Artikel 5 §2 van de wet tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera’s van 21 maart 2007 (Belgisch Staatsblad 31 mei 2007 bepaalt dat de beslissing tot het plaatsen van één of meer bewakingscamera's in een niet-besloten plaats wordt genomen nadat de gemeenteraad van de gemeente waar de plaats zich bevindt een positief advies heeft gegeven. De gemeenteraad verstrekt zijn advies na voorafgaandelijk de korpschef van de politiezone waar die plaats zich bevindt te hebben geraadpleegd.
In 2005 zijn de lokale politie Antwerpen en de stad Antwerpen gezamenlijk gestart met de voorbereiding van een nieuw project cameratoezicht. Dit programma kaderde in een totaalproject dat erop gericht is het gebruik van de camera’s, het cameratoezicht, de aansturing en de uitbating efficiënt te maken, operationeel te houden en uit te breiden.
Tussen 2007 en 2011 werden 66 camera’s in de wijken Atheneum, Stuivenberg, Statiekwartier, Diamantwijk, Borgerhout en Bisthovenplein in dienst genomen in aanvulling op de bestaande 11 camera’s op de as Grote Markt, Meir, Centraal Station, De Coninckplein. In 2012 werden 17 camera's in 2020 Antwerpen geplaatst.
Er werden ook samenwerkingsakkoorden gesloten met Antwerp World Diamant Center en met de NMBS om een aantal van hun camerabeelden te kunnen uitkijken indien nodig.
De camera’s moeten de veiligheid en de overlastbestrijding van de stad Antwerpen op een actieve wijze ondersteunen. De beelden van alle camera’s worden doorgestuurd naar de meldkamer van de lokale politie/telecommandokamer.
De camera’s worden gebruikt overeenkomstig de beginselen van de camerawet wat betekent:
Op 1 september 2011 heeft Digipolis in opdracht van de stad Antwerpen het raamcontract CD000406 voor het leveren van diensten, hardware, software voor cameraregistratie en -management gegund voor vier jaar aan VCS International BV, Havenweg 208, Postbus 533, NL-5140 AM Waalwijk.
In 2012 werd onderzocht welke gebieden in Antwerpen nog in aanmerking komen voor vaste camera's. Een specifiek daartoe opgerichte werkgroep, bestaande uit ambtenaren en politie, screende negen nieuwe potentiële cameragebieden. Bij de afweging van keuze voor cameragebieden werden volgende mogelijke effecten van cameratoezicht in rekening gebracht:
De mogelijke nieuwe cameragebieden werden met elkaar vergeleken enerzijds met het oog op een daadwerkelijke installatie en anderzijds met het oog op een mogelijke rangorde. Volgende determinerende criteria werden daarbij gehanteerd:
Naast het Kiel in 2020 Antwerpen scoorden ook de studentenbuurt, de prostitutiebuurt in 2000 Antwerpen en de omgeving van het Frederik Van Eedenplein in 2050 Antwerpen hoog. Aan de gemeenteraad wordt gevraagd om gunstig te adviseren met betrekking tot het plaatsen van vaste bewakingscamera's op volgende locaties:
Schipperskwartier
Studentenbuurt
Linkeroever
Er wordt aan de gemeenteraad tevens gunstig advies gevraagd met betrekking tot een extra camera in 2140 Borgerhout ter hoogte van de Terlostraat.
Na gunstig advies van de korpschef en de gemeenteraad wordt offerte gevraagd aan de leverancier op basis van het raamcontract CD000406 van Digipolis en wordt de beslissing tot het plaatsen van camera's op het niet besloten terrein meegedeeld aan de commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer.
De hotspots zijn enerzijds geselecteerd op basis van objectieve veiligheidsparameters (geregistreerde criminaliteitscijfers en overlastmeldingen, terreinkennis wijkteam en buurtregie, de draagwijdte en het type van criminaliteit en overlast) en anderzijds op basis van subjectieve veiligheidsparameters (onveiligheidsgevoel buurtbewoners, perceptie lastig gevallen op straat en zelf last gehad van jongeren en vernield straatmeubilair).
Uit de geregistreerde criminaliteitscijfers en overlastmeldingen blijkt "dat de studentenbuurt zich kenmerkt door een hoog aandeel andere inbraken, diefstallen gewapenderhand en brandstichtingen. Wat betreft de druk op de bevolking stellen we vast dat in vergelijking met de stad het aantal feiten per aantal inwoners hoger scoort voor fietsdiefstal en vandalisme. Voor de evolutie 2008-2012 vallen vooral de toename van de diefstallen uit voertuig en het vandalisme in 2012 op. In het Schipperskwartier zijn mensenhandel, prostitutie en diefstal met geweld de meest typerende misdrijven. We noteren daar een hoge criminaliteitsgraad voor slagen en verwondingen, gauwdiefstal, diefstal met geweld en verboden wapendracht. Wat betreft de evolutie 2008–2012 noteren we een opvallende stijging van de gauwdiefstallen, de diefstallen uit voertuig en de vaststellingen sluitstort. In vergelijking met gans Antwerpen hebben in beide buurten drugsbezit, diefstal met geweld en diefstal gewapenderhand een groter aandeel op de totale criminaliteit. Met andere woorden deze buurten kenmerken zich door deze misdrijven."
