2013_CBS_11858 - Erediensten - Meerjarenplanning 2014-2019 - Goedkeuring

Met dit besluit beslist de gemeenteraad over de goedkeuring, niet-goedkeuring of aanpassing van het meerjarenplan 2014-2019 van de vermelde kerkbesturen.

Deze meerjarenplannen bevatten de financiële afspraken tussen het eredienstbestuur en de gemeentelijke overheid voor 2014 tot en met 2019. Uit de meerjarenplannen volgen de prognoses voor:

• de maximale gemeentelijke exploitatietoelage van de stad aan de eredienstbesturen voor de periode 2014 - 2019;

• de investeringstoelages van de stad aan de eredienstbesturen voor de periode 2014 - 2019.

De uitbetaling van een eventuele toelage gebeurt pas na goedkeuring door de gemeenteraad van het jaarbudget, dat het goedgekeurde meerjarenplan volgt, of na goedkeuring door het college van een aanvraag voor een investeringstoelage.

Meerjarenplan
Het decreet van 4 mei 2007 betreffende de materiële organisatie en de werking van de erkende eredienstbesturen, gewijzigd op 6 juli 2012, bepaalt dat eredienstbesturen binnen zes maanden na de installatie van de gemeenteraad een meerjarenplan vaststellen en indienen bij de gemeente voor goedkeuring.

Deze meerjarenplannen (MJP’s) bevatten de financiële afspraken tussen het eredienstbestuur en de gemeentelijke overheid voor 2014 tot 2019.
Een meerjarenplan bestaat uit:

• een strategische nota met de beleidsopties van het eredienstbestuur en met uitleg bij de cijfers;
• een financiële nota met de begroting van exploitatie en investeringen, en dit voor elk jaar van het MJP;
• een nota met de afspraken tussen het centraal kerkbestuur (CKB) en de gemeente over het MJP. Deze afspraken zijn bindend.

De MJP's van de eredienstbesturen zijn van cruciaal belang in de nieuwe financiële cyclus van de stad Antwerpen. Uit de MJP’s volgen voor de gemeente namelijk de prognoses voor:

• de maximale gemeentelijke exploitatietoelage voor de periode 2014 - 2019. Jaarlijks concretiseert het eredienstbestuur haar budget en legt dit opnieuw voor aan de gemeenteraad. De gemeentelijke exploitatietoelage in dat budget dient te passen in de maximale toelage vastgelegd in het MJP. De maximale toelage kan in de budgetten worden aangepast op basis van de overschotten van voorgaande werkingsjaren;
• de investeringstoelages voor de periode 2014-2019. Voor de investeringen geven de MJP’s een beeld van de werken die de eredienstbesturen van plan zijn te realiseren in de periode 2014-2019. Goedkeuring van het MJP betekent evenwel niet dat de erin vermelde investeringen automatisch mee zijn goedgekeurd.
  De toekenning van investeringstoelagen wordt geregeld door de subsidieschema’s voor investeringen en is onderworpen aan goedkeuring door het college zoals bepaald in het gemeenteraadsbesluit van 26 juni 2006 (jaarnummer 1293). Aan de investeringswerken worden prioriteiten toegekend zoals bepaald in het collegebesluit van 22 oktober 2010 (jaarnummer 12957). Tenslotte moeten de kredieten beschikbaar zijn om de investeringstoelagen toe te kennen.

Situatie in Antwerpen
Er zijn 84 eredienstbesturen in Antwerpen die hun MJP 2014-2019 dienen voor te leggen aan de gemeenteraad. Het overleg tussen gemeente en eredienstbesturen over deze MJP’s verloopt via de centrale kerkbesturen (CKB’s) die de eredienstbesturen overkoepelen.
Het eredienstendecreet van 7 mei 2004 werd op 6 juli 2012 gewijzigd, onder meer om de rol van de CKB's in het overleg met de gemeente te versterken. De afspraken die het CKB maakt met de gemeente namens de eredienstbesturen die eronder vallen, zijn nu bindend voor de individuele eredienstbesturen. Het CKB bezorgt het afsprakenverslag aan de betrokken eredienstbesturen.

