Conform artikel 57 §3, 1° van het Gemeentedecreet is het college bevoegd voor de daden van beheer over de gemeentelijke inrichtingen en eigendommen.
In het bestuursakkoord wordt specifiek aandacht besteed aan de hedendaagse beeldende kunst in de openbare ruimte en het Middelheimmuseum:
“artikel 263. Het bestuur wenst met diverse partners een al dan niet weerkerend groot evenement rond beeldende kunst te organiseren.”
“artikel 260. De stad wil meer kunst in de publieke ruimte, in permanente en tijdelijke opstelling, gecoördineerd vanuit het Middelheimmuseum en in samenwerking met het Muhka.”
Op 18 december 2009 keurde het college de begroting 2010 en werkingsvooruitzichten van de vzw Musea en Erfgoed Antwerpen goed (jaarnummer 18569). Op 21 januari 2011 keurde het college de begroting 2011 en werkingsvooruitzichten van de vzw Musea en Erfgoed Antwerpen goed (jaarnummer 570). Hierin werden telkens middelen voorzien voor de voorbereiding van een groot project rond beeldende kunst in 2012.
Op 16 april 2010 keurde het college het landschapsbeheerplan voor het Nachtengalenpark, waarvan het Middelheimmuseum deel uitmaakt, goed (jaarnummer 4269).
Op 18 maart 2011 keurde het college de startnota voor Middelheim_Groenenborg, goed (jaarnummer 2703).
Op 15 juli 2011 keurde het college het ontwerp ontwikkelingskader voor Middelheim_Groenenborg, goed (jaarnummer 12210).
In 2012 organiseert het Middelheimmuseum in samenwerking met stedelijke diensten als stads- en buurtonderhoud, stadsontwikkeling en patrimoniumonderhoud het project “Middelheim 2012”. Basisdoelstelling is dat het Antwerpse Middelheimmuseum zichzelf in 2012 als hét museum voor beeldende kunst in open lucht in Vlaanderen (en daarbuiten) positioneert. Dit via een duurzame “make-over”, op vlak van aanbod, kwaliteit en openbaarheid. De artistieke leiding van Middelheim 2012 wordt opgenomen door Paul Robbrecht, die sinds jaren verbonden is aan de adviesraad van het museum en een grote expertise heeft in het werken met hedendaagse kunstenaars.
Het project vertrekt vanuit vier doelstellingen:
1. De integratie van de Hortiflora
Middelheimmuseum en de Hortiflora (het terrein grenzend aan het gedeelte Middelheim-Laag) worden geïntegreerd, waardoor park en museum maximaal in elkaar overvloeien. De huidige Hortiflora is een onderdeel van het Nachtegalenpark dat weinig gebruikt wordt.
Deze werkterreinuitbreiding krijgt meteen een artistieke invulling in het project Middelheim 2012.
2. Het herdenken van Middelheim Laag
De integratie van de Hortiflora en het Middelheimmuseum wordt gemarkeerd door de bouw van een nieuw paviljoen. Dit zal gaan om een ontwerp en realisatie van architect-kunstenaar Paul Robbrecht. Voor deze ruimtelijke installatie wordt een machtiging aangevraagd tot uitvoering van werken die niet stedenbouwkundig verplicht zijn, in een beschermd landschap.
Het paviljoen maakt deel uit van een totaalvisie en -plan om het parkgedeelte Middelheim-Laag opnieuw in zijn glorie te herstellen qua circulatie, beplanting en openbaarheid. Dit parkgedeelte van 11 hectare moet een volledig nieuw aangezicht krijgen: de zichtlijnen naar het kasteel, de doorwaadbaarheid van Hoog naar Laag en de circulatie moeten versterkt worden. Deze visie wordt ontwikkeld en gerealiseerd door het stedelijk bedrijf stads- en buurtonderhoud in nauwe samenwerking met Paul Robbrecht.
3. Nieuwe werken voor de Middelheimcollectie
Bovenstaande doelstellingen worden aan het publiek gepresenteerd met een tentoonstellingsproject. Het nieuwe paviljoen, met daarin een eerste tentoonstelling, alsook de creatie en verwerving van meerdere nieuwe werken voor de museumcollectie staan daarin centraal. Deze werken worden strategisch geplaatst om de verbinding van de verschillende (nieuwe) museumdelen te versterken. De selectie van deze kunstenaars wordt gemaakt door Paul Robbrecht, in nauwe samenspraak met het Middelheimmuseum. Ook in het nieuwe paviljoen wordt in dezelfde samenspraak een tentoonstelling voorzien. Deze werken, het nieuwe paviljoen en de tentoonstelling daarin worden voorgesteld aan het publiek in mei 2012.
4. Het afwerken van Middelheiminfrastructuur
In functie van de publieke voorstelling van de resultaten wordt de museuminfrastructuur verbeterd en aangepast. Dit houdt in: herinrichting van het kasteel en de oranjerie, heraanleg van de koer tussen oranjerie en portierswoning, aanpak van de bruggetjes en balustrades, een vernieuwde signalisatie voor het publiek, opfrissingswerken voor het Braempaviljoen in functie van de kwetsbaardere sculpturen uit de collectie, nieuwe museumingangen.
Voor dit project werd een projectgroep samengesteld, alsook een coördinatievergadering, waarin alle betrokken stedelijke diensten vertegenwoordigd zijn.
Dit project concretiseert de wens van het stadsbestuur tot de organisatie van een al dan niet weerkerend groot evenement rond beeldende kunst. Er wordt geopteerd om het evenementiële te koppelen aan een duurzame investering in het Middelheimmuseum.
In 2012 zijn er vele evenementen gepland in het veld van beeldende kunst. Er zijn Manifesta (Limburg), Tracks (Gent), Beaufort (kust) en Newtopia ( Mechelen). Al deze evenementen worden naast elkaar gepresenteerd. Als grote voortrekker in Vlaanderen is het onontbeerlijk voor het Middelheimmuseum om hierbij ook zichtbaar aanwezig te zijn.
Het project “Middelheim 2012” positioneert zich buiten het evenementieel opbod en schuift als belangrijk kenmerk de duurzaamheid naar voren: zowel een duurzame investering in het openluchtmuseum (‘upgrade’ met aankoop van enkele nieuwe kunstwerken) als in het parkgebied (‘upgrade’ (opwaardering) door eerste stap in realisatie van parkbeheersplan).
2012 is een speciaal jaar voor het Middelheimmuseum: 60 jaar na het ontstaan van het museum, 20 jaar na Antwerpen ’93, 10 jaar na de uitbreiding van het beeldenpark. Tien jaar na de laatste uitbreiding is de tijd rijp voor een nieuwe “make-over”.
Het college keurt de organisatie van een groot project rond beeldende kunst in 2012, met de integratie van hortiflora in het museumpark en met als werktitel 'Middelheim 2012', goed.
Het college neemt er kennis van dat de toewijzing van Hortiflora aan het Openluchtmuseum Middelheim een onderdeel is van het ontwikkelingskader Middelheim_Groeneborg, waartoe ook de verplaatsing van hekwerken ter hoogte van de tunnelzone behoort, zodat volgens het principe van multifunctioneel ruimtegebruik de totale oppervlakte van het publiek toegankelijk park niet verkleint.