2012_CBS_01109 - Duurzame ontwikkeling - Groene gevels soort van het jaar in 2012 - Goedkeuring

Volgende budgetten worden voorzien:
- 5.500,00 EUR voor technische benodigheden zoals het uitwerken van demo-installaties van tegeltuintjes;
- 20.000,00 EUR voor vergoedingen aan externe lesgevers en begeleiding van het jaarprogramma rond het ecosysteem van het jaar, zoals het aanbieden van workshops rond het planten en verzorgen van gevelbegroeiing. 
Financiële vastleggingen met bestelbons worden later vastgelegd.

De stad zet elk jaar een soort van het jaar in de kijker om de biodiversiteit te bevorderen. De voorgaande soorten waren de bij, de boom, de egel, de spin en de mus. Door één soort in de kijker te stellen wil de stad bewoners aanzetten om bij te dragen aan een groenere stad met meer biodiversiteit. 

Het doel was om vanaf 2012 de werking van de soort van het jaar op te hangen aan het groenplan van de stad en de lokale groenplannen. Dit groenplan is echter nog niet klaar. Wel wordt in 2012 voor het eerst gekozen voor een deelecosysteem in de stad: de geveltuin.

Een geveltuin draagt bij aan een groenere straat, buurt en stad. Verschillende diensten zoals de groendienst, Opsinjoren, dienst stedenbouwkundige vergunningen en EcoHuis werken aan een geïntegreerd ecostadsproject. Het doel is om zowel de individuele Antwerpenaar te bereiken als parallel groepen bewoners te activeren om samen in de straat te gevels te vergroenen, onder andere via de samenaanleg van tegeltuintjes.

Het EcoHuis bouwt een programma uit rond de soort van het jaar met onder meer:

• demo-geveltuinen op het voorplein en in achtertuin van het EcoHuis;
• een tentoonstelling met foto's en video in het EcoHuis;
• promotie voor de geveltuinen via de uitwerking van schaalmodellen, die aanwezig kunnen zijn op evenementen in de districten;
• van maart tot november informatiemomenten en werksessies voor bewoners. De werksessies draaien rond milieuvriendelijk onderhoud van geveltuinen en stoep, verticale tuinen, het bevestigen en leiden van planten, diervriendelijke geveltuinen, eetbare geveltuinen ...;
• begeleide werksessies voor volwassenen en secundaire scholen rond het thema “groene, leefbare stad”;
• in het voorjaar en het najaar (energie- en milieumaand oktober) begeleide wandelingen naar reeds gerealiseerde groene straten.

De stad zal in maart via de groendienst 1.000 gratis startpakketten voor groene geveltuinen aanbieden aan de Antwerpenaar. De nieuwe “groene geveleigenaren” leggen zelf hun geveltuin aan maar kunnen daarbij wel rekenen op advies en begeleiding. Via de Nieuwe Antwerpenaar wordt midden februari toegankelijke informatie over de planten, de manier van installeren, de plantwijze en onderhoud van geveltuinen verspreid. EcoHuis en Opsinjoren begeleiden groepen mensen in de straat om te komen tot een meer groene straat en bieden daartoe ook extra lage beplanting aan voor deze groepen.

Er is geen stedenbouwkundige vergunning nodig voor een geveltuin, wel een toelating van de burgemeester voor inname openbaar domein. De dienst stedenbouwkundige vergunningen biedt tegen februari een vereenvoudigd aanvraagformulier aan voor de aanvraag voor de inname van het openbaar domein. De politiecodex (artikels 322-325) bepaalt de voorwaarden voor de aanleg van een geveltuin. Het startpakket voor inwoners wordt, in samenspraak met de dienst stedenbouwkundige vergunningen, zo opgemaakt dat voor de meeste straten volledig tegemoet wordt gekomen aan de voorwaarden.  De voorwaarden voor een geveltuin zijn:

• ze dienen 1,5 meter ruimte open te laten voor de voetgangers;
• ze mogen binnen een strook van maximum 30 cm, te rekenen vanaf de gevel of vanaf de perceelgrens over de gehele gevelbreedte aangebracht worden; 
• de plantstrook van geveltuinen wordt omrand met verticaal geplaatste tegels, klinkers of sierstenen zonder scherpe randen, die minimum 5 cm en maximum 10 cm boven het niveau van het voetpad uitsteken; 
• enkel klimplanten, planten zonder doornen of giftige bessen en kleine bodembedekkende planten zijn toegelaten; 
• de planten moeten zodanig onderhouden en desgevallend gesnoeid worden, dat ze steeds binnen de strook van 50 cm diepte blijven over de gehele hoogte en ze mogen de gevelbreedte van het eigendom niet overschrijden.

Het gratis startpakket voor een groene gevel wordt aangeboden door de groendienst, afgestemd met Ecohuis, Opsinjoren en dienst stedenbouwkundige vergunningen. Het pakket bestaat uit potgrond, een klimplant, bevestigingzuil voor de planten en boord van de geveltuin. De plantenkeuze biedt een aanbod van insectvriendelijke en kleurrijke planten, afgestemd op verschillende standplaatsen (zon, halfschaduw of schaduw). De nadruk ligt op onderhoudsvriendelijke, resistente, mooie, afvalarme, niet-snelgroeiende planten. Het doel is dat de individuele bewoner een gratis pakket aanvraagt. Via de kanalen van Opsinjoren wordt sterk gepromoot dat verschillende bewoners in de straat samen kunnen kiezen voor groene gevels en een groene straat. Bewoners die in groep intekenen en het vergroenen van de gevel als cohesievormend element willen gebruiken, hebben de mogelijkheid om via Opsinjoren een straatfeest te organiseren. Daarnaast biedt Opsinjoren hen een extra pakket van lage planten aan voor een grotere geveltuin en geeft het EcoHuis voor groepen die maatwerk wensen bij het creëren van groene gevels in de straat advies en begeleiding via werksessies.