2013_CBS_03875 - Stadsprojecten. Moorkensplein - Principebeslissing - Goedkeuring

Schorsen architectuuropdracht administratief centrum (schorsingsvergoeding mogelijk).

Financiële doorrekening varianten via raamcontract: 10.285 euro inclusief btw.

Schorsen opdracht ontwerper Moorkensplein: tussen 4.736 euro (10% van de niet uitgevoerde opdracht) en 47.361 euro (resterend ereloon) exlusief btw.

Herlocalisatie stedelijke loketten.

Planmatig onderhoud van districtshuis, administratief centrum, politiekantoor en verworven woningen.

Op 17 december 2010 (jaarnummer 16288) keurde het college het Masterplan publieke functies Borgerhout goed, evenals de heraanleg van het Moorkensplein annex buurtpark als één van de projecten binnen dit Masterplan met volgende uitgangspunten:

•  heraanleg Moorkensplein (circa 5.000m²);
•  nieuw buurtpark (circa 3.000m²);
•  verhuis politie naar Zegelstraat;
•  Bouw nieuw administratief centrum + ondergrondse buurtparking;
•  kinderdagverblijf 85 pl. Mellaertsstraat;
•  7 aan te kopen woningen.

 Bijkomend werd beslist om :

• het principe van een overkoepelende projectbegroting voor de geïntegreerde realisatie van alle deelprojecten binnen dit masterplan, goed te keuren;
• om de intentie goed te keuren om voldoende budgetten in te schrijven in de meerjarenplanning (ook voor volgende legislatuur) voor de bouw van een nieuw administratief centrum, een bibliotheek, een sporthal en een kinderkribbe;
• om opdracht te geven aan AG VESPA om een constructie met overkoepelende projectbegroting voor dit masterplan op te maken, en te onderzoeken wat de mogelijke financieringsmodellen zijn ter realisatie van dit masterplan.

Op 4 februari 2011 (jaarnummer 1132) keurde het college het communicatie- en participatietraject rond het masterplan publieke functies Borgerhout en het ontwerpproces van het eerste deelproject “Moorkensplein en omgeving” goed.

Op 18 maart 2011 keurde de raad van bestuur van AG Stadsplanning het principe goed van selectie van een ontwerper voor het Moorkensplein annex buurtpark via een beperkte offerteaanvraag in twee fasen, evenals het bestek voor fase 1.

Op 17 juni 2011 keurde de raad van bestuur van AG Stadsplanning de projectdefinitie en het bestek voor heraanleg van het Moorkensplein annex nieuw buurtpark goed, evenals de selectie van vijf kandidaten voor fase 2 van de selectieprocedure.

Op 18 november 2011 stelde de raad van bestuur van AG Stadsplanning het ontwerpteam Buro Lubbers – Korteknie Stuhlmacher – Bovenbouw architecten aan voor de heraanleg van het Moorkensplein.

Op 10 februari 2012 (jaarnummer 1288) keurde het college het vastleggen van de basisprincipes voor de realisatie van het nieuw administratief centrum goed in functie van de opmaak van projectdefinitie.

Op 10 februari 2012 (jaarnummer 1360) keurde het college het principe goed om een ondergrondse buurtparking als programmaonderdeel op te nemen in de projectdefinitie van het nieuw administratief centrum Borgerhout.

Op 17 februari 2012 ( jaarnummer 1570) keurde het college goed om een minicompetitie, op basis van het raamcontract PO/2008/5125, uit te schrijven tussen drie architectenbureaus voor de realisatie van het nieuw administratief centrum en ondergrondse buurtparking, binnen het masterplan Borgerhout (cluster Moorkens).

Op 29 juni 2012 ( jaarnummer 6767) keurde het college de gunning van de ontwerper goed op basis van een minicompetitie op basis van raamovereenkomst PO/2008/5125 voor de realisatie van een administratief centrum en ondergrondse buurtparking.

Op 20 juli 2012 ( jaarnummer 7574)keurde het college de vervolgopdracht goed om het schetsontwerp verder te laten uitwerken tot een voorontwerp.

September – december 2012 : Uitwerking schetsontwerp tot voorontwerp Moorkensplein
Borgerhout is het district met de grootste tekorten qua groen en open ruimte. Door de combinatie van het Moorkensplein en de stadseigendommen in het bouwblok erlangs, is dit één van de weinige sites met mogelijkheid om een publieke ruimte van enig formaat te creëren. De stad en het district hadden de ambitie om samen een nieuwe publieke en centrale ontmoetingsruimte te creëren voor Borgerhout – Intra Muros (– Zuid). Zowel de stad als het district legden budgetten vast om deze ambitie te realiseren.

Een intensief participatietraject werd opgestart met onder andere de installatie van een klankbordgroep en de organisatie van een aantal plandagen. Daarnaast werd de volledige studieopdracht gegund aan een extern ontwerper en een ontwerper openbaar domein aangesteld, wat resulteerde in een goedgekeurd schetsontwerp voor het geheel en een voorontwerp voor het Moorkensplein dat gunstig werd geadviseerd door Commissie Openbaar Domein, mits voldaan zou worden aan een aantal opmerkingen.  

