2011_CBS_10416 - Fondsen en subsidies - Deelname stad Antwerpen in geselecteerde platformen van de proeftuin elektrische voertuigen - Goedkeuring

Op 14 november 2003 (jaarnummer 11114) besliste het college om binnen de eigen diensten van de stad de Kyotonorm te halen en ook burgers en scholen op Antwerps grondgebied aan te zetten om zuiniger met energie om te springen.

Op 15 januari 2007 (jaarnummer 22) keurde de gemeenteraad het bestuursakkoord 2007-2012 goed, waarin wordt gesteld dat de stad Antwerpen zuinig en duurzaam wil omspringen met energie en grondstoffen. Het stadsbestuur wil het goede voorbeeld geven door ecologische normen in de planfase van stadsontwikkeling mee te nemen en schone vormen van energie te gebruiken.

Op 9 januari 2009 (jaarnummer 102) besliste het college de ondertekening van het burgemeestersconvenant goed te keuren. Dit is een formele verbintenis van de steden om hun CO2-uitstoot te verlagen tot onder de vooropgestelde Europese 20-20-20-norm.

Op 28 januari 2011 (jaarnummer 727) keurde het college de kandidatuurstelling van de stad Antwerpen aan het Vlaams subsidieproject “proeftuin elektrische voertuigen” goed.

De proeftuin is een gestructureerde testomgeving (2011-1013) die zich richt op het stimuleren van innovatie in verband met elektrische voertuigen op de openbare weg. In opdracht van de Vlaamse regering lanceert het agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie daarom een oproep in twee fasen voor voorstellen voor platformen en voor projecten.

In een eerste fase (februari 2011) werd een oproep voor kandidatuurstelling gevraagd op basis waarvan een samenwerking met andere bedrijven wordt vormgegeven in zogenaamde platformen. De stad bezorgde in deze eerste fase zijn kandidatuurstelling als testgebruiker aan alle partners elektrische mobiliteit. Een aantal platformen hebben deze kandidatuurstelling mee opgenomen in hun dossier. Aan het platform “marktontwikkeling elektrische bestelwagens” werkte patrimoniumonderhoud intensiever mee, aangezien het projectvoorstel opportuniteiten bood voor de vervanging van de huidige voertuigenvloot van de stad door milieuvriendelijke voertuigen.

Na selectie door het agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie, werd het platform “marktontwikkeling elektrische bestelwagens” niet weerhouden voor de 2^e selectiefase van de oproep. Volgende zes platformen werden wel weerhouden:

1. Volt-Air - Where Energy meets Mobility: a sustainable Synergy;
2. Bluecargo – Electric City Distribution;
3. EVA - Electric vehicles in action;
4. iMOVE - Innovatie door Elektrische Mobiliteit in Vlaanderen;
5. Olympus - Electrical vehicles sharing services based on a B2B Service platform;
6. TecLab - Vlaams EV Technologisch Laboratorium.

In de tweede fase van de oproep moet elk gekozen platform concrete voorstellen indienen (15 mei 2011).

Elektrische mobiliteit kan bijdragen aan de doelstellingen op gebied van klimaat, lokale luchtkwaliteit en geluid. De deelname van de stad Antwerpen in de proeftuin elektrische voertuigen is een opportuniteit om te komen tot een beleidsvisie rond elektrische mobiliteit in de stad.

Het implementeren van elektrische mobiliteit in de stad Antwerpen heeft impact op verschillende beleidsdomeinen: milieu, openbaar domein, mobiliteit, de eigen bedrijfsmobiliteit, parkeerbeleid,  …

Elk engagement dat de stad Antwerpen neemt in deze platformen, moet stroken met het bestaande beleid binnen deze verschillende domeinen.

De doelstellingen van de verschillende platformen werden besproken. Er werd onderzocht welke meerwaarde de deelname aan de platformen voor de stad Antwerpen met zich mee brengt, de doelstellingen van de platformen werden afgetoetst met de stedelijke doelstellingen en de engagementen van de stad Antwerpen ten aanzien van de platformen werden verfijnd:

1. Volt-Air - Where Energy meets Mobility: a sustainable Synergy
   Doelstelling: onderzoek voeren naar de integratie van elektrische voertuigen in professionele voertuigparken en in microgrids.  
   
