2011_CBS_10088 - Eilandje - Cadixwijk - Binnenvaartstraat nieuwe aanleg - Voorontwerp - Goedkeuring

Het besluit van de Vlaamse Regering van 5 mei 2000 betreffende de openbare onderzoeken over aanvragen tot stedenbouwkundige vergunning en verkavelingsaanvragen is van toepassing.

Artikel 3, §2 van dit besluit bepaalt dat, indien voor het gebied waarin het perceel gelegen is een gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan, een bijzonder plan van aanleg of een niet-vervallen verkaveling bestaat en de aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning in overeenstemming is met de bepalingen ervan, een openbaar onderzoek niet vereist is.

De straat is gelegen in het goedgekeurde Bijzonder plan van aanleg “Eilandje”. De werken zijn in overeenstemming met de bepalingen ervan, zodat geen openbaar onderzoek vereist is. Ook wordt rekening gehouden met het aangrenzende goedgekeurde RUP Cadix.

Dit besluit heeft in principe geen gevolgen voor de stad Antwerpen. Alle investeringsbudgetten zijn voorzien binnen de samenwerkingsovereenkomst tussen de stad Antwerpen, AG VESPA en AG Stadsplanning voor de ontwikkeling van de Cadixwijk (beslissing gemeenteraad 1 maart 2010 (jaarnummer 271)).

Wat betreft de financiering van de sorteerstraatjes wordt ten uitzonderlijke titel en eenmalig de financiering van de onderbouw, een onlosmakelijk onderdeel van het openbaar domein, als extra kost opgenomen in de cashflow Cadix. Deze kost mag de financiële opportuniteit van de vernieuwde samenwerkingsovereenkomst met AWW/Aquafin voor dit openbaar domein Cadix niet overschrijden.

Voor de plaatsing van de bovenbouw van de sorteerstraatjes dienen nog de nodige kredieten voorzien te worden in de volgende jaren.

Met het besluit van de gemeenteraad van 20 maart 2000 (jaarnummer 619), aangepast bij het gemeenteraadsbesluit van 21 oktober 2002 (jaarnummer 2307), kregen de districten de bevoegdheid over het decentraal publiek domein, groenvoorziening en openbare werken.

Vermits binnen het Eilandje zowel centrale als decentrale middelen worden ingezet zijn in de procesnota Eilandje volgende afspraken opgenomen omtrent de goedkeuringprocedure voor projecten openbaar domein op het Eilandje:

1. projecten gefinancierd met bovenlokale middelen: goedkeuring college en daarna adviesverlening districtsbestuur;
2. projecten gefinancierd met zowel bovenlokale als lokale middelen: parallelle goedkeuring met een verschil in de financiële gevolgen;
3. projecten met enkel lokale financiële middelen: enkel goedkeuring districtcollege.

Binnen het project Binnenvaartstraat is punt 1 van toepassing: projecten gefinancierd met bovenlokale middelen: goedkeuring college en daarna adviesverlening districtsbestuur

Het college en het district keurden respectievelijk op 13 februari 2009 (jaarnummer 1697) en op 9 maart 2009 (jaarnummer 776) de concept- en procesnota openbaar domein Cadixwijk goed. Hierin worden de krijtlijnen van de heraanleg van het openbaar domein in de Cadixwijk vastgelegd op basis van het goedgekeurde Beeldkwaliteitplan voor de Buitenruimte Eilandje (jaarnummer 2615) en het goedgekeurde Groenplan Eilandje (jaarnummer 7902).

De gemeenteraad keurde het samenwerkingsprotocol tussen de stad Antwerpen en havenbedrijf goed op 16 februari 2009 (jaarnummer 197). Hierin wordt de overdracht van de gronden op het Eilandje van haven naar stad geregeld.

Het college en de gemeenteraad keurden respectievelijk op 5 februari 2010 (jaarnummer 1624) en op 1 maart 2010 (jaarnummer 271) de samenwerkingsovereenkomst Cadix tussen AG VESPA, AG Stadsplanning en de stad Antwerpen goed. Hierin wordt de wijkontwikkeling van de Cadixwijk, inclusief de heraanleg van het openbaar domein, volgens eens stolpprincipe goedgekeurd.

