2014_GR_00312 - Begraafplaatsen - Beleidsnota. Van naburgering tot levende begraafplaatsen - Goedkeuring

Decreet van 16 januari 2004 betreffende de begraafplaatsen en de lijkbezorging

Artikel 3
De Vlaamse regering bepaalt de criteria voor de oprichting en het beheer van de begraafplaatsen en de crematoria.
Ze organiseert de controle op de naleving van deze criteria.
Artikel 4
Gemeentelijke begraafplaatsen en crematoria vallen onder het gezag, de politie en het toezicht van de gemeenteoverheden.

De stad Antwerpen draagt als lokaal bestuur de verantwoordelijkheid over de organisatie van 14 begraafplaatsen waarop jaarlijks meer dan 4.600 uitvaarten plaatsvinden.

Door uiteenlopende innovaties en beleidskeuzes, zoals onder andere het vergroenen van haar begraafplaatsen, het invoeren van bruikleen van historische grafmonumenten, het realiseren van een ecologisch urnenbos of het gratis maken van rustplaatsen voor minderjarigen, positioneerde de stad Antwerpen zich in een Vlaamse voortrekkersol voor het beleidsdomein begraafplaatsen.

In de snel veranderende maatschappij en vanuit haar organiserende opdracht rond begraafplaatsen heeft de stad behoefte aan een steeds vernieuwend en proactief begraafplaatsbeleid.

Met de beleidsnota Van naburgering tot levende begraafplaatsen bepaalt het bestuur haar visie voor de begraafplaatsen van de stad Antwerpen voor de periode 2014-2019. De nota vertrekt vanuit drie merkbare trends:

• ten eerste lanceert de stad Antwerpen een nieuwe term: naburgering. Naburgering is de integratie van de dood in ons bestaan door actief vorm en zin te geven aan een uitvaart. Vertaald naar een lokaal bestuur impliceert het de proactieve rol die de stad Antwerpen wil spelen om haar inwoners voor te lichten bij het maken van funeraire keuzes;
• een tweede trend sluit aan bij onze eigentijdse hang naar ecologisch en maatschappelijk verantwoord omgaan met onze omgeving. Begraafplaatsen hoeven niet langer grijs en doods te zijn, maar groen en levendig. Ze moeten respect uitstralen;
• een derde trend beantwoordt de vragen rond het optimaliseren van het behoud van grafmonumenten van eerdere generaties door ze een tweede leven te geven.

In deze nota wordt eveneens aandacht besteed aan het kroonjuweel onder de Antwerpse begraafplaatsen: het Schoonselhof.

Het bestuur bepaalt vier strategische doelstellingen voor haar begraafplaatsen:

• een klantgerichte benadering ondersteunt nabestaanden in hun rouwverwerking en burgers worden door naburgering voorgelicht bij het maken van funeraire keuzes;
• begraafplaatsen stralen leven, respect en hoop uit;
• funerair erfgoed krijgt een duurzame toekomst;
• het Schoonselhof wordt als levende begraafplaats op de kaart gezet.

Omzendbrief B.A. 2006/03 van 10 maart 2006 betreffende de toepassing van het decreet van 16 januari 2004 op de begraafplaatsen en de lijkbezorging en de uitvoeringsbesluiten

1. Het gemeentelijke karakter van de begraafplaatsen.

De begraving van de stoffelijke overschotten van overleden personen en daaruit voortvloeiend de inrichting van de begraafplaatsen, vallen onder de taken die de gemeentelijke overheid moeten behartigen, inzonderheid inzake de openbare veiligheid en hygiëne.

Het decreet kent aan de gemeenten een belangrijke rol toe voor wat de begraafplaatsen betreft. Krachtens artikel 16, § 1, van het decreet mag alleen op gemeentelijke of intergemeentelijke begraafplaatsen worden begraven.
De overledene mag en moet begraven liggen op de openbare begraafplaats, waarvan de inrichting een recht en een plicht is voor de gemeente.
Het bestaan van een gecentraliseerde wetgeving geeft echter aan dat het niet om een materie van louter gemeentelijk belang gaat.