2014_CBS_02208 - Masterplan Ekeren-Centrum, district Ekeren - Projectdefinitie, wedstrijdopdracht en keuze kandidaten minicompetitie - Goedkeuring

De kosten worden verrekend binnen de raamovereenkomst voor het aanstellen van een pool ontwerpers voor masterplannen (GAC/2012/1423) gegund door het college op 12 april 2013 (jaarnummer 3577). De totale kosten voor het masterplan worden geraamd op 75.000,00 EUR inclusief btw.

De wedstrijdpremie waarvan de kostprijs wordt geraamd op 54.450,00 EUR inclusief btw, kan volledig worden verrekend op dit raamcontract.

De minicompetitie waarvan de kostprijs wordt geraamd op 14.520,00 EUR inclusief btw, kan volledig worden verrekend op dit raamcontract.

De financieel beheerder verleent zijn visum, conform artikels 94 en 160§2 van het Gemeentedecreet.

Artikel57 §3, 4° van het Gemeentedecreet bepaalt dat het college van burgemeester en schepenen bevoegd is voor het voeren van de gunningsprocedure, de gunning en de uitvoering van overheidsopdrachten.

In het strategisch Ruimtelijk Structuurplan Antwerpen (s-RSA), dat op 18 september 2006 door de gemeenteraad werd goedgekeurd (jaarnummer 1779), stelt het beeld "Dorpen en Metropool" als doel dat de stedelijke centra versterkt moeten worden. Voor Ekeren is de doelstelling onder andere om het centrum te vergroten door de winkelstraat te verbinden met enkele voorzieningen in haar nabijheid.

In het bestuursakkoord van stad Antwerpen (2013-2018) is opgenomen dat de stad samen met de districten aan buurtversterking wil doen. Dit moet gebeuren door het ontwikkelen van de identiteiten van buurten en wijken, met een duidelijke kern met voldoende buurtvoorzieningen. In alle districten moet de ontwikkeling en de versterking van de kernen bekeken worden.

Ook in het bestuursakkoord van het district Ekeren (2013-2018) wordt de opmaak van een globale visie voor het centrum van Ekeren expliciet opgenomen: “We maken een omvattende visienota voor het centrum van Ekeren met aandacht voor ruimtelijke ordening, lokale economie, mobiliteit, groen en straatbeeld en mogelijkheden tot recreatie. Deze nota vormt de leidraad voor het beleid tot herwaardering van de dorpskern wat ook zal vertaald worden in de meerjarenplanning.”

Op 4 februari 2014 werd de projectdefinitie informeel toegelicht en besproken op het districtscollege. Op 18 februari 2014 nam het districtscollege kennis van de projectdefinitie en verleende een gunstig advies (jaarnummer 77).

Met de opmaak van het masterplan Ekeren-Centrum wensen de stad Antwerpen en het district Ekeren over een ruimtelijk kader te beschikken waarbinnen zowel korte als lange termijn projecten de verbetering van de ruimtelijke structuur beogen, en dit zowel op sociaal, ecologisch, economisch als cultureel vlak. Het masterplan dient huidige en toekomstige projecten te kaderen binnen een gedragen totaalvisie. Een intensief participatietraject met het bestuur en de bewoners vormt hiervoor de basis.

Gekoppeld aan het ruimtelijk kader biedt het masterplan ook een actieplan met voorstellen voor een duidelijk ontwikkelingsperspectief van strategische projecten waarbij de verbetering van het centrum van het district voorop staat en de verwevenheid tussen wonen, werken en recreëren verbeterd wordt.

De projectdefinitie dient als basis voor de opmaak van het masterplan. De opmaak gebeurt in vier fasen: analyse, visie, voorontwerp en definitief ontwerp en actieplan. Het masterplan dient klaar te zijn in juni 2015. Via de procedure pool masterplannen worden drie ontwerpers aangeduid om deel te nemen aan de minicompetitie. Uit deze drie wordt het beste voorstel gekozen. Nadien zal de ontwerper samen met district Ekeren en de stad Antwerpen het masterplan uitwerken.

Projectdefinitie

Het centrum van Ekeren wordt ruimtelijk gevormd door de omgeving van de kerk, Markt, het Kristus Koningplein en het begin van de Kloosterstraat. Vandaag heeft het centrum te kampen met een gebrek aan ruimtelijke eenheid en structuur. Het drukke doorgaand verkeer zorgt ook voor een verminderde appreciatie. De as Dorpstraat - Kloosterstraat moet dé winkelstraat zijn van Ekeren. Doch heeft deze straat de laatste jaren te lijden door de negatieve gevolgen van verschillende maatschappelijke en economische tendensen. Het drukke verkeer, de leegloop van handelszaken en lage kwaliteit van woningen tast het sociaal - economisch draagvlak aan. De bereikbaarheid van het centrum voor de directe omgeving, de overige Ekerse wijken en daarbuiten dient in alle opzichten en voor alle vervoersmodi geoptimaliseerd te worden.

