Het strategisch Ruimtelijk Structuurplan Antwerpen (s-RSA), dat op 18 september 2006 door de gemeenteraad werd goedgekeurd (jaarnummer 1779), stelt binnen het beeld "Dorpen en Metropool" als doel dat de stedelijke centra vesterkt moeten worden. Voor Ekeren is de doelstelling onder andere om het centrum te vergroten door de winkelstraat te verbinden met enkele voorzieningen in haar nabijheid.
In het bestuursakkoord 2013-2018 voor de stad Antwerpen is opgenomen dat de stad samen met de districten aan buurtversterking doet door het ontwikkelen van de identiteiten van buurten en wijken, die zo veel mogelijk een duidelijke kern met voldoende buurtvoorzieningen hebben. In alle districten moet de ontwikkeling en de versterking van de kernen bekeken worden.
Ook in het bestuursakkoord 2013-2018 voor het district Ekeren wordt de opmaak van een globale visie voor het centrum van Ekeren expliciet opgenomen: “We maken een omvattende visienota voor het centrum van Ekeren met aandacht voor ruimtelijke ordening, lokale economie, mobiliteit, groen en straatbeeld en mogelijkheden tot recreatie. Deze nota vormt de leidraad voor het beleid tot herwaardering van de dorpskern wat ook zal vertaald worden in de meerjarenplanning.”
Op 4 februari 2014 werd de projectdefinitie een eerste keer toegelicht en besproken met het districtscollege.
Het centrum van Ekeren wordt ruimtelijk gevormd door de omgeving van de kerk, Markt, het Kristus Koningplein en het begin van de Kloosterstraat. Vandaag heeft het centrum te kampen met een gebrek aan ruimtelijke eenheid en structuur. Het drukke doorgaand verkeer zorgt ook voor een verminderde appreciatie. De as Dorpstraat - Kloosterstraat moet dé winkelstraat zijn van Ekeren, toch heeft de straat de laatste jaren te lijden onder de negatieve gevolgen van verschillende maatschappelijke en economische tendenzen. Het drukke verkeer, de leegloop van handelszaken en lage kwaliteit van woningen tast het sociaal-economische draagvlak aan. De bereikbaarheid van het centrum voor de directe omgeving, de overige Ekerse wijken en daarbuiten dient in alle opzichten en voor alle vervoersmodi geoptimaliseerd te worden.
In het centrum bevinden zich ook een heel aantal scholen en andere publieke functies gericht op jongeren. Dit is een belangrijke potentie die vandaag niet direct voelbaar is. Deze functies kunnen bijdragen tot een heropleving van het centrum en moeten meer geïntegreerd worden in het hele centrumgebeuren. Aandacht moet gaan naar toegankelijkheid, veiligheid, doorwaadbaarheid en medegebruik. Ook de aanwezigheid van de groene parkenstructuur is een meerwaarde voor Ekeren. Deze wordt vandaag niet duidelijk waargenomen en is in vele opzichten landschappelijk beter te integreren in de stedelijke context.
Het Kristus Koningplein is het dorpshart van Ekeren, maar de structuur van een echt dorpsplein ontbreekt. Na de geplande heraanleg zal het plein sterk verbeteren als belevings- en verblijfsruimte, toch ontbreekt het karakter van een echt levendig plein door het gebrek aan levendige pleinwanden. Het Veltwijckpark met districtshuis is het administratieve centrum van Ekeren, maar een sterkere aanhechting met het commerciële centrum dringt zich op zodat een uitgebreid en sterk centrum vorm krijgt.
Het bestuur ambieert met het masterplan een ruimtelijke visie om het dorpscentrum te versterken. Ekeren wil zich profileren als groen en leefbaar gezinsvriendelijk district, zowel voor de eigen bewoners en handelaars, als voor bezoekers en potentiële bewoners.
Kernbegrippen in deze visie zijn:
Het masterplan moet de volgende ambities kunnen waarmaken:
Met de opmaak van het masterplan wensen de stad Antwerpen en het district Ekeren over een ruimtelijk kader te beschikken waarbinnen zowel korte als lange termijnprojecten de verbetering van de ruimtelijke structuur beogen, en dit zowel op sociaal, ecologisch, economisch als cultureel vlak. Het masterplan dient huidige en toekomstige projecten te kaderen binnen een gedragen totaalvisie. Een intensief participatietraject met het bestuur en de bewoners vormt hiervoor de basis.
Gekoppeld aan het ruimtelijk kader biedt het masterplan ook een actieplan met voorstellen voor een duidelijk ontwikkelingsperspectief van strategische projecten waarbij de verbetering van het centrum van het district voorop staat en de verwevenheid tussen wonen, werken en recreëren verbeterd wordt.
Het districtscollege Ekeren neemt kennis van het volgende besluit.
Het districtscollege neemt kennis van en geeft gunstig advies aan de projectdefinitie voor de opmaak van het masterplan Ekeren-Centrum.