De gecoördineerde grondwet verleent bij artikels 41, 162/2e, 170/paragraaf 4 en 173 aan de gemeenten fiscale autonomie.
De stad Antwerpen rekent administratie- en aanmaningskosten door aan wanbetalers van niet-fiscale schuldvorderingen. De betalingstermijn bij niet-fiscale schuldvorderingen bedraagt 30 dagen.
14 dagen na de vervaldag van de niet-fiscale vordering wordt kosteloos een eerste aanmaning verzonden.
Bij niet-betaling volgt ten vroegste 29 dagen later een tweede aanmaning, waarvoor een administratiekost van 5,00 EUR wordt aangerekend.
Indien 29 dagen later nog steeds niet betaald is, volgt een derde aanmaning. Deze aanmaning wordt aangetekend verzonden. De portkosten voor deze aangetekende zending worden doorgerekend aan de wanbetaler. Dit bedrag hangt af van de op dat ogenblik vigerende posttarieven.
Wanneer de niet-fiscale schuldvordering 24 dagen na de derde aanmaning nog steeds niet vereffend is, wordt overgegaan tot een gedwongen invordering. Indien de niet-fiscale schuldvordering opeisbaar, vaststaand en onbetwist is, zal de financieel beheerder een dwangbevel uitvaardigen. Dit dwangbevel wordt vervolgens door het college van burgemeester en schepenen geviseerd en uitvoerbaar verklaard.
De procedure die voorafgaat aan het betekenen van het dwangbevel door een gerechtsdeurwaarder, brengt een aantal administratieve kosten met zich mee. Deze inningskosten behoren eigenlijk tot de algemene werkingskosten van de gemeente en moeten in de mate van het mogelijke gefinancierd worden met algemene middelen. Dit heeft tot gevolg dat de ‘belastingbetaler’ mee instaat voor de extra-kosten die veroorzaakt worden door nalatige, onwillige betalers. Het is dan ook billijker om deze extra-kosten aan te rekenen aan de nalatige, onwillige betalers. Dit wordt op de website van het agentschap voor binnenlands bestuur van de Vlaamse overheid benadrukt en door verschillende gemeentebesturen gevolgd en toegepast. Hiervoor is een retributiereglement noodzakelijk, dat duidelijk bepaalt welk tarief er voor welke kosten zal worden aangerekend.
De stad rekent al sedert 1998 administratie- en aanmaningskosten door aan wanbetalers van niet-fiscale schuldvorderingen, zoals voorzien in het collegebesluit van 28 mei 1998 (jaarnummer 7013) en de gemeenteraadsbeslissing van 17 december 2007 (jaarnummer 2603). Uit de praktijk blijkt dat bepaalde van deze kosten aan herziening toe zijn. Hiervoor wordt nu een retributiereglement opgesteld.
Het herverzenden van een factuur blijft gratis, evenals de verzending van een eerste aanmaning. De kost aangerekend voor de tweede aanmaning zal vanaf heden 15,00 EUR bedragen. Dit bedrag stemt overeen met de kosten die de andere Vlaamse steden aanrekenen. Deze kost vergoedt op billijke wijze de bijkomende inspanningen die de stedelijke administratie moet leveren om de vordering te kunnen innen als gevolg van de inertie van de wanbetaler.
De kost voor het opmaken en verzenden van de aangetekende aanmaning blijft ongewijzigd en komt overeen met de werkelijke kost van de aangetekende zending.
Vanaf heden zal tevens een kost van 15,00 EUR worden aangerekend voor het opmaken van een dwangbevel door de financieel beheerder. Ook dit bedrag vergoedt de bijkomende inspanningen door de stedelijke administratie die de inertie van de wanbetaler veroorzaakt en stemt overeen met de kosten die hiervoor door andere steden worden aangerekend. Het agentschap binnenlands bestuur Vlaanderen bevestigt dat de kostenaanrekening voor het opmaken van het dwangbevel door de financieel beheerder absoluut mogelijk is zolang deze kost, en bijhorend tarief, in een retributiereglement is opgenomen.
In de eerste plaats wil dit reglement de administratie de mogelijkheid geven om de kosten veroorzaakt door wanbetalers te recupereren. Het komt weinig billijk over dat de kosten van de administratie in dezelfde mate zouden dienen te worden gedragen door stipte betalers, nu de passieve houding van sommige wanbetalers immers leidt tot aanzienlijk meerwerk, met alle kosten voor de administratie (personeel, papier, materiaal, verzendingskosten, …). Jaarlijks worden er ongeveer 5.200 2e-aanmaningen verzonden en 600 dwangbevelen opgemaakt.
Naast een recuperatie van de kosten die de wanbetaler door zijn passieve houding veroorzaakt, beoogt dit reglement tevens een drukkingsmiddel te zijn om de wanbetaler ertoe aan te zetten tijdig te betalen of minstens tijdig de administratie te contacteren ingeval hij of zij betalingsproblemen ondervindt. Hier kan de stad Antwerpen niet achterblijven op de tendensen die zich in andere Vlaamse steden en gemeenten aftekenen. Een en ander betekent evenwel niet dat een burger met betalingsmoeilijkheden niet de kans zal krijgen om een betalingsregeling af te spreken: het doel is enkel om de burger aan te spreken op zijn verantwoordelijkheid en hem ertoe aan te zetten de correspondentie van de stad niet ongelezen te laten.
Artikel 42 §3 van het Gemeentedecreet bepaalt dat de gemeenteraad bevoegd is voor de gemeentelijke belastingen en retributies.
Artikel 94, 2° van het Gemeentedecreet bepaalt dat de financieel beheerder een dwangbevel kan uitvaardigen dat wordt betekend bij gerechtsdeurwaardersexploot.
De gemeenteraad keurt eenparig het volgende besluit goed.
De gemeenteraad beslist het retributiereglement voor administratie- en aanmaningskosten van niet-fiscale vorderingen goed te keuren.