Regierol AG Stadsplanning in Kievit fase II
De omgeving van het Centraal Station wordt in het strategisch ruimtelijk structuurplan (s-RSA) aangeduid als strategische ruimte. Dit wil zeggen dat de stad in dit gebied een actieve rol wil spelen door een gericht ruimtelijk beleid te voeren. Binnen deze strategische ruimte is Diamantwijk-Kievitwijk aangeduid als strategisch project.
Op 10 maart 2006 (jaarnummer 2612) besliste het college om in het gebied Kievit fase II een regierol op te nemen en een stadsontwerp ‘Kievit fase II’ op te maken. Op 31 augustus 2007 (jaarnummer 10900) gaf het college opdracht aan het gemeentebedrijf planningscel voor het globale projectleiderschap van de stedenbouwkundige en planmatige ontwikkeling van het stadsontwerp Kievit Fase II.
Volgens de beheersovereenkomst van AG Stadsplanning (gemeenteraadsbesluit 1327 van 23 juni 2008) is de regie van het gebiedsgerichte geïntegreerde programma Omgeving Centraal Station een van de kerntaken van AG Stadsplanning.
GRUP Kievit fase II voorlopig vastgesteld
Op 8 april 2011 keurde de Vlaamse Regering de voorlopige vaststelling goed van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (GRUP) Kievit fase II. Dit GRUP vormt de juridische vertaling van het stadsontwerp dat de stedelijke diensten in de periode 2006-2009 opmaakten in overleg met de grote eigenaars, partners, buurt en betrokken overheden. De definitieve goedkeuring van dit GRUP wordt verwacht tussen december 2011 en juli 2012.
Het GRUP Kievit fase II legt de regels vast voor de bebouwing en de open ruimte in het gebied gelegen tussen de Lange Kievitstraat, de Van Immerseelstraat, de Baron Joostensstraat, de Van den Nestlei, de spoorwegberm, de Plantin en Moretuslei en de Simonsstraat. Het GRUP bakent in dit gebied in totaal vier bouwzones af (zone I, IIa, IIb en III). De ruimte die niet wordt bestemd als bouwzone of als gebied voor ongelijkvloerse verkeers- en vervoersinfrastructuur dient volgens het GRUP te worden ingericht als ‘groene publieke ruimte’.
Ontwikkeling bouwzones IIb en III tegen 2014
Kairos nv is houder van een optie tot aankoop van een groot perceel grond gelegen binnen de contouren van het GRUP. Op dit perceel bevinden zich de bouwzones IIb en III. De rest van dit perceel (circa 5000 m²) is bestemd als groene publieke ruimte. Kairos nv zou kort na de definitieve vaststelling van het GRUP een bouwvergunning willen bekomen voor de bebouwing van deze bouwzones. In het voorjaar 2014 hoopt men de bouwzone III te kunnen voltooien, bouwzone IIb kort daarna.
Doel: aanleg openbaar domein gelijktijdig met realisatie bebouwing
Het gebied Kievit fase II bestaat volgens het GRUP zowel uit bouwzones als uit ruimte bestemd voor de inrichting van een publieke groene ruimte. Bovendien bepaalt het GRUP dat de gehele publieke ruimte als één geheel moet worden ontworpen. Nu de timing van de realisatie van twee van de bouwzones concreet wordt, is het belangrijk dat het openbaar domein tussen en naast deze bouwzones gelijktijdig met deze bebouwing wordt gerealiseerd. Op die manier ontstaat een afgewerkt geheel.
De realisatie van de overige delen van het openbaar domein - in de omgeving van bouwzones I en IIa - kan pas gebeuren zodra de stad eigenaar is van de betreffende terreinen. Hiervoor dienen nog een groot aantal percelen door de stad te worden verworven. Zodra het GRUP definitief is goedgekeurd kan de stad hiertoe eventueel overgaan tot onteigening.