De objectieve en subjectieve veiligheidsscreening van de gebieden tonen verder aan dat de ruimere omgeving van het Fredrik Van Eedenplein in Linkeroever als onveilig wordt ervaren. Uit de criminografische cijfers blijken op Linkeroever de meest voorkomende misdrijven "gewone diefstal, diefstal uit voertuig, vandalisme en opzettelijke slagen en verwondingen" te zijn. Er is volgens toezichtsdiensten en signalen van bewoners een stijgende tendens sinds 2012 van druggerelateerde overlast aan de drukke knooppunten van openbaar vervoer (met talrijke schoolgaande jeugd). Toezichtsdiensten en bewoners signaleren voorts in de omgeving van het Fredrik Van Eedenplein overlast van hangjongeren die storend gedrag tonen; intimideren, nachtlawaai, vandalisme, (soft)druggebruik, geweldpleging. Een groot overlastprobleem met enorme impact op de veiligheidsbeleving in Linkeroever is sluikstort met zwerfvuil in de ganse buurt tot gevolg. Aan de Terlostraat in 2140 Borgerhout zijn er ten slotte vanuit de buurt talrijke signalen dat sinds de camera in 2010 is verhuisd, de problematiek die er voorheen was (vooral vandalisme en drugsoverlast) opnieuw sterk gestegen is. Het plein wordt momenteel heraangelegd.
We beogen met dit voorstel de ruimere omgeving en dus niet alleen de hotspots te voorzien van cameratoezicht. Een aantal camera’s worden geplaatst op kruispunten met zicht in zoveel mogelijk straten. Op die manier kan er voor aansluiting worden gezorgd met andere camera’s in het gebied en kunnen gebeurtenissen of personen worden opgevolgd indien nodig. Bovendien wordt het bestaande cameragebied in feite uitgebreid. De nieuwe gebieden vinden via één of meerdere locaties immers aansluiting bij het zicht vanuit de bestaande cameragebieden zodat de camera’s als het ware deel zullen uitmaken van een aaneensluitend cameragebied. Een cameragebied wint aan effectiviteit als dit een aaneengesloten gebied omsluit, waarbij door het switchen van camera’s aan locatieopvolging kan worden gedaan. Een aaneensluitend cameragebied geeft de interventieploeg de tijd om bij een vaststelling op heterdaad door de cameraoperator ter plaatse te kunnen komen. Als de persoon zich verplaatst kan die verplaatsing immers door de operator op de telecommandokamer met de camera’s in beeld worden gebracht. Zo loopt de Paardenmarkt als een verkeersader van het centrum en Schipperskwartier naar het Sint-Jansplein. Ook de Sint-Jacobsmarkt verbindt West met City. Deze straten krijgen we met de voorgestelde locatie grotendeels in beeld. Op de Italiëlei komt een camera bij. Linkeroever is vandaag op de telecommandokamer nog een totale blinde vlek. Door op enkele strategische plaatsen camera’s te plaatsen wordt ook deze buurt ontsloten. Door de combinatie van vaste locaties en tijdelijke proberen we op Linkeroever de sluikstortproblematiek in Europark mee aan te pakken.
Met cameratoezicht beogen we criminaliteit en overlast te voorkomen en terug te dringen. Er zal door de bijkomende camera's beeldmateriaal ter beschikking zijn voor navolgend onderzoek van incidenten.
Objectieve waarneming van overlastproblemen wordt mogelijk zodat een permanente beeldvorming van de overlast in kaart kan worden gebracht. Het politioneel vaststellen van overlast is tot op vandaag zelfs op gekende hotspots moeilijk. Bij aankomst van de politie wordt het gedrag genormaliseerd. De geregistreerde camerabeelden moeten hierbij helpen uitsluitsel te bieden. De plegers hanteren ook vaak de strategie van de anonimiteit. Camera’s kunnen dit tegengaan. We mikken zeker op dat vlak op het preventieve effect dat kan uitgaan van camera’s. Bij escalaties kan personeel gericht ingezet worden. Het performant doorgeven van signalementen en de wisselwerking met de camera’s kan de pakkans verhogen.
Wet tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera’s van 21 maart 2007 (Belgisch Staatsblad 31 mei 2007), zoals gewijzigd door de wet van 12 november 2009 (Belgisch Staatsblad 18 december 2009).
Ministeriële omzendbrief betreffende de wet van 21 maart 2007 tot regeling van de plaatsing en het gebruik van bewakingscamera’s, zoals gewijzigd door de wet van 12 november 2009 (Belgisch Staatsblad van 18 december 2009).
voor camera's 1, 2, 5 en 7
voor camer's 3, 4 en 6
De gemeenteraad keurt bij monde van de fractievoorzitters het volgend besluit goed.
Stemden ja: N-VA, sp.a, Vlaams Belang, CD&V en Open Vld
Stemden nee: PVDA+
Hebben zich onthouden: Groen
De gemeenteraad verleent gunstig advies voor het plaatsen van beveiligingscamera’s in Antwerpen op volgende plaatsen:
Schipperskwartier
Studentenbuurt
Linkeroever
Borgerhout
Het college geeft opdracht aan:
| Dienst | Taak |
| SL/BH | Beslissing tot het plaatsen van bewakingscamera's meedelen aan de Commissie voor de bescherming van de persoonlijke levenssfeer en aan de korpschef na gunstig advies van de gemeenteraad. |