Antwerpen telt 10 CKB's. Er zijn algemene afspraken gemaakt met alle CKB's rond de opmaak van de MJP’s. Daarnaast zijn in het overleg per CKB concrete afspraken gemaakt over de ontwerpen van de meerjarenplannen van elk individueel eredienstbestuur.

De gemeenteraad spreekt zich uit over de goedkeuring, niet-goedkeuring of aanpassing van elk MJP binnen de door het decreet vastgestelde termijn. Sinds de wijziging van het eredienstendecreet kan de gemeenteraad een MJP ook aanpassen aan de afspraken uit het overleg met het CKB.

Onderstaande gehandtekende MJP's werden door het CKB binnengebracht bij de stad:

De gemeenteraad spreekt zich uit over de goedkeuring, niet-goedkeuring of aanpassing van het MJP 2014-2019 van elk eredienstbestuur. De gemeenteraad doet dit binnen een termijn van honderd dagen na ontvangst van het advies over die MJP’s van het erkend representatief orgaan waaronder het eredienstbestuur ressorteert, of de dag na het verstrijken van een termijn van 50 dagen bij niet-ontvangst van dit advies.

1. Goedkeuring - Onderstaande meerjarenplannen 2014-2019 worden ter goedkeuring voorgelegd aan de gemeenteraad
De prognose van de maximale exploitatietoelage voor de komende zes jaren is het resultaat van de bindende afspraken met het CKB, vastgelegd in de afsprakennota. De cijfers in de ingediende meerjarenplannen zijn conform de afspraken. Eventuele andere opmerkingen zijn hieronder weerhouden als ze van belang zijn voor de toekomst. Ze hebben evenwel geen invloed op de prognoses van de maximale exploitatietoelage.

De gevraagde toelages zijn telkens bedragen in EUR.

Opmerkingen:

• Sint-Antonius a Padua:
  - het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
  - het MJP wordt zoals steeds goedgekeurd onder voorbehoud van de investeringen;
  In het MJP staat voor 2014 één investering vermeld voor een raming van 2.900.000,00 EUR. Het subsidieschema "restauratie beschermd" wordt hierbij gevolg (80% Vlaamse Gemeenschap, 140% stad, 10% eredienstbestuur). De strategische nota geeft geen duiding over welke investering het gaat;
• Sint-Lambertus: het bestuur heeft een zeer sterke inspanning geleverd en het ingediende plan is conform de gemaakte afspraken.

Opmerking:

• Kristus Koning: het totale tekort in het ingediende meerjarenplan daalt 28% ten overstaan van het vorige meerjarenplan. De totale toelage daalt 9%.

Opmerkingen:

• Protestantse kerk zuid:
  - het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
  - de overboekingen dienen te worden gebruikt voor de financiering van investeringen en dienen verwerkt in een eventuele aanvraag voor verdere investeringssteun bij de overheid;
• Protestantse kerk De Olijftak Brasschaat: het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
• Israëlitische gemeente Machsike Hadass: het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
• Evangelisch Lutherse kerk Antwerpen: het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
• Evangelische kerk Philadelphia Hoboken:
  - het bestuur vraagt geen exploitatietoelage gedurende het hele meerjarenplan 2014-2019;
  - de investeringen worden gefinancierd met eigen middelen. 

2. Aanpassing - Onderstaande meerjarenplannen 2014-2019 worden ter aanpassing voorgelegd aan de gemeenteraad
De ingediende meerjarenplannen zijn niet of onvoldoende aangepast aan de verplichtende afspraken met het CKB, waardoor de gevraagde exploitatietoelagen te groot zijn of teveel stijgen.

De gevraagde toelagens zijn telkens bedragen in EUR.

Algemene afspraak met CKB Noord
In verband met de stijgingsritmes van de uitgaven in exploitatie: een realistische startbasis voor 2014 is de jaarrekening 2012 en/of het gemiddelde van de periode 2008-2013. Nutsvoorzieningen worden geïndexeerd aan 3%, andere indexeringen gebeuren aan 2%.