   Aftoetsing stedelijke doelstellingen: nadruk op technische ontwikkeling, rechtstreeks geen opportuniteiten voor de stad als organisatie
   
   Engagement stad Antwerpen:
   deelname in de klankbordgroep, dit geeft de stad Antwerpen de mogelijkheid om de evoluties op te volgen omtrent smartgrid en microgrid en de combinatie van PV (photo-voltaic)-panelen/WKK (warmtekrachtkoppeling) installaties gekoppeld aan elektrische voertuigen. Dit zal de stad Antwerpen in staat stellen om te beoordelen of de realisatie van microgrids in de stad Antwerpen mogelijk is.
   
   De stad Antwerpen wenst, noch kan een verder engagement opnemen, omdat, met uitzondering van het fungeren als klankbord, het niet duidelijk is wat dat engagement concreet inhoudt en opbrengt.
2. Bluecargo – Electric City Distribution
   Doelstelling: onderzoek voeren naar een stadsdistributienetwerk met elektrische voertuigen en bijhorende logistieke concepten. Gebruik van elektrische voertuigen voor leveringen binnen de stad Antwerpen.
   
   Aftoetsing stedelijke doelstellingen: duurzame stadsdistributie is een belangrijk thema binnen de stad Antwerpen en binnen onze eigen logistieke diensten.
   
   Engagement stad Antwerpen na overleg:
   - onderzoeksproject wordt ingediend door werk en economie in het kader van de ontwikkeling van Blue Gate. Dit onderzoeksproject, samen met Universiteit Antwerpen, departement transport en ruimtelijke economie, zal enkel starten als er externe financiële middelen gevonden worden. Er zijn bijgevolg geen financiële implicaties voor het budget van de stad Antwerpen.
   - onderzoeksproject wordt ingediend door bestuurszaken in het kader van de bodediensten.
   - patrimoniumonderhoud zal vier elektrische voertuigen (bestelwagens) inbrengen in de pool van het platform. Het gebruik van deze voertuigen is voorbehouden voor de eigen stadsdiensten. De deelname aan het platform biedt de stad Antwerpen de mogelijkheid om op een gestructureerde wijze onderzoek te voeren naar de opportuniteiten van elektrische voertuigen in de eigen logistieke activiteiten. In het kader van de vervanging van het volledige voertuigenpark door milieuvriendelijke voertuigen, zal het gebruik van CNG (Compressed Natural Gas) voertuigen en elektrische voertuigen met elkaar worden vergeleken. Dit met als doel te komen tot een optimale mix van milieuvriendelijke voertuigen.
   De aankoop van deze e-voertuigen zit reeds in de aankoopplanning en vraagt dus geen bijkomende budgetten. De deelname aan de proeftuin geeft de stad Antwerpen mogelijkheid om hiervoor subsidies te vragen. 
3. en
4. EVA - Electric vehicles in action & iMOVE - Innovatie door Elektrische Mobiliteit in Vlaanderen
   Doelstelling EVA: onderzoek naar laadinfrastructuur met bijhorende diensten en invloed op elektrisch net en energievoorziening. De uitrol van laadinfrastructuur op openbaar domein en dit in een netwerk over Vlaanderen (exclusief Limburg).
   
   Doelstelling iMOVE: onderzoek voeren naar laadinfrastructuur met bijhorende diensten en invloed op elektrisch net en energievoorziening, batterijkarakteristieken.
   
   Aftoetsing stedelijke doelstellingen: beide platformen hebben een gelijkaardige doelstelling. De stad Antwerpen heeft nog geen algemene visie op de implementatie van laadinfrastructuur op het openbaar domein (locatie, hoeveelheid palen, …).  
   Om deze visie op te maken wil de stad Antwerpen hier wel onderzoek rond voeren. Het Gemeentelijk Autonoom Parkeerbedrijf Antwerpen (GAPA agb) startte reeds met een onderzoekstraject waarin zij een aanbestedingsprocedure hebben opgestart voor de aankoop van een beperkt aantal laadpalen.
   GAPA agb vindt aansluiting in het platform iMOVE voor zijn geplande realisatie van laadinfrastructuur. De stad Antwerpen zal daarom dan ook in deze richting verder werken.  
   
   Engagement stad Antwerpen:
   de stad Antwerpen zal via GAPA agb deelnemen aan het platform iMOVE op volgende wijze:
   de reeds geplande installatie van laadinfrastructuur implementeren.
5. Olympus- Electrical vehicles sharing services based on a B2B Service platform
   Doelstelling: volledige waardeketen realiseren rond elektrische mobiliteit: groene energievoorziening, laadinfrastructuur en elektrische voertuigen als onderdeel van een complete mobiliteitsoplossing in aanvulling op het openbaar vervoer.  
   
   Aftoetsing stedelijke doelstellingen: “sharing services”, deelsystemen voor fietsen en wagens in aanvulling op het openbaar vervoer is aspect dat past binnen de beleidsdoelstellingen van de stad Antwerpen (stop-principe).  
   
