Met het collegebesluit van 17 augustus 2007 (jaarnummer 10513) draagt het college de bevoegdheden waarover het beschikt op grond van artikel 57 § 3, 4° en 5° van het Gemeentedecreet van 15 juli 2005 over aan de districtscolleges binnen de beleidsdomeinen van de districten, zoals vastgelegd bij het collegebesluit van 16 maart 2000 (jaarnummer 3984). Het districtscollege is bevoegd voor lokaal publiek domein, groenvoorziening en openbare werken. De Zurenborgstraat is een lokale straat.
Op 1 september 2012 gaat ‘tramstad 2012’ van start; de herstructurering van het Antwerpse tram-, premetro- en busnet in functie van de besparingsopdracht van De Lijn. De introductie van het overstapmodel staat centraal binnen de herstructurering. Zowel aan station Antwerpen-Berchem als aan park&ride Keizershoek in Merksem verhoogt het tramaanbod om een overstap van bus naar tram mogelijk te maken. Aan station Antwerpen-Berchem zal dit gebeuren door een bijkomende, nieuwe premetrolijn in gebruik te nemen: lijn 9. Deze lijn rijdt van Eksterlaar tot Linkeroever. Ze neemt daarbij de premetrotoegang in de Mercatorstraat in exploitatie. Het is aangewezen flankerende maatregelen te voorzien om de verkeersveiligheid op het tracé van lijn 9 te garanderen.
Door de ingebruikname van lijn 9, zal buslijn 9 vervallen. Het is aangewezen na te gaan of het wegvallen van dit aanbod een herschikking van andere buslijnen nodig maakt, meer bepaald voor de reisweg tussen station Antwerpen-Berchem en de Plantin en Moretuslei.
De exploitatie van tram 9 start op 1 september 2012. Het is aangewezen om van meet af aan de nodige flankerende maatregelen te nemen. Het nemen van verkeersbegeleidende maatregelen van de verkeerssituatie gebeurt dus liefst zo snel mogelijk.
Verkeersveiligheid tramdoortocht ter hoogte van Zurenborgstraat
Lijn 9 zal maar voor een klein gedeelte van haar reisweg een tracé in gebruik nemen dat tot voorheen niet in tramexploitatie was, namelijk het gedeelte tussen Lange Leemstraat en Mercatorstraat.
Op dit segment kruist de tram het enkelrichtingsfietspad langs de spoorweg. De fiets-o-strade werd gerealiseerd tot het kruispunt met de Zurenborgstraat. Op dit punt splitst ze op in twee enkelrichtingsfietspaden aan weerszijden van de Cuperusstraat. Zowel stadinwaartse als staduitwaartse fietsers moeten hier de tramsporen kruisen. Bij realisatie van een verdere doortrekking van de fiets-o-strade langs de Cuperusstraat en de Stanleystraat zullen deze kruisingen deels wegvallen. Enkel fietsers vanuit de Zurenborgstraat die de fiets-o-strade willen bereiken, moeten dan nog de tramsporen kruisen. Het ontwerpplan voor een verdere doortrekking van de fiets-o-strade is momenteel in opmaak.
Ter hoogte van de Lange Leemstraat regelt een verkeerslicht reeds het kruisen tussen het stadinwaartse fietspad en de tram.
In afwachting van de doortrekking van de fiets-o-strade, is het aangewezen om ook ter hoogte van de Zurenborgstraat begeleidende verkeersmaatregelen te nemen om de verkeersveiligheid te verhogen:
Plaatsen van knipperlichten aan fiets- en voetgangerskruisingen met de tramsporen
Om het attentieniveau van fietsers en voetgangers voor een aankomende tram te verhogen, stelt de dienst stadsontwikkeling/ruimte en mobiliteit voor om knipperlichten met silhouet 'TRAM' te plaatsen. De knipperlichten zullen geplaatst worden op de plaatsen waar fietsers en voetgangers de tramsporen kruisen. Wanneer een tram zich aanmeldt, beginnen de lichten te knipperen. Bijkomende markering, aan te brengen op het fietspad, kan de voorrangssignalisatie ondersteunen. Signalisatieborden "tram voorrang" zijn reeds aanwezig.
