2012_CBS_07426 - Scheldekaaien. Wegprofiel Rijnkaai Zuid - Voorontwerp - Goedkeuring

Op 17 april 2012 werd een hoorzitting georganiseerd met de omwonenden. Er waren 55 aanwezigen. Het verslag wordt in bijlage toegevoegd. De belangrijkste opmerkingen waren:

• verwijzingen naar het maritiem verleden te verwerken in het ontwerp;
• havenhek herbruiken als hek langs de trambaan;
• de fietsoversteek in 2 bewegingen aan Brouwersvliet is niet interessant: voorstel om ofwel verkeerslichten aan te passen ofwel om fietsoversteek in het midden te plaatsen;
• fietspad in asfalt;
• fietspad van 4m breed;
• extra opstelruimte voor fietsers aan de stadskant;
• signalisatieborden die aangeven welke bruggen op het Eilandje open zijn.

Op 3 mei 2012 werd bijkomend een focusgroep georganiseerd voor de bedrijven in de buurt. Er waren 5 aanwezigen. De meeste vragen gingen over de flankerende maatregelen tijdens de werffase en wenselijkheid van extra maatregelen voor de verkeersontsluiting zolang niet alle mobiliteitsprojecten in de omgeving gerealiseerd zijn. 

Heraanleg Scheldekaaien
Op 9 juli 2010 (jaarnummer 8556) keurde het college het Masterplan Scheldekaaien goed. Het Masterplan Scheldekaaien vormt het richtinggevend document voor alle uitvoeringsprojecten bij de heraanleg van de Scheldekaaien. Het Masterplan Scheldekaaien zal over meerdere jaren en in verschillende deelprojecten gefaseerd uitgevoerd worden. In het Masterplan Scheldekaaien werden volgende deelgebieden gedefinieerd: Petroleum Zuid, Nieuw Zuid, Sint-Andries Zuid, Zuiderterras tot Schipperskwartier, Loodswezen en Bonaparte, Rijnkaai en Droogdokkeneiland.

Van het wegprofiel Rijnkaai Noord (gedeelte tussen Kattendijksluis en Amsterdamstraat) werd op 2 september 2011 op het college een definitief ontwerp goedgekeurd (jaarnummer 13239). Dit deel wordt vervroegd aangelegd met het oog op de opening van het Red Star Line Museum. De start van de werken is voor begin 2013.

Op 17 februari 2012 (jaarnummer 01653) werd op het college het schetsontwerp van het wegprofiel Rijnkaai Zuid goedgekeurd. Het schetsontwerp werd nadien ter advies aan de districtsraad van Antwerpen voorgelegd. Ook de jeugdraad, de seniorenraad en de bewoners werden geraadpleegd.

Brabo II
Op 9 mei 2008 besliste de Vlaamse regering om het budget van Brabo 2 voor de tramlijn naar Ekeren over te hevelen naar het tramnetwerk op het Eilandje. Op 24 oktober 2011 keurde de gemeenteraad de samenwerkingsovereenkomst Brabo II tussen het Vlaams Gewest, de Vlaamse Vervoersmaatschappij De Lijn, de nv van publiek recht Beheersmaatschappij Antwerpen Mobiel en de stad Antwerpen goed (jaarnummer 1228). Hierin staat dat een speciale projectvennootschap zal worden opgericht om het tramnetwerk op het Eilandje te ontwerpen, te bouwen, te financieren en te beheren.

Aanleiding
De aansluiting op het bestaande tramnetwerk gebeurt via de Scheldekaaien en takt aan op het keerpunt aan Sint-Pietersvliet. Er dienen dus tramsporen op de Scheldekaaien te worden voorzien in het gedeelte tussen de Amsterdamstraat en de Sint-Pietersvliet. Dit is een voorafname op de uitvoering van de kaaitram die op de Scheldekaaien is voorzien. Om de tramsporen meteen definitief te kunnen aanleggen dient het volledige wegprofiel te worden ontworpen. De realisatie van de traminfrastructuur is tegelijk een aanleiding om ook de rest van het wegprofiel opnieuw aan te leggen.

Het ontwerp voor Rijnkaai Zuid werd op basis van het goedgekeurde schetsontwerp verder uitgewerkt. De hoofdlijnen bleven behouden:

1. Een definitieve aanleg van het wegprofiel vanaf de bebouwing tot en met de vrijliggende trambedding.
2. Een tijdelijke (versmalde) aanleg van het fietspad (2,5 meter) en het voetpad (minimaal 1,5 meter) langs waterzijde tot tegen de huidige waterkeringsmuur. Ook de bufferstrook tussen fietspad en trambedding is tijdelijk versmald (0,5 meter).

Wanneer de kaaizone ter hoogte van Rijnkaai aangepakt wordt, zal de waterkering in de gebouwen geïntegreerd worden en komt extra ruimte vrij om het fiets- en voetpad hun definitieve breedtes te geven.

Opbouw wegprofiel
Definitieve aanleg:

• breed voetpad aan de stadszijde van 7,50 meter;
• rijweg van 6,20 meter breed met 2x1 rijstrook;
• bufferstrook van 2,50 meter breed;
• vrije trambedding van 6 meter breed;
• bufferstrook van 2,50 meter breed; behalve aan het Bonapartedok (1,50 meter);
• fietspad van 4 meter breed;
• voetpad aan waterzijde.

Tijdelijke aanleg:

• breed voetpad aan de stadszijde van 7,50 meter;
• rijweg van 6,20 meter breed met 2x1 rijstrook;
• bufferstrook van 2,50 meter breed;
• vrije trambedding van 6 meter breed;
• versmalde bufferstrook van 0,50 meter breed;
• versmald fietspad van 2,50 meter breed;
• versmald voetpad aan waterzijde (minimaal 1,50 meter breed).