Ambitie: open ruimte op maat van de buurt
De Kievitwijk en de omringende wijken kennen, in vergelijking met de door de stad vastgelegde streefwaarden, zeer grote tekorten qua groen, open ruimte, sport- en speelruimte. Vanuit de buurt klinkt dan ook al langer de zeer luide vraag naar een open, groene ruimte die ontspanning kan bieden en die een centrale rol kan vervullen binnen de wijk. Het felle buurtprotest naar aanleiding van het project Kievit I was mede hierdoor ingegeven. De open ruimte in het project Kievit fase II biedt kansen om alsnog tegemoet te komen aan deze vraag. Tegelijk is het duidelijk dat het openbaar domein in dit gebied een hoogkwalitatieve uitstraling moet krijgen, aangezien dit een belangrijke entree is tot het Kievitstation en de centrale ruimte vormt van deze ontwikkeling op een toplocatie. Het samenbrengen van beide aspecten (lokaal gebruik en internationale uitstraling) is de ambitieuze ontwerpopdracht.
Samenwerkingsovereenkomst regelt aanleg en overdracht openbaar domein
Een groot deel van het perceel van Kairos nv is volgens het GRUP bestemd als groene publieke ruimte. In overleg met de ontwikkelaar werd overeengekomen dat de aanleg van deze ruimte zal worden gerealiseerd door en op kosten van de ontwikkelaar, volgens het ontwerp en uitvoeringsdossier van AG Stadsplanning. AG Stadsplanning stelt hiertoe een ontwerper aan die belast zal worden met de volledige studieopdracht en die ook de werf opvolgt tot bij de oplevering van het openbaar domein. Na oplevering van de werken wordt dit openbaar domein kosteloos overgedragen aan de stad. AG Stadsplanning maakte hiertoe in samenspraak met de andere stadsdiensten een samenwerkingsovereenkomst op met de ontwikkelaar. Deze samenwerkingsovereenkomst wordt gelijktijdig met dit besluit ter goedkeuring voorgelegd aan het college en aan de gemeenteraad.
Minicompetitie via pool ontwerpers openbaar domein
Om te komen tot een ontwerp dat beantwoordt aan de geformuleerde ambitie en timing stelt AG Stadsplanning, in overleg met de stadsbouwmeester, voor een ontwerper aan te stellen via de pool ontwerpers openbaar domein. Dit houdt in dat 3 vooraf geselecteerde ontwerpteams in een beperkte mini-competitie wordt gevraagd een visie of wedstrijdontwerp uit te werken voor de opdracht. Op basis van de ingediende dossiers wordt de opdracht gegund aan één van de ontwerpteams.
Intensief communicatie- en participatieproces
Bij de realisatie van het project Kievit I is gebleken dat (een deel van) de buurt zeer betrokken is bij de ontwikkelingen in de Kievitzone. Om enerzijds in te spelen op de bekende vraag naar betrokkenheid en anderzijds de betrokkenheid van andere gebruikers te vergroten, is het zeer belangrijk dat het ontwerp van het nieuwe openbaar domein voldoende wordt teruggekoppeld met de buurt. Daarom wordt op verschillende momenten in het ontwerpproces communicatie of participatie gepland voor de buurt.
Bij de opmaak van de projectdefinitie:
Na de aanstelling van de ontwerper op basis van een wedstrijdontwerp:
Na goedkeuring van het voorontwerp:
Stappenplan
Het algemene stappenplan voor de heraanleg van het openbaar domein in het gebied Kievit fase II is dan als volgt, met indicatieve timing:
Het college beslist het plan van aanpak voor het ontwerp en de realisatie van het openbaar domein in het gebied Kievit fase II goed te keuren. Hierbij wordt een ontwerper aangesteld via de pool ontwerpers openbaar domein op basis van een beperkte minicompetitie. Zowel bij de opmaak van de projectdefinitie als voor en na de opmaak van het voorontwerp worden deze documenten teruggekoppeld met de buurt.
Het college geeft opdracht aan:
| SWO | organisatie infomomenten en participatiemomenten |