Zorgen voor een goede zichtbaarheid en een duidelijke conflictpresentatie tussen de tram en fietsers die de tramsporen kruisen
Momenteel is een vlotte en snelle fietsoversteek over de tramsporen mogelijk. Op zich is dit aangenaam voor de fietser. Omwille van verkeersveiligheidsredenen is het echter wenselijk het fietspad over de tramsporen haakser aan te sluiten. Op deze manier moeten fietsers enerzijds meer afremmen, en anderzijds verbetert de interactie tussen fietser en trambestuurder. Dit betekent een plaatselijke verlegging van het fietspad, in afwachting van de verdere doortrekking van de fiets-o-strade.
Verwijderen van het zebrapad ter hoogte van de tramhalte in de Mercatorstraat
Ter hoogte van het tramperron in de Mercatorstraat ligt een zebrapad. De rijrichting van de tram ter hoogte van deze oversteek is atypisch. De tramsporen liggen hier 'gekruist'. De tram richting stad rijdt op de rijbaan, de tram richting Berchem rijdt op de vrije bedding. De tram komt dus uit een andere richting dan een overstekende voetganger normaal zou verwachten.
Voor overstekende voetgangers is er bovendien quasi geen opstelruimte tussen de tramsporen aanwezig.
Ook de zichtbaarheid voor overstekende voetgangers is beperkt wanneer ze oversteken achter een halterende tram. Enkele meters verderop is een breed zebrapad aanwezig met een goed zicht op het autoverkeer.
Om de voorrang van de tram op de voetganger te verduidelijken, en omwille van bovenstaande redenen, stelt de dienst stadsontwikkeling/ruimte en mobiliteit voor om het zebrapad ter hoogte van de tramhalte te verwijderen.
Aangepaste snelheid tram
Trambestuurders moeten attent gemaakt worden op het feit dat er van hen een aangepaste snelheid verwacht wordt op deze plek. Dit is noodzakelijk om de conflicten tussen zachte weggebruikers en de tram veilig te laten verlopen. De zone sluit echter onmiddellijk aan op de tramhalte, zodat de tramsnelheid hier in principe sowieso laag zal liggen. De wegcode voorziet geen mogelijkheid een maximumsnelheid op te leggen aan tramvoertuigen. De stad Antwerpen wil echter aandringen bij De Lijn om haar tramvoertuigen hier met aangepaste snelheid te laten rijden.
Busbediening Zurenborg, wegvallen buslijn 9
Met de komst van tram 9, verdwijnt bus 9. Ook de openbaar vervoerbediening in Zurenborg, meer bepaald het gedeelte van de wijk tussen de Rolwagenstraat en de spoorwegbedding, wordt daardoor iets minder fijnmazig. De dienst stadontwikkeling/ruimte en mobiliteit meent echter dat het aanbodniveau in de wijk van hoog niveau blijft, ondanks het verdwijnen van buslijn 9. Via de voetganger- en fietsverbinding onder de treinsporen ter hoogte van de Zurenborgstraat, kunnen bewoners gebruik maken van tram 9 om richting station Antwerpen-Centraal en Groenplaats te rijden. Ook tramlijn 4 en tramlijn 11 in de Rolwagenstraat bedienen Zurenborg.
Wel kan aan De Lijn gevraagd worden de opportuniteit te onderzoeken om buslijn 21 de reisweg van buslijn 9 over te laten nemen in Zurenborg. Hierdoor verkleint de maaswijdte van openbaar vervoerbediening in de wijk en verkleint dus de afstand tot een halte.
Het districtscollege keurt goed om ter hoogte van de Zurenborgstraat volgende verkeersbeveiligende maatregelen te nemen:
Het districtscollege vraagt om de mogelijkheid van tramgeregelde lichten aan het kruispunt Cuperusstraat-Zurenborgstraat te onderzoeken in het kader van verkeersveiligheid.