Januari – Maart 2013
In afwachting van de doorvertaling van het nieuwe bestuursakkoord naar nieuwe doelstellingen en budgetten, wenst het college het voorontwerp Moorkensplein nog niet goed te keuren en wordt het reeds goedgekeurde schetsontwerp (met Moorkensplein, fase 1 en Moorkenspark, fase 2) in vraag gesteld omwille van onderstaande redenen :

(1) Geen knip met oog op doorgaand verkeer
Het college wenst één van de uitgangspunten, met name het knippen van het Moorkensplein voor autoverkeer op de route Sergeyselsstraat – Eliaertsstraat te herzien. Het wijzigen van dit uitgangspunt heeft fundamentele implicaties voor het huidig voorliggend voorontwerp Moorkensplein omdat doorgaand verkeer dient geïntegreerd te worden in de aanleg van het Moorkensplein. Dit heeft voor gevolg dat er een druk kruispunt ontstaat met de Zonstraat, waarop voorliggend ontwerp geen antwoord biedt. Ook de rijloper voor de bus zoals in het huidig ontwerp zou daardoor moeten herbekeken worden.  Daardoor zouden ook een aantal elementen van het vergroeningsplan op de helling komen te staan en moet onderzocht worden of er nog voldoende ruimte overblijft voor terrasruimte aan de westkant van het Moorkensplein. 

(2) Hoge kostprijs van het huidig projectvoorstel
De kostprijs inclusief btw voor het huidig projectvoorstel wordt als volgt geraamd :                                                                                                       

Het college wenst bijkomend te onderzoeken of het behoud, renovatie en eventuele herbestemming van het huidige administratief centrum en politiekantoor een goedkopere en haalbare mogelijkheid is.

(3) Onteigening van de laatste woning 
In functie van de realisatie van het eerder geplande Moorkenspark dienen 7 woningen verworven te worden. Ondertussen werden 4 woningen aangekocht en werd er een akkoord bereikt voor 2 andere woningen. De eigenaars van de laatste woning wensen hun woning vooralsnog niet te verkopen, voor hen is het evenmin een optie om te verhuizen. 

Het college wenst te onderzoeken of deze laatste woning in afwachting kan blijven staan of er in ieder geval een fasering in het ganse project in te bouwen is.

(4) Mogelijkheden voor andere functies
In het projectvoorstel worden naast een verruiming van de open ruimte ook een nieuw administratief centrum inclusief persoonsgebonden loketten, vrijetijdsloketten en sociale centra en een buurtparking voorzien. Binnen de cluster Moorkens wordt eveneens de braakliggende site in de Melaertsstraat aangekocht door de stad met het oog op het realiseren van een nieuwe kinderopvang. 

Aangezien het nijpend tekort aan scholen in Borgerhout en het plaatsgebrek van het Atlasgebouw in Carnotstraat, wenst het college bijkomend te onderzoeken of een parkschooltje kan worden geïntegreerd op de site en of hier ook extra kantoorruimte kan worden voorzien voor de dienst Inburgering.

Eerste quickscan
Naar aanleiding van bovenvermelde accentverschuivingen en/of bijkomende vragen heeft de cel ontwerpend onderzoek van de dienst stadsontwikkeling/ruimte mobiliteit/ruimtelijk beleid bij wijze van quick scan een aantal scenario’s opgemaakt specifiek voor de site waar het Moorkenspark is gepland.  

1. Behoud huidig administratief centrum, politiegebouw en woning Maréestraat

In geval beide gebouwen worden behouden, blijkt uit een eerste ruimtelijk onderzoek in combinatie met eerder gemaakte kostenramingen van de dienst patrimoniumonderhoud/gebouwen/projectbureau bouw dat :

• renovatie hoogstwaarschijnlijk vergunningsplichtig is en dat bijgevolg de bestaande kantoorgebouwen met 2 bouwlagen dienen afgetopt te worden in functie van harmonieregel en aansluiting met de bestaande context;
• een open ruimte mogelijk is tussen de 320 m² tot maximaal 1500 m² (exclusief het Moorkensplein), afhankelijk of de verworven woningen worden gesloopt en of een deel van de open ruimte wordt gereserveerd voor speelplaats;
• behoud en renovatie wellicht evenveel kosten dan de sloop en nieuwbouw;
• dat  enkel een beperkte basisschool in het huidige bouwvolume van het administratief centrum  kan worden gehuisvest op voorwaarde dat een turnzaal bijkomend ergens kan voorzien worden in combinatie met de loketwerking ( dus exclusief vrijetijdsloketten en sociale centra) in het huidige politiegebouw;
• of dat dienst inburgering in het huidig politiegebouw wordt gehuisvest;
• de ontstane open ruimte wordt begrensd met wachtgevels en niet samenhangt met het Moorkensplein.

2. Sloop van het administratief centrum en politiegebouw in functie van nieuwbouw van een school.

In principe kan in het huidige schetsontwerp een kleine bassisschool worden voorzien binnen het voorziene nieuwbouwbouwvolume, ter vervanging van het geplande nieuwe administratief centrum. Dit betekent dat dient onderzocht te worden of de loketwerking kan geïntegreerd worden in het oude districtshuis of elders voorzien kan worden.
In dit geval is het ook quasi onmogelijk om de laatste te verwerven woning te integreren. Vandaar dat een mogelijke fasering werd bekeken, waarbij eerst een eerste vleugel wordt voorzien met een eerste deel van het Moorkenspark, om daarna in een tweede fase (wanneer de laatste woning kan worden verworven en afgebroken) een tweede vleugel te bouwen en de rest van de aanleg van het Moorkenspark. 

Op basis van deze eerste quick scan wenst het college volgende varianten te weerhouden en een gedetailleerde ontwerpmatige en financiële analyse op te laten maken om het huidige schetsontwerp met volgende beide varianten te vergelijken en af te wegen:

(1) sloop en nieuwbouw van een kleine basisschool ter vervanging van het getekende administratief centrum zoals voorzien in het huidig schetsvoorstel (dus nieuwbouw met plein en park van circa 8000 m²).

(2) behoud en renovatie van het administratief centrum en renovatie en herbestemming van het politiegebouw tot campus voor Atlas II – Campus Inburgering (circa 2500 m²), rekening houdend met sloop van 2 bouwlagen in functie van harmonie.