Aanleiding

De Binnenvaartstraat is de westelijke dokrand van het Kempisch Dok. De heraanleg van deze straat kadert binnen de samenwerkingsovereenkomst Cadix tussen AG VESPA, AG Stadsplanning en de stad Antwerpen. In de oorspronkelijke timing was de heraanleg van de Binnenvaartstraat in de laatste fase van de ontwikkeling van de Cadixwijk gepland. De kaaimuur is echter in zeer slechte staat. Deze bestaat uit blokken blauwe steen die schuin aflopend geplaatst zijn. Door afschuiving is dit talud op vele plaatsen instabiel en potentieel gevaarlijk. Het gemeentelijk havenbedrijf wil dan ook snel werk maken van de renovatie. Om de kaaimuur te stabiliseren dient een omvangrijk deel van de dokrand (een strook met een breedte van ongeveer 15 meter) opgebroken te worden. Uit oogpunt van efficiënt gebruik van middelen en beperking van de hoeveelheid hinder is daarom besloten de heraanleg van de dokrand vooruit te schuiven.

Timing en fasering

De werken aan de riolering en de nutsleidingen blijven de oorspronkelijke timing volgen, dat betekent dat deze pas in 2016-2017 uitgevoerd zullen worden. De werken worden daarom in 2 fasen onderverdeeld. In de eerste fase wordt het gedeelte tussen de rijweg en de dokrand heraangelegd. De rijweg en het voetpad langs de bebouwing zullen gelijktijdig met de riolering vernieuwd worden.

Het dossier zal technisch uitgewerkt worden door een studiebureau. De bouwaanvraag kan worden ingediend in het voorjaar van 2012. De gunning is voorzien voor najaar 2012, zodat de werken kunnen starten begin 2013, aansluitend op de renovatie van de kaaimuur.

Profiel

Het voorontwerp van de Binnenvaartstraat is opgemaakt op basis van de goedgekeurde concept- en procesnota openbaar domein Cadix, het Beeldkwaliteitplan voor de Buitenruimte en het Groenplan Eilandje. In de nieuwe aanleg wordt de volgende indeling van het wegprofiel voorzien:

• ­        een voetpad met een breedte van 4,50 meter aan de zijde van de bebouwing;
• ­        een rijweg van 2x1 rijstrook met een breedte van 5,70 meter. Deze breedte laat busverkeer in één richting toe;
• ­        een verzonken boordsteen van 0,75 m met antiparkeervinnen;
• ­        een zone van 6,50 m breed met parkeervakken voor dwarsparkeren, boomvakken, fietsbeugels en sorteerstraten;
• ­        een 4 meter breed wandelpad in tegels van blauwe steen;
• ­        een zone van 17 meter breed met daarin groenvakken en diverse voorzieningen, zoals een speeltuin, een multisportveld en zitruimte;
• ­        een obstakelvrije zone langs de dokrand. Deze zone dient toegankelijk te zijn voor hulpdiensten en een breedte te hebben van minimaal 4 meter.

Het hele profiel wordt gelijkvloers aangelegd. Het snelheidsregime is zone 30.

Materialen

De materialen volgen het Beeldkwaliteitsplan Buitenruimte Eilandje: platines voor de voetpaden, herbruik kasseien voor de rijweg, de parkeervakken en de zone langs het dok en blauwe steen voor het wandelpad en de antiparkeerelementen.

Groenaanleg

De groenstructuur bestaat uit kleine groenvakken (6,50 meter breed en variabel van lengte) in de parkeerzone en grotere groenvakken (17 meter breed en variabel van lengte) in de zone langs het dok. Er is gekozen om de groenvakken een grotere maat te geven dan wat het Groenplan voorschrijft en om ze toegankelijk te maken, zodat een veel gevarieerder gebruik van de ruimte mogelijk wordt. De bomen worden aangeplant in rijen met een onderlinge afstand van ongeveer 6 meter om het “coulisseneffect” te verkrijgen, zoals het Groenplan dit beoogt. Ook hier wordt met een systeem van wijkers en blijvers gewerkt: in eerste instantie worden veel bomen dicht op elkaar geplant om snel een groen beeld te krijgen. Naarmate de bomen groeien, worden ze uitgedund, zodat op termijn enkele grote bomen overblijven in elk vak. De onderbegroeiing bestaat uit gras, met enkele vakken in heesters, siergras of andere lage beplanting. Deze beplanting bestaat uit stroken van ongeveer 60 cm breed en variabele lengte. Zo ontstaat een geometrisch beeld dat verwant is aan de aanleg van de parkvakken tussen de Westkaaitorens. Als de planten uitgroeien, zullen de contouren van de plantvakken geleidelijk aan verzachten.

