzekeren bij de beleidsvoorbereiding, bij de uitwerking van de gemeentelijke dienstverlening en bij de evaluatie ervan.

Artikel 200:
§ 1. Onder voorbehoud van de toepassing van de op dit gebied geldende wettelijke en decretale bepalingen, kan alleen de gemeenteraad overgaan tot de organisatie van raden en overlegstructuren die tot opdracht hebben op regelmatige en systematische wijze het gemeentebestuur te adviseren.
§ 2. Ten hoogste twee derde van de leden van de hier bedoelde raden en overlegstructuren is van hetzelfde geslacht. Zoniet kan niet op rechtsgeldige wijze advies worden uitgebracht.
§ 3. De gemeenteraad stelt de nadere voorwaarden vast voor de representativiteit en regelt de samenstelling, de werkwijze en de procedures van de hier bedoelde raden en overlegstructuren. Daarbij wordt uitdrukkelijk bepaald op welke wijze het gevolg dat aan de adviezen wordt gegeven, zal worden meegedeeld. De gemeenteraad waakt erover dat de nodige middelen ter beschikking worden gesteld voor de vervulling van de adviesopdracht. De verslagen en einddocumenten van de hier bedoelde raden en overlegstructuren worden meegedeeld aan de gemeenteraad.
§ 4. Gemeenteraadsleden en leden van het college van burgemeester en schepenen kunnen geen stemgerechtigd lid zijn van de hier bedoelde raden en overlegstructuren.

Artikel 284:
De artikels 200 en 200bis tot en met 200quinquies van dit decreet en artikel 119 van de Nieuwe Gemeentewet zijn eveneens van toepassing op de districtsraden, met dien verstande dat:
1° reglementen en verordeningen eveneens niet strijdig mogen zijn met de besluiten van het schepencollege en de gemeenteraad. De politieverordeningen moeten bovendien goedgekeurd worden door de gemeenteraad voor ze van toepassing kunnen zijn.

Artikel 11 met betrekking tot onverenigbaarheden van mandaten:
Een mandaat in een adviesraad kan niet opgenomen worden door:

• leden van het operationeel, administratief of logistiek kader van de politiezone waar de gemeente toe behoort;
• personeelsleden van de gemeente in kwestie of van de gemeentelijke extern verzelfstandigde agentschappen van de gemeente, met uitzondering van de vrijwillige brandweerlieden en de vrijwillige ambulancediensten;
• politieke mandatarissen;
• de bloedverwanten tot en met de tweede graad, de aanverwanten in de eerste graad of echtgenoten in de gemeenteraad van een zelfde gemeente.

Voor de toepassing van deze bepaling worden personen die een verklaring van wettelijke samenwoning als vermeld in artikel 1475 van het Burgerlijk Wetboek hebben afgelegd, met echtgenoten gelijkgesteld.

Decreet houdende de stimulering van een inclusief Vlaams ouderenbeleid en de beleidsparticipatie van ouderen
In het decreet houdende de stimulering van een inclusief Vlaams ouderenbeleid en de beleidsparticipatie van ouderen, van 7 december 2012, staan geen specifieke voorwaarden. In het decreet 2012 wordt wel de rol van de Vlaamse Ouderenraad bepaald, maar de lokale seniorenadviesraden worden niet verder ingevuld. De Vlaamse Overheid laat de gemeentes vrij in de organisatie van inspraak voor ouderen. De meeste Vlaamse steden en gemeenten hebben echter wel een seniorenadviesraad.

Gemeenteraadsbesluit inspraak en participatie
Op basis van het gemeenteraadsbesluit genomen op 16 december 2013 (jaarnummer 828) betreffende het vernieuwde werkkader voor adviesraden zijn er juridische voorwaarden waaraan het adviesorgaan seniorenraad moet voldoen.

Hoofdopdracht adviesraden
De adviesraden hebben de opdracht om kwalitatieve adviezen af te leveren. Deze opdracht is tweeledig:

• advies geven op vraag van de stad en de districten;
• door middel van adviezen op eigen initiatief het beleid informeren over wat er leeft in de stad en de districten.

Een adviesraad wordt opgericht om de betrokkenheid en de inspraak van (alle) burgers te verzekeren:

• bij beleidsvoorbereiding;
• bij de uitwerking van de gemeentelijke dienstverlening;
• en bij de evaluatie ervan.

Elke Antwerpenaar heeft toegang tot een open, laagdrempelig, permanent en transparant adviesplatform. De adviesraad neemt daarom ook de nodige initiatieven om de betrokkenheid en de inspraak te verzekeren van (alle) burgers. De personen in een adviesraad behartigen de belangen van de sector en diens doelgroepen en niet de belangen van de eigen persoon en/of organisatie.

Verder worden adviesraden iedere zes jaar opnieuw samengesteld. Dit kan vanaf één jaar voor de installatie van een nieuw bestuur. Leden kunnen echter op ieder moment aansluiten. Het lidmaatschap van een adviesraad kan niet als voorwaarde voor subsidiëring worden gesteld.

Bijkomende opdracht adviesraden

• De districtsadviesraden sturen waar van toepassing een afvaardiging naar de beheersorganen van de lokale extern verzelfstandigde agentschappen (eva’s). De afgevaardigden moeten geen lid zijn van de adviesraad.
• De districtsadviesraden zorgen elk voor een afvaardiging in een conferentie, respectievelijk voor de domeinen cultuur, sport, jeugd en senioren.

c. Opdracht conferenties

• De conferenties zorgen voor afstemming en uitwisseling tussen de negen respectieve adviesraden.
• De conferenties zijn bevoegd voor het formuleren van adviezen over stedelijke aangelegenheden. Ze maken duidelijke afspraken om input te krijgen over stedelijke materies en stedelijke adviesvragen (door het betrekken van de districtsadviesraden of het werken met ad hoc werkgroepen).
• De conferenties duiden elk een contactpersoon/voorzitter en een secretaris aan. Deze personen staan in voor de praktische organisatie en de verslaggeving van de respectieve conferentie en zijn aanspreekpunt voor de administratie.
• De conferenties sturen waar van toepassing een afvaardiging naar de beheersorganen van de stedelijke extern verzelfstandigde agentschappen (eva’s).
• De vier conferenties komen minstens één maal per jaar samen om ervaringen uit te wisselen.
• De conferenties zijn vrij bijkomende personen uit te nodigen op hun vergadering. Deze personen hebben geen stemrecht.
• Wanneer er gestemd wordt, heeft elk district één stem. Minderheidsstandpunten worden genoteerd.

Voorwaarden van de gemeenteraad voor de seniorenraad:

• De seniorenadviesraad bestaat uit ervaringsdeskundigen.

Voorwaarden van de gemeenteraad voor de conferentie van afgevaardigden:

• Een of twee afgevaardigde(n) per district nemen deel aan de conferentie, zodat individuele deelname geen drempel voor inspraak vormt. De afvaardiging kan gebaseerd zijn op een pool van drie afgevaardigden.
• De conferentie benoemt een voorzitter en een secretaris die als contactpersoon fungeren.

Vanaf december 2013 was er zes maanden de tijd voor de districtsseniorenraad om zich te laten erkennen door de districtsraad.

Overzicht fasering: