2016_CBS_03501 - Sociaaleconomische vergunning - Omvorming en assortimentswijziging handelsgeheel, Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk - Weigering

Op 9 november 2007 (jaarnummer 14530)  weigerde het college de stedenbouwkundige vergunning voor het verbouwen van een bestaande winkelloods tot vier winkelunits met 187 parkeerplaatsen voor de locatie Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk. Na het doorlopen van verschillende beroepsprocedures besliste de minister op 26 maart 2009 om het beroep van de stad Antwerpen tegen de vergunningsbeslissing van de deputatie (27 maart 2008) te verwerpen.

Op 14 december 2007 (jaarnummer 16978) nam het college kennis van het beroep bij de bestendige deputatie, ingesteld door de firma Liro tegen het vermeende uitblijven van een besluit inzake de aanvraag om stedenbouwkundige vergunning tot het ombouwen van een industriegebouw tot vier winkels, Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk.

Op 27 maart 2008 verleende de deputatie van de provincie Antwerpen een vergunning om de winkelloods te verbouwen tot vier winkelunits.

Op 23 mei 2008 (jaarnummer 6099) nam het college kennis van het besluit van de deputatie van de provincie Antwerpen van 27 maart 2008 houdende inwilliging van het beroep tegen zijn besluit van 9 november 2007 (jaanummer 14530), indiend door de firma Liro en tekent tegen dit besluit hoger beroep bij de minister aan.

Op 24 september 2010 (jaarnummer 11686) keurde het college een sociaaleconomische vergunning voor de vestiging van een doe-het-zelfzaak op Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk onder volgende voorwaarden goed: de in- en uitrit moet gebundeld worden op één plaats zodat het aantal conflicten beperkt blijft; voor de aanvang van de werken moet een mobiliteitstoets met aandacht voor de verwachte bezoekersaantallen, duurzame mobiliteitsoplossingen voor personeel en de ontsluiting van het terrein voor leveringen, worden uitgevoerd.

Op 6 mei 2011 (jaarnummer 4669) besliste college de stedenbouwkundige vergunning goed te keuren voor het plaatsen van een sprinklertank bij een winkelruimte, Boomsesteenweg 860, Wilrijk-Antwerpen, en af te leveren aan Teta nv die ertoe gehouden is het advies van de dienst brandweer/centraal/preventie strikt op te volgen.

Op 6 mei 2011 (jaarnummer 4669) keurde het college de stedenbouwkundige vergunning voor het plaatsen van een sprinklertank bij de winkelruimte goed. 

Op 26 augustus 2011 (jaarnummer 5766) keurde het college de stedenbouwkundige vergunning goed voor het samenvoegen van drie winkelunits naar één winkelunit.

Op 9 december 2011 (jaarnummer 16344) keurde het college een sociaaleconomische vergunning voor het handelsgeheel met twee winkelunits op Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk met een totale nettohandelsoppervlakte van 6.102 m² onder volgende voorwaarden goed:

• voor de tweede winkelunit van het handelsgeheel in gebruik wordt genomen, dient een mobiliteitstoets volgens de richtlijnen van de Vlaamse Overheid met aandacht voor het zwaar verkeer in relatie tot leefbaarheid en verkeersveiligheid, parkeerbeleid en verkeersveiligheid van de ontsluiting worden uitgevoerd. Deze mobiliteitstoets dient te worden bezorgd aan de dienst mobiliteit van de stad Antwerpen. Indien de mobiliteitstoets uitwijst dat er mobiliteitsproblemen zijn, dienen deze in samenspraak met de dienst mobiliteit worden opgelost; 
• de aanvrager dient op eigen terrein een fietsenloods te voorzien met voldoende plaatsen en een afgescheiden deel voor het personeel; bundelen van de in- en uitrit op één plaats; aanleggen of aanduiden van een voetgangersstrook op de parking zodat de voetgangers op een veilige manier van de ingang van de winkel naar de halte van het openbaar vervoer op de Boomsesteenweg kunnen wandelen. 

Op 9 februari 2016 diende Action BELGIUM een aanvraag voor een sociaaleconomische vergunning in voor de omvorming en assortimentswijziging van een handelsgeheel aan de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk. De gevraagde nettohandelsoppervlakte bedraagt 5.930 m². Dit is een verkleining van 172 m² ten opzichte van de huidige sociaaleconomisch vergunde toestand. Eén digitaal en één papieren exemplaar werd volgens de wettelijke richtlijnen doorgestuurd naar het Nationaal Sociaal-Economisch Comité voor de Distributie (NSECD). 

Met voorliggend dossier wordt een sociaaleconomische vergunning aangevraagd voor een omvorming en assortimentswijziging van een handelsgeheel van twee (Leen Bakker en Hubo) naar drie winkelunits (Hubo, Leen Bakker en Action BELGIUM) aan de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk met een totale nettohandelsoppervlakte van 5.930 m². De omvorming gebeurt door een opsplitsing van de bestaande winkel (Hubo) met doe-het-zelf artikelen van 4.784 m² naar twee winkelunits. Het handelsgeheel zal bestaan uit een warenhuis in huishoudelijke artikelen, speelgoed, schrijfwaren, decoratie en seizoenartikelen (Action, 962 m²), een winkel met meubelen, woningtextiel en tuinmeubelen (Leenbakker, 1.318m²) en een doe-het-zelfzaak (Hubo, 3.650m² met name 2.757 m² winkel + 893 m² openlucht). Dit is een verkleining van 172 m² ten opzichte van de oorspronkelijke totale sociaaleconomisch vergunde nettohandelsoppervlakte van 6.102 m². 

CRITERIUM 1: de ruimtelijke ligging van de handelsvestiging
subcriterium: de inpassing van de handelsvestiging in de plaatselijke ontwikkelingsprojecten of binnen het kader van het stedenpatroon

1. 1. Deze aanvraag kan ongunstig geadviseerd worden op basis van de Beleidsnota Detailhandel 2013 (goedgekeurd door het college van burgemeester en schepenen op 30 augustus 2013, jaarnummer 8658): grootschalige detailhandel toelaten op perifere locaties (buiten woongebied) kan enkel onder  vijf strikte voorwaarden (pp. 43-44). 
   a. Voorwaarde 1: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van de schaal. Het moet detailhandel zijn die omwille van de schaal moeilijk te verweven is met de bestaande winkelgebieden. Handelszaken kleiner dan 1.500 m² brutovloeroppervlakte zijn niet gewenst op perifere locaties (buiten woongebied). De handelsruimte Action BELGIUM is te verweven in bestaande winkelkernen. De oppervlakte is immers kleiner dan 1.000m² netto/1.500m² bruto en deze oppervlakten zijn te vinden in de bestaande afgebakende kernwinkelgebieden. Zo vestigde Action BELGIUM zich al in het shopping center Den TIR in het afgebakende kernwinkelgebied Abdijstraat-Den TIR. Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan;
   b. Voorwaarde 2: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van de mogelijke verkeersoverlast. Het moet detailhandel zijn die omwille van de benodigde parkeerplaatsen en verkeersaantrekking enkel langs grote, perifere invalswegen ingeplant kan worden. Er zijn voldoende parkeerplaatsen op de site (187 autoparkeerplaatsen) – maar de verkeersaantrekking van Action BELGIUM is dermate groot dat dit een effect zal hebben op de restcapaciteit op het wegennet voor toekomstige herontwikkelingen in de zones van RUP Oudebaan-Moerelei, