2013_CBS_05732 - Sociale Planning - Project pompoencompetitie. Gemeenschapstuin Luchtbal Collier Jardin - Goedkeuring

De kosten voor de pompoenaanleg worden gedragen door het project Collier Jardin en dit vanuit de middelen voorzien door Pure Hubs. Deze middelen komen via de projectpartner Boerenbond/Landelijke Gilden.

Voor het uitsteken van de plantstroken, planten en verzorgen van de planten worden geen extra kosten gemaakt. Dit valt onder de projectwerking van de Collier Jardin die gefinancierd wordt vanuit middelen CISO.

De middelen voor Pure Hubs via Interreg IV worden beheerd door Boerenbond Projecten vzw en worden ingezet voor promotionele activiteiten en communicatie.

Op 6 april 2012 (jaarnummer 3494) keurde het college de opstart van het gemeenschapstuinenproject Collier Jardin goed. Deze bestond uit één gemeenschapstuin opgericht op een voormalig overwoekerd binnengebied van Woonhaven (achter de Grimsbystraat) en uit een 7-tal baktuinen in de scholen en het dienstencentrum van de wijk. De partners in het project zijn de stad Antwerpen, vzw Werkmmaat en Boerenbond/Landelijke Gilden.

Intussen groeide de Collier Jardin uit tot een gevestigde waarde in de wijk. Het aantal baktuinen binnen de scholen en het dienstencentrum werd verdubbeld, de leerlingen, leerkrachten en senioren worden bij het tuinieren volledig begeleid door de Landelijke Gilden. Ook een tweede gemeenschapstuin (Tampico) werd in 2013 geopend en dit vlak bij het nieuwe speelpark en aan de Tampicosite (voormalige speeltuin) waar via een tijdelijke invulling een creatief en avontuurlijk jongerenaanbod wordt opgebouwd. In de gemeenschapstuinen wordt door een divers publiek samen getuinierd en dit onder begeleiding van de tuincoach.

Tot en met 2014 maakt de Collier Jardin via Boerenbond en Landelijke Gilden deel uit van het Europese Interreg IV project "Pure Hubs", dat stad en platteland wil stimuleren om kennis te maken en samen allerhande projecten uit te werken.

Tijdens het werkjaar werd na afstemming met de projectpartners en de partners in de wijk, de volgende jaarplanning opgezet:

• voorjaar: herstart tuinseizoen in de gemeenschapstuinen en de baktuinen volgens de weersomstandigheden en voorbereiding van een pompoencompetitie;
• feestweekend Luchtbal 8 juni 2013: opstart pompoencompetitie: pompoenplantjes worden verdeeld onder vrijwilligers, op afgesproken momenten worden deze onder begeleiding van de tuincoach uitgeplant in aangeduide en vrijgemaakte stroken in het openbaar domein, pompoenveldjes worden onderhouden door de werking van de Collier Jardin;
• weekend van 21 september 2013: oogstfeest op buurtniveau: openstelling tuinen, prijsuitrijking pompoencompetitie;
• op initiatief van de vrijwilligers of de tuincoach kunnen verder door het jaar nog kleinere activiteiten georganiseerd worden en dit op de terreinen van de gemeenschapstuinen zelf, zoals bijvoorbeeld een halloweenfeest, compostworkshop, kookworkshop.

Hoewel de Collier Jardin meestapt in de nieuwe trends inzake stadslandbouw en stadstuinieren, is het tuinieren in dit project vooral een instrument om bewoners te stimuleren om buiten te komen, nieuwe mensen te ontmoeten en zelf initiatief te nemen. Bewoners van de sociale huisvestingswijk Luchtbal kennen door hun sociale achtergrond een sterke afhankelijkheid van allerlei diensten en organisaties. De Collier Jardin probeert hier op kleine schaal een tegengewicht te bieden door eigen initiatief, samenwerken enzovoort te stimuleren. Tegelijk wil de Collier Jardin aanzetten tot gebruik maken van de buitenruimte.

Er werd gekozen om op basis van het groeiende draagvlak in de wijk voor de Collier Jardin, in 2013 een pop-up activiteit aan de dagelijkse werking van de gemeenschapstuinen en baktuinen toe te voegen. Hierbij werd, in samenspraak met de vrijwilligers, gekozen voor een kenmerkend element uit het Vlaamse platteland, namelijk de pompoen. De pompoenen zullen het voorwerp zijn van een competitie met en door de buurtbewoners. Dit alles onder begeleiding van de tuincoach en de projectcoördinatie.

We verdelen onder de bewoners in de gemeenschapstuinen gekweekte pompoenplanten. Bewoners zijn zélf verantwoordelijk voor deze planten, onder begeleiding van de tuincoach. Bedoeling is dat de bewoners samen of individueel zorg dragen voor de planten en proberen de meeste/grootste, rondste, … pompoenen te kweken. In de twee weken na het feestweekend spreken we momenten af dat we samen de planten op afgesproken terreinen gaan uitplanten in het openbaar domein.

Wat betreft de uitplantlocaties zijn verschillende pistes onderzocht, volgende locaties werden ongeschikt bevonden:

• Groenendallaan (Langblokken): werd niet weerhouden vermits er op geringe diepte (30 cm) leidingen voor water, gas en elektriciteit zitten;
• Canadalaan 105 (tussen winkelcentrum en parochiekerk): werd niet weerhouden gezien de recente aanplant van rozen en een grasveld.

Het voetbalterrein aan de Canadalaan, tussen huisnummer 108 ('diensten van het katholiek onderwijs', DKSO) en huisnummer 120 (postkantoor Luchtbal), werd wel weerhouden:

• het terrein is eigendom van Woonhaven en wordt in 2015 bebouwd. Woonhaven stelt de voorbereidende werken (bodem- en waterstalen, sonderingen) uit tot november 2013;
• er is voldoende ruimte om een plantstrook vrij te maken (600 m² op een totale oppervlakte van 4.800 m²);
• Er lopen geen nutlsleidingen onder het terrein.

De exacte ligging van de vrijgemaakte strook wordt in samenspraak met de dienst stads- en buurtonderhoud/groendienst bepaald.

Planning

• In de twee weken na het feestweekend zorgt de bedrijfseenheid samen leven voor het vrijmaken van plantstroken.
• Voor het uitplanten van de pompoenplanten is watervoorziening noodzakelijk telkens een strook in gebruik genomen wordt. Hiervoor zullen afspraken gemaakt worden met de dienst stads- en buurtonderhoud/groendienst). Deze data (een 3-tal) kunnen uiteraard in overleg vastgesteld worden. Na het planten is het aan de pompoenkwekers zelf om “hun” plant nu en dan eens te komen gieten indien dat nodig zou blijken.
• De pompoenen worden geoogst rond de periode van het oogstweekend (21 september 2013). Afhankelijk van het weer gedurende de zomer en de maand september bekijken we hoe we concreet de competitie aanpakken.
• Na afloop zorgt de bedrijfseenheid samen leven ervoor dat de stroken gras terug ingezaaid kunnen worden. 

Veiligheid en sociaal draagvlak

• De pompoenen groeien in het openbaar domein op plaatsen met veel sociale controle. We stimuleren de mensen om zorg te dragen voor hun eigen plant en zo ook samen met andere mensen op Luchtbal buiten initiatieven te nemen en aan activiteiten deel te nemen.
• De projectcoördinatie zorgt voor netwerking onder de deelnemers en de wijkpartners. 
• Het terrein is aan twee zijden begrensd door een gebouw (DKSO), aan de zijde Noorderlaan staan hekken met vangnetten tot zo'n vijf meter hoog. Rondom staan hagen.
• Alleen aan de Canadalaan is een opening in de haag (voor de grasmaaier), van zodra de aangesproken boer start met zijn werken, komen hier twee herashekken in te staan, met communicatie aan bevestigd.
• Door de ligging maakt het terrein mee deel uit van de recreatieve cluster speelpark - tampicosite - tampicotuin - café Centrum. Door de ligging tussen het DKSO en de post wordt mee sociale controle en draagvlak gecreëerd.
• Het terrein werd deeltijds gebruikt door de op Luchtbal gekende groep Afrikaanse voetballers om vier keer per week te trainen. Maar omwille van enerzijds het risico op alarm door een overvliegende bal op het dak van het postkantoor én anderzijds omdat op het terrein in 2015 zal gebouwd worden door Woonhaven, werd met deze voetballers onderhandeld over een nieuwe locatie. In een eerste fase kunnen zij trainen op het terrein aan de sintelbaan in eigendom van Woonhaven, in een tweede fase wordt gezocht naar een meer structurele oplossing. 

Ecologische aspecten

• Het terrein is momenteel gazon/grasland, geen verwilderd terrein met bijbehorende flora.
• Het terrein zal gefreesd en omgespit worden.
• Er worden geen chemische bestrijdingsmiddelen gebruikt (noch pesticiden, noch herbiciden).
• Deze werkzaamheden worden uitgevoerd door een akkerbouwer uit Ekeren, aangesloten bij Agro Aannemingen (boeren die vooral in opdracht van openbaren besturen opdrachten in openbaar domein verrichten). Tijdens en na de werken wordt het terrein afgesloten met herashekken.
• Dit project wordt niet gesponsord door zaadveredelaars zoals Bayer of Monsanto.