De kasseivlaktes tussen de groenvakken worden uitgevoerd met groene voegen, zodat visueel één grote groene zone ontstaat.

Functionele zonering

Het plan is van noord naar zuid onder te verdelen in 3 functionele zones. De meest noordelijke zone bevindt zich in het verlengde van de toekomstige bouwblokken C2 en D2. Deze blokken zullen gezinnen met jonge kinderen naar de wijk trekken. In overleg met de jeugddienst werd daarom besloten een speelruimte op te nemen in deze zone.

De middelste zone is gelegen voor het rust- en verzorgingshuis “Het gouden anker”. In deze zone zijn parkvakken gepland, die zich onder andere lenen voor zitten en verpozen. Ook zijn in deze zone enkele speelaanleidingen opgenomen als begeleiding van de wandelroute langs de dokken.

De zuidelijke zone ligt voor het bouwblok waarin onder andere een deel van de SISA-school is opgenomen. In deze zone is een multisportveld geprojecteerd.

Speelruimte

Op het nieuwe wijkplein Cadix komt een speeltuin die geschikt is voor alle leeftijdsgroepen, maar omdat kleine kinderen een kleine actieradius hebben, is het nodig om voor hen aanvullend nog enkele speeltuinen aan de randen van de wijk te voorzien. Er wordt dan ook voorgesteld om aan de Binnenvaartstraat een speelruimte te voorzien voor kinderen van 0 tot 6 jaar. De speeltuin wordt onderverdeeld in een zone voor 0-3 jarigen en een zone voor 3-6 jarigen.

Als principe voor de speeltuin wordt voorgesteld om dezelfde strokenverdeling toe te passen als in de andere groenvakken (stroken van ongeveer 60 cm breed en variabel van lengte). In langsdoorsnede doet de vorm van de stroken denken aan aanrollende golven. Deze structuur heeft op zich al een speelwaarde (beklimmen, doorheen kruipen, verschuilen, …) De speeltoestellen zijn waar mogelijk geïntegreerd in de golvenondergrond. Ze hebben een maritiem karakter, zonder al te nadrukkelijk te zijn. De materialisatie en de keuze van de toestellen worden in het definitief ontwerp nader bepaald.

Speelaanleidingen

Het golvenmotief zet zich door in de speelaanleidingen in de middenzone. Een groepje golven wordt telkens op een andere manier uitgewerkt: om er met fietsjes overheen te rijden, gecombineerd met herbruik meerpalen en gecombineerd met een waterelement.

Multisportveld

Het multisportveld heeft een effectieve speelafmeting van 14 x 26 meter, zodat het groot genoeg is voor de pleintjesbasketcompetitie. Aan drie kanten is het veld omheind met een transparant staaldraadhekwerk van ongeveer 4 meter hoog. De 4^e zijde is niet omheind om het veld toch voldoende openheid te geven. Aan deze kant is een balustrade voorzien.

Sorteerstraatjes

In het plan zijn 2 sorteerstraatjes opgenomen van elk 4 containers. Deze werden zo dicht mogelijk bij de toegangen naar de jachthaven geplaatst, zodat ook de schippers van deze sorteerstraatjes gebruik kunnen maken.

Commissie Openbaar Domein

Op 4 april 2011 kreeg het voorontwerp een gunstig advies vanuit de Commissie Openbaar Domein. De volgende opmerkingen werden gemaakt:

• ­        multisportveld: behalve de ballenvangers aan de kopse zijden dient omwille van de veiligheid ook een hoog hek aan de dokzijde voorzien te worden;
• ­        de speelruimte dient aan de dokzijde voldoende afgeschermd te worden;
• ­        onder en rond het straatmeubilair gesloten voegen voorzien om, na verloop van tijd, een slordig uitzicht te vermijden;
• ­        in de speelaanleidingen geen speeltoestellen toepassen gelet op het onderhoud;
• ­        in de speelruimte ook standaard zitmateriaal voorzien omwille van het comfort en het onderhoud;
• ­        contact opnemen met de speelcel omtrent de mogelijkheid om de houten loopvlakken achteraf te onderhouden en te herstellen;
• ­        onderzoeken of het juridisch mogelijk is om foutparkeerders in de Binnenvaartstraat te verbaliseren bij een gelijkgrondse aanleg met verzonken boordsteen.