   Engagement stad Antwerpen:
   - Elektrische voertuigen: in aanvulling op het aanbod van elektrische voertuigen aan het station (reeds voorzien in Olympus) investeert de stad Antwerpen in de aankoop van 3 elektrische personenwagens met een tweevoudig gebruikersprofiel. Enerzijds als dienstvoertuig voor de stadsdiensten en anderzijds als deelvoertuig voor haar inwoners. Dit laatste zal georganiseerd worden door Cambio. De standplaats voor deze voertuigen is de parking van het centraal administratief centrum Den Bell, vlakbij station Antwerpen Zuid. De modaliteiten waaronder Cambio deze voertuigen kan gebruiken, worden in overleg nader bepaald.
   De aankoop van deze e-voertuigen zit reeds in de aankoopplanning vraagt dus geen bijkomende budgetten, de deelname aan de proeftuin geeft de stad Antwerpen mogelijkheid om hiervoor subsidies te vragen.
   - Het platform vraagt de stad Antwerpen te investeren in 40 elektrische deelfietsen die aan de stations zullen geplaatst worden. Deze vraag moet afgestemd worden in het kader van het Velo-project (deelfietsen) dat reeds in de stad in opstart is, vooraleer de stad Antwerpen hier een engagement in kan nemen.
   De stad Antwerpen wenst zich wel te engageren voor een proefproject waarbij in eerste instantie het gebruik van e-fietsen bij dienstverplaatsingen wordt onderzocht. Dit ter vervanging van dienstverplaatsingen met de auto. De elektrische fiets biedt kansen voor lange afstanden of medewerkers met een beperking. Voor dit proefproject zal de stad Antwerpen binnen het platform 10 elektrische fietsen aankopen.
   Indien dit positief wordt bevonden, kan de stad Antwerpen in een latere fase beslissen om dit verder uit te rollen binnen het platform. De stad Antwerpen gaat niet in op de vraag om 4 zonnefietslaadstations aan te kopen in uitbreiding op het netwerk aan de stations. De vraag zal in latere fase bekeken worden in het kader van het testproject met e-fietsen.
   - Het platform stelt voor om voor de acties die de stad Antwerpen onderneemt in het kader van hun platform, een communicatie te voeren. Hiervoor komt het voorziene budget voor de doelstelling Positief imago bedrijfsmobiliteit in aanmerking. Dit budget zal ingebracht worden in het platform zodat de stad Antwerpen hiervoor in aanmerking komt voor subsidies.
6. TecLab - Vlaams EV Technologisch Laboratorium
   Doelstelling: onderzoek naar de technologie van aandrijvingen en laadinfrastructuur met bijhorende randapparatuur
   
   Aftoetsing stedelijke doelstellingen: de stad Antwerpen heeft geen vraag voor medewerking aan het platform ontvangen. Nadruk op technische ontwikkeling, rechtstreeks geen opportuniteiten voor de stad Antwerpen als organisatie.

De platformen die hun onderzoek organiseren binnen de stad Antwerpen, vragen de nodige ondersteuning bij procedures voor aanvraag van vergunningen, plaatsreserveringen, gebruik van autovrije-zones. Elke vraag zal bekeken worden binnen de mogelijkheden van de reguliere werking van de stad Antwerpen en vanuit het bestaande beleid (parkeerbeleid, mobiliteit, openbaar domein).

Na kennisname van de doelstellingen van de verschillende platformen, is er bij de stad Antwerpen wel de bezorgdheid rond afstemming tussen de verschillende initiatieven en impact op het openbaar domein en de burger. De stad zal de nood aan een overkoepelende regie doorgeven aan het agentschap voor Innovatie door Wetenschap en Technologie, dat de oproep organiseert in naam van de Vlaamse overheid.

In juni 2011 zal de Vlaamse overheid bekendmaken welke platformen mogen starten met de proeftuin. 

De bedrijfseenheid stadsontwikkeling en GAPA agb bevestigen dat de deelname aan platformen van de proeftuin elektrische voertuigen, een opportuniteit is om enerzijds de visie op elektrische mobiliteit op te maken, en anderzijds de implementatie van elektrische mobiliteit mee op te volgen en dit rekening houdend met alle consequenties die het met zich meebrengt.

Wanneer bekend is welke platformen effectief mogen starten aan de proeftuin, zal elke betrokken bedrijfseenheid zijn engagement ten aanzien van de platformen verfijnen en de deelopdrachten die hier uit voortkomen opnemen.