Op basis van de ontvangen adviezen en de inspraak werden volgende wijzigingen en verfijningen in het voorontwerp aangebracht:

1. Het fietspad wordt (in definitieve situatie) 4 meter breed in plaats van 3,5 meter. Het huidige tweerichtingsfietspad langs de kaaien is 3,5 meter breed en zal bij de heraanleg overal verbreed worden naar 4 meter.
2. Blindengeleiding werd toegevoegd aan de zijde van de bebouwing. Op advies van de Werkgroep Antwerpen Toegankelijk zijn twee oversteken naar de Scheldezijde voorzien van blindengeleiding: één aan de tramhalte Van Meterenkaai en één aan hangar 26-27.
3. Aan de voetgangersoversteken worden hekken voorzien in de bufferstroken om een veilige oversteek over de trambedding te garanderen. De hekken kunnen nog niet voorzien worden op de tijdelijk versmalde bufferstrook tussen fietspad en trambedding.
4. Ter hoogte van de de Sint-Laureiskaai worden verkeerslichten voorzien in functie van de keerlus voor de tram. De tram keert via de Bataviastraat en rijdt langs de Sint-Laureiskaai terug de Rijnkaai op.
5. Om filevorming te vermijden op de Rijnkaai stadinwaarts, wordt een aparte afslagstrook voorzien voor de Dinantstraat. In de Dinantstraat ligt immers de ingang naar de ondergrondse parkeergarage van het Chiquitagebouw.
6. Om een vlotte verkeersafwikkeling staduitwaarts te garanderen wordt de afslagstrook voor de Amsterdamstraat langer gemaakt. Hierdoor verdwijnen 6 parkeerplaatsen.
7. De zachte weggebruikers krijgen aparte groenfase ter hoogte van het kruispunt met de Brouwersvliet om te vermijden dat de fietsers het kruispunt in 2 fases moeten oversteken.
8. Op de hoek met de Brouwersvliet worden in het voetpad extra bomen ingetekend.

Volgende suggesties werden onderzocht maar niet weerhouden:

1. De tramhalte kan enkel tussen de Sint-Pietersvliet en de Brouwersvliet worden ingeplant omdat daar voldoende ruimte beschikbaar is. De eerstvolgende halte is in de Amsterdamstraat op 590 meter wandelafstand.
   Ruimtelijk zou een tramhalte ter hoogte van het Loodswezen heel interessant zijn, omwille van loopafstand, concentratie van functies en het zicht en de nabijheid van het MAS. Ter hoogte van de Adriaan Brouwerstraat is er niet voldoende ruimte door de aanwezigheid van een aantal bijgebouwen aan het Loodswezen. Een tramhalte dient op een recht traject te liggen waardoor een inplanting ter hoogte van de Sint-Aldegondiskaai ook niet mogelijk is.
2. Een afslagstrook voor de Brouwersvliet staduitwaarts en een afslagstrook voor de Sint-Pietersvliet stadinwaarts zijn niet nodig aangezien de filtering van het verkeer ter hoogte van het Loodswezen (inrit toekomstige rotatieparking) en de Brouwersvliet (omschakeling materialisatie) plaatsvindt en de Scheldekaaien vanaf de Brouwersvliet autoluwer zijn. Aparte afslagstroken zijn hier dus niet nodig aangezien het afslaand verkeer geen wachtrijen zal doen ontstaan omdat de verkeersintensiteit er voldoende laag zal zijn.
3. Laad- en loszones en/of parkeerplaatsen worden enkel ingetekend als dit niet ten koste gaat van het voetpad. Tussen de Sint-Pietersvliet en de Brouwersvliet is slechts ruimte voor één laad- en losstrook. Ter hoogte van het Bonapartedok is geen ruimte voor parkeerplaatsen. Aan het Chiquitagebouw ten slotte is door de langere afslagstrook ook geen ruimte meer voor parkeerplaatsen.
   
   Materialisatie

• voetpaden aan de stadszijde: voor de voetpaden in het gedeelte dat onder de beeldkwaliteit van het Eilandje valt (ten noorden van de Brouwersvliet) worden platines gebruikt, de overige voetpaden worden voorzien in beige graniettegels, waarvan de afmetingen nader te bepalen zijn;
• de rijweg is in asfalt op het gedeelte tussen de Amsterdamstraat en de Brouwersvliet; in het meer autoluwe gedeelte ten zuiden van de Brouwersvliet wordt de rijweg aangelegd in graniet;
• de bufferstroken zijn in ruwe granietblokken, deze worden glad gemaakt ter plaatse van de oversteken;
• de vrije trambedding is in kasseien met groene voeg, aansluitend bij de trambeddingen op het Eilandje;
• de tijdelijke versmalde bufferstrook tussen trambedding en fietspad wordt aangelegd in herbruik granieten boordstenen, die op hun kant worden gelegd om ze voldoende ruw en onbegaanbaar te maken;
• het fietspad wordt uitgevoerd in rood asfalt;
• het tijdelijke voetpad langs de waterkering komt in betontegels, in de definitieve aanleg zullen hier beige graniettegels komen.

Parkeerbalans
In het schetsontwerp werd het aantal parkeerplaatsen gereduceerd van 60 naar 33. Er werden 3 parkeerplaatsen en een bushalte omgevormd tot laad- en loszones. Aan de Van Meterenkaai werd nog een laad- en loszone voorzien.

In het voorontwerp zijn er nog 27 parkeerplaatsen, dit is een gevolg van het verlengen van de afslagstrook richting de Amsterdamstraat. Ter compensatie werd nog een extra laad- en loszone voorzien ter hoogte van het Chiquita-gebouw.