Het ontwerp werd naar aanleiding van deze opmerkingen aangepast. De materialisatie van de loopvlakken in de speelruimte wordt in het definitief ontwerp nader bekeken. Door parkeerverbodsborden op ieder kruispunt te plaatsen is het juridisch mogelijk om de foutparkeerders te verbaliseren.

Riolering

In de tweede fase van de heraanleg zal een nieuw gescheiden stelsel aangelegd worden bestaande uit een droogweerafvoer (DWA) en een regenwaterafvoer (RWA).

Nutsleidingen

In de eerste fase van de heraanleg worden geen nutsleidingen vervangen. In fase 2 worden de nutsleidingen ten behoeve van de bebouwing vervangen.

Hoogspanningscabine

Binnen het plangebied bevindt zich een bestaande hoogspanningscabine. Deze cabine is niet in overeenstemming met de beoogde beeldkwaliteit, bovendien nodigen de gladde oppervlakken uit tot het aanbrengen van graffiti. Daarom wordt voorgesteld om de cabine te bekleden met houten lamellen, zoals dit ook met de gascabine in de Amsterdamstraat zal gebeuren.

Openbare verlichting

AG  Stadsplanning stelt voor om de openbare verlichting in de eerste fase van de aanleg volledig te vernieuwen. In het voorontwerp zijn 21 verlichtingspalen van 8 meter hoog voorzien langs de dokrand en 5 tijdelijke palen van 6 meter hoog op de rooilijn van het toekomstige bouwblok D2.

Riolering

Sinds 1 juli 2004 is de riolering een bevoegdheid van AWW. De gemeenteraad keurde op 1 maart 2010 (jaarnummer 287) een overeenkomst met de Antwerpse Waterwerken goed.

Stedenbouwkundige vergunning – besluit van de Vlaamse Regering

Het besluit van de Vlaamse Regering van 14 april 2000 (en latere wijzigingen) tot bepaling van de vergunningsplichtige functiewijzigingen en van de werken, handelingen en wijzigingen waarvoor geen stedenbouwkundige vergunning vereist is.

Artikel 3, 18°b) bepaalt dat voor het uitvoeren van de volgende werkzaamheden op openbaar domein of op terrein, dat na de werkzaamheden tot het openbaar domein zal behoren, geen stedenbouwkundige vergunning nodig is:

“het aanbrengen van een andere verharding op een rijweg, jaagpad, dienstweg of dijk, of de vervanging van de bestaande verharding, zonder verbreding ervan. Hierbij is een verschuiving mogelijk tussen de stroken die voor voetgangers, fietsers en gemotoriseerd verkeer bestemd zijn. Die vrijstelling geldt niet als de bestaande rijweg, jaagpad, dienstweg of dijk een aardeweg, grintweg, steengruisweg of kasseiweg is. De werkzaamheden mogen niet gelegen zijn in een stads- of dorpsgezicht, noch in de onmiddellijke omgeving van een beschermd of voorlopig beschermd monument. Onder onmiddellijke omgeving dient de ruimte gelegen binnen een straal van 30 meter van de uiterste grenzen van het monument te worden verstaan.”

Omdat de bestaande weg een kasseiweg is, en omdat het plan een speel- en sportruimte omvat, meent AG Stadsplanning dat voor deze werken een aanvraag tot stedenbouwkundige vergunning nodig is.

Procedure

In uitvoering van artikel 4 7 1 §1 van de “Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening”gebeurt de toekenning van een vergunning binnen een reguliere procedure (artikel 4.7.12) of binnen een bijzondere procedure (artikel 4.7.26 §1).

Op grond van het "Besluit van de Vlaamse Regering tot aanwijzing van de handelingen in de zin van artikel 4.1.1, 5°, artikel 4.4.7, §2, en artikel 4.7.1, §2, tweede lid, van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening en tot regeling van het vooroverleg met de Vlaamse Bouwmeester" is de aanleg van speel- en sportterreinen niet vrijgesteld van de bijzondere procedure. Het hele dossier zal daarom ingediend worden als een bijzondere aanvraag.

Na goedkeuring van het voorontwerp Binnenvaartstraat zijn volgende fasen gepland:

• opvragen advies districtsbestuur Antwerpen;
• opvragen advies jeugd –en seniorenraad;
• organiseren van de hoorzitting;
• voorleggen definitief ontwerp;
• aanvraag bouwvergunning;
• opmaak en organisatie van de aanbesteding;
• uitvoering der werken.

De organisatie van de aanbesteding en de uitvoering der werken zijn volledig in handen van AG Stadsplanning.