In het centrum bevinden zich ook een heel aantal scholen en andere publieke functies gericht op jongeren. Dit is een belangrijke potentie die vandaag niet direct voelbaar is. Deze functies kunnen bijdragen tot een verlevendiging van het centrum en moeten meer geïntegreerd worden in het hele centrumgebeuren. Aandacht moet gaan naar toegankelijkheid, veiligheid, doorwaadbaarheid en medegebruik. Ook de aanwezigheid van de groene parkenstructuur is een meerwaarde voor Ekeren. Deze wordt vandaag niet duidelijk waargenomen en is in vele opzichten landschappelijk beter te integreren in de stedelijke context.

Het Kristus Koningplein is het dorpshart van Ekeren, maar de structuur van een echt dorpsplein ontbreekt. Na de geplande heraanleg zal het plein sterk verbeteren als belevings- en verblijfruimte, doch het karakter van een echt levendig plein ontbreekt door het gebrek aan levendige pleinwanden. Het Veltwijckpark met districtshuis is het administratieve centrum van Ekeren, maar een sterkere aanhechting met het commerciële centrum dringt zich op zodat één uitgebreid en sterk centrum vorm krijgt.

Het bestuur ambieert met het masterplan een ruimtelijke visie om het dorpscentrum te versterken. Ekeren wil zich profileren als groen en leefbaar, gezinsvriendelijk district, zowel voor de eigen bewoners en handelaars, als voor bezoekers en potentiële bewoners.

Kernbegrippen in deze visie zijn:
- vergroening: via de heraanleg van het Kristus Koningplein, en via tal van andere ingrepen moeten de omliggende groene ruimten met elkaar verbonden worden zodat het centrum merkelijk groener wordt;
- ontmoeting: het vernieuwde centrum en de inrichting van het openbaar domein moet uitnodigen tot ontmoeting. Het moet uitgroeien tot een plek waar elke Ekerenaar zich thuis voelt, en waar de hechte gemeenschap van Ekeren elkaar vindt;
- activering: via een wervend en evenwichtig evenementenaanbod en door het aantrekken van kwaliteitsvolle horeca en middenstand moet de Ekerenaar verleid worden om het vernieuwde centrum te bezoeken en te beleven.

Het masterplan moet de volgende ambities kunnen waarmaken:
1. de as Sint-Lambertuskerk, Markt, Dorpstraat en Kristus Koningplein als hart van Ekeren versterken;
2. de winkelstraat verlevendigen;
3. de stedenbouwkundige kwaliteit van de pleinrand van het Kristus Koningplein garanderen;
4. de groene link tussen het centrum, Veltwijckpark, Hagelkruispark, Muisbroek en Oude Landen optimaliseren met aandacht voor doorwaadbaarheid en toegangen.

Het masterplan moet een plan zijn dat het ideale toekomstbeeld van Ekeren-Centrum in beeld brengt en tastbaar maakt. Het moet een wervend plan zijn dat verder gaat dan het louter in kaart brengen van enkele actiepunten, het moet de ambitie van het bestuur letterlijk “in beeld” brengen.

Het eindresultaat is een document dat een globale visie voor Ekeren-Centrum formuleert en een ideaal toekomstbeeld visualiseert. Het masterplan stelt enkele strategische acties voor die dit eindbeeld versterken en vormt daarnaast een toetsingskader voor alle nieuwe ontwikkelingen in dit gebied.

Bepaling kandidaten minicompetitie

De keuze van drie ontwerpteams uit de pool masterplannen die worden uitgenodigd tot de minicompetitie, gebeurt met rekenschap van de hieronder vermelde criteria:
- specifieke ervaring van een ontwerper met het type project, schaal en complexiteit (onderwerp van de deelopdracht);
- streefdoel van een gedifferentieerde ontwerpaanpak tussen de uitgenodigde ontwerpers per deelopdracht;
- eventuele andere projectgerelateerde parameters (locatie, specifiek gewenste aanpak, timing,…);
- streefdoel om een evenwicht te behouden tussen het soort van project en het te genereren ereloon in de verdeling van de deelopdrachten tussen de ontwerpers toegelaten tot de raamovereenkomst;
- onverminderd de toepassing van deze criteria zal er door de opdrachtgever in de mate van het mogelijke zorg voor gedragen worden dat iedere ontwerper die deel uitmaakt van de raamovereenkomst een kans krijgt om deel te nemen aan mini competities voor de toewijzing van de deelopdrachten;
- het aantal projecten dat aan één ontwerpteam wordt toevertrouwd wordt beperkt tot maximum twee gelijktijdig lopende deelopdrachten.

Rekening houdend met de voorwaarden zoals opgenomen in het bestek voor de raamovereenkomst voor de pool voor ontwerpers van masterplannen worden de volgende ontwerpers uitgenodigd om deel te nemen aan de minicompetitie voor de deelopdracht ‘masterplan Ekeren-Centrum’:

- Brut architecture and Urban design cvba // Landzicht // Buro Move
- Maatschap Artgineering
- uapS

De gemeenteraadsbeslissing van 24 september 2012 (jaarnummer 1039) houdende goedkeuring van het bestek GAC/2012/1423 voor een raamovereenkomst voor het aanstellen van een pool van ontwerpers voor masterplannen. In dit bestek werd de procedure opgenomen rond de gunning van de deelopdrachten door middel van een minicompetitie: artikel 38,2° Koninklijk Besluit plaatsing overheidsopdrachten klassieke sectoren van 15 juli 2011.