• Sint-Amandus
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - De werken brandveiligheid gebeuren best via de diensten van Onroerend Erfgoed.
  - De uitgaven in de rubriek privaat patrimonium stijgen met 14%. Best wordt het maximaliseren van opbrengsten verdergezet om het evenwicht in de rubriek privaat patrimonium te verzekeren.
  
  Vaststelling bij het ingediende MJP
  - De in het MJP voorziene toelage voor 2014 is niet het gevolg van een operationeel tekort. De begrote inkomsten 2014 bedragen 64.690 EUR, de begrote uitgaven 48.745 EUR. Het tekort ontstaat door een verrekening in de K-waarde van overschotten uit het verleden.
  - Door verwerking van het gecorrigeerd overschot van de ondertussen vastgestelde jaarrekening 2012 komt men op een toelage van 11.621,45 EUR.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - De negatieve K-waarde wordt aangepast zodat er ook voor 2014 geen toelage nodig is.
  - Het bestuur wordt door deze aanpassing zelfbedruipend voor de volledige periode van het meerjarenplan.
  - De verwerking van het resultaat van vorige boekjaren via de K-waarde wordt jaarlijks besproken op het budgetoverleg.
  
  Opmerking
  - In het voorontwerp wordt vanaf 2015 telkens 1.000.000 EUR geboekt in de investeringen. Het subsidieschema "restauratie beschermd" wordt gevolgd en 10% wordt bij PO aangerekend.
  - Voor 2014 wordt er 1.374.495 EUR ingeboekt als ontvangsten in investeringen. De uitgaven bedragen 1.107.677,32 EUR.

• Sint-Eligius
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Stijgingsritme van de uitgaven in exploitatie: een realistische startbasis voor 2014 is de jaarrekening 2012 en/of het gemiddelde van de periode 2008-2013. Nutsvoorzieningen worden geïndexeerd aan 3%, andere indexeringen gebeuren aan 2%.
  
  Vaststelling bij het ingediende MJP
  - Het totaal van de uitgaven in het nieuwe meerjarenplan stijgt 23% tegenover het totaal van de uitgaven in het vorige meerjarenplan.
  - De uitgaven voor erediensten bedragen stijgen van 129.790 in het voorontwerp naar 170.480,00 EUR in het na de bespreking ingediende meerjarenplan. De uitgaven voor gebouwen stijgen met +46%, de uitgaven voor het bestuur met 30%.
  - Er is geen afdoende uitleg waarom de stijging van de uitgaven afwijkt van de afspraken.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - Indien de uitgaven voor deze rubrieken worden aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken, bedraagt de totale exploitatietoelage voor de periode van het meerjarenplan 99.138,67 EUR in plaats van de gevraagde 140.518,65 EUR.

• Heilig Hart Jezus
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Stijgingsritme van de uitgaven in exploitatie: een realistische startbasis voor 2014 is de jaarrekening 2012 en/of het gemiddelde van de periode 2008-2013. Nutsvoorzieningen worden geïndexeerd aan 3%, andere indexeringen gebeuren aan 2%.
  - Inkomsten uit creditnota’s dienen ook gebudgetteerd. Deze hebben grote invloed op ontvangsten gebouwen (halveren nu in voorontwerp) en ontvangsten bestuur (-93%).
  - Het bestuur dient de K2-waarde voor 2014 aan te passen zodat de gecorrigeerde K voor budget 2014 naar 0,00 EUR wordt gebracht.
  
  Vaststelling bij het ingediende meerjarenplan
  - Na bespreking van het voorontwerp is de voorziene exploitatietoelage in het ingediende meerjarenplan gedaald van 117.964,81 EUR naar 116.845,31 EUR.
  - De huurinkomsten zijn zeer laag.
  - De K-waarde is niet aangepast.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - De K-waarde voor 2014 wordt aangepast zodat het gecorrigeerd overschot geen negatief effect heeft op de exploitatietoelage.
  - Indien de uitgaven voor een aantal rubrieken worden aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken, bedraagt de totale exploitatietoelage voor de periode van het meerjarenplan 111.105,47 EUR in plaats van de in het ingediende meerjarenplan voorziene 116.845,31 EUR.
  - De verwerking van het resultaat van vorige boekjaren via de K-waarde wordt jaarlijks besproken op het budgetoverleg.

• Onze-Lieve-Vrouw Boodschap
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Stijgingsritme van de uitgaven in exploitatie: een realistische startbasis voor 2014 is de jaarrekening 2012 en/of het gemiddelde van de periode 2008-2013. Nutsvoorzieningen worden geïndexeerd aan 3%, andere indexeringen gebeuren aan 2%.
  
  Vaststelling bij het ingediende meerjarenplan
  - Er is voor 2014 een negatieve K-waarde van 37,22 EUR door de verrekening van het overschot uit het verleden.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - De K-waarde voor 2014 wordt aangepast zodat het gecorrigeerd overschot geen negatief effect heeft op de exploitatietoelage.
  - De exploitatietoelage voor 2014 wordt verminderd met dit bedrag en bedraagt bijgevolg 5.965,00 EUR.
  - De verwerking van het resultaat van vorige boekjaren via de K-waarde wordt jaarlijks besproken op het budgetoverleg.

• Sint-Willibrordus
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Stijgingsritme van de uitgaven in exploitatie: een realistische startbasis voor 2014 is de jaarrekening 2012 en/of het gemiddelde van de periode 2008-2013. Nutsvoorzieningen worden geïndexeerd aan 3%, andere indexeringen gebeuren aan 2%.
  
  Vaststelling bij het ingediende meerjarenplan
  - Het totaal van de inkomsten wordt door bestuur hoger geschat dan in het vorige meerjarenplan.
  - De uitgaven voor erediensten (+28%) en bestuur (+87%) wijken zonder afdoende motivering af van de afspraak rond startbasis en stijgingsritmes.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - Indien de uitgaven voor deze rubrieken worden aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken, bedraagt de totale exploitatietoelage voor de periode van het meerjarenplan 118.697,33 EUR in plaats van de gevraagde 143.654,97 EUR.
  
  

Algemene afspraak met CKB Noord:
in verband met de startbasis en stijgingsritmes in exploitatie is het volgende afgesproken:

• realistische startbasis voor de inkomsten 2014 zijn de inkomsten van de jaarrekening 2012;
• realistische startbasis voor de uitgaven is het gemiddelde van de uitgaven uit het vorige MJP;
• indexeringen van de uitgaven gebeuren maximaal aan 2%, nutsvoorzieningen aan maximaal 3%;
• afwijkingen zijn enkel toegelaten indien voldoende gemotiveerd in de strategische nota.

• Sint-Bernardus
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Het voorontwerp wordt aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken.
  - De 65.344 EUR meeruitgaven gebouwen dient te worden verklaard in de strategische nota. Indien dit over onderhouds- of renovatiewerken gaat, dienen deze werken uit exploitatie gehaald en ondergebracht in een investeringsdossier.
  - Ontvangsten en uitgaven erediensten worden met elkaar gepaard.
  - Indien er inderdaad geen werken op het programma staan, graag bevestiging hiervan in de strategische nota.
  
  Vaststelling bij het ingediende meerjarenplan
  - De afspraak rond startbasis en stijgingsritmes is niet nageleefd: inkomsten dalen met 26% ten overstaan van het vorig meerjarenplan, de uitgaven stijgen met 60%. Het tekort stijgt 44.562,39 EUR in het vorige meerjarenplan naar 141.992,55 EUR in het nu ingediende plan, een stijging van 219%.  De voorziene toelage stijgt van 43.867,00 EUR in de vorige periode naar 132.286,99 EUR, 202%.
  - De meeruitgaven gebouwen wordt niet toegelicht.
  - Voor de rubriek erediensten zijn de inkomsten (-27%-) en uitgaven (+77%) niet gepaard.
  - Er is geen toelichting in de strategische nota over al dan niet geplande investeringswerken.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - Indien de inkomsten en uitgaven worden aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken, bedraagt de totale exploitatietoelage voor de periode van het meerjarenplan 52.711,26 EUR in plaats van de gevraagde 132.286,99 EUR.

• Sint-Catharina
  Afspraken gemaakt met het CKB
  - Het voorontwerp wordt aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken. Gezien de uitzonderlijk afwijkende inkomsten in 2012 wordt als startbasis voor de inkomsten in dit geval het gemiddelde van het vorig MJP genomen.
  - De vreemde sprong in ontvangsten en uitgaven na het eerste jaar wordt gedocumenteerd dan wel aangepast.
  - De dakwerken (56.000,00 EUR) en brandveiligheidswerken (10.000,00 EUR) vallen onder het subsidieschema renovatie niet-beschermd (30% Vlaanderen, 60% stad, 10% eredienstbestuur). Ze worden uit het financiële luik van het meerjarenplan gehaald en enkel vermeld in de strategische nota.
  - Indien er verder geen werken op het programma staan, graag bevestiging hiervan in de strategische nota.
  
  Vaststelling bij het ingediende meerjarenplan
  - De inkomsten zijn niet aangepast aan de afspraken.
  
  Aanpassing en gevolg voor de exploitatietoelage
  - Indien de inkomsten worden aangepast naar startbasis en stijgingsritmes zoals afgesproken, bedraagt de totale exploitatietoelage voor de periode van het meerjarenplan 0,00 EUR in plaats van de gevraagde 47.880,00 EUR.
  - Het eredienstbestuur is bijgevolg zelfbedruipend voor de hele periode van het meerjarenplan.

• Protestantse kerk Oost
  - Het eredienstbestuur heeft een meerjarenplan ingediend waarbij enkel voor 2019 een exploitatietoelage wordt gevraagd van 99,62 EUR.
  - Overleg met het eredienstbestuur leert dat dit een technische vergissing is. Afspraak is dat de gemeenteraad het meerjarenplan aanpast zodat er ook voor 2019 geen exploitatietoelage nodig is.
  - Het eredienstbestuur is bijgevolg zelfbedruipend voor de volledige periode van het meerjarenplan.

In de Nieuwe Gemeentewet bepaalt artikel 255 betreffende de lasten en uitgaven van de gemeenten dat de gemeente verplicht is elk jaar op de begroting van uitgaven te brengen alle uitgaven die door de wetten aan de gemeente zijn opgelegd, en inzonderheid de volgende:
...9° de hulpgelden aan de kerkfabrieken en consistories, overeenkomstig de desbetreffende bepalingen te verlenen wanneer de middelen van die instellingen ontoereikend blijken.

Het eredienstendecreet van 7 mei 2004, gewijzigd door het decreet van 6 juli 2012 betreffende de materiële organisatie en de werking van de erkende eredienstbesturen bepaalt dat: 

• artikel 52/1 §1: de gemeentebesturen passen de tekorten bij van de exploitatie van de kerkfabrieken en dragen bij in de investeringen in de gebouwen van de eredienst;
• artikel 41-43: de eredienstbesturen stellen een meerjarenplan vast dat onderworpen is aan het advies van het erkend representatief orgaan (het bisdom) en aan de goedkeuring van de gemeenteraad.
  De gemeenteraad kan het meerjarenplan goedkeuren, niet goedkeuren of aanpassen aan wat in het overleg met het centraal kerkbestuur is afgesproken;
• artikel 33: de afspraken die het centraal kerkbestuur maakt met de gemeente zijn bindend ten aanzien van de eredienstbesturen;
• artikel 46-49: de gemeenteraad neemt akte van het budget als het budget past in het meerjarenplan, d.w.z. als de gemeentelijke toelage niet meer bedraagt dan wat in het meerjarenplan is goedgekeurd. Als het budget niet past in het goedgekeurd meerjarenplan, kan de gemeenteraad het budget aanpassen aan het meerjarenplan, behalve wat de kosten betreft die betrekking hebben op het vieren van de eredienst. 

Verder zijn nog van toepassing:

• het besluit van de Vlaamse regering van 13 oktober 2006 houdende het algemeen reglement op de boekhouding van de besturen van de erkende erediensten en van de centrale besturen van de erkende erediensten, gewijzigd op 14 december 2012;
• het ministerieel besluit van de Vlaamse regering van 27 oktober 2006 tot vaststelling van de modellen van de boekhouding van de besturen van de eredienst, gewijzigd op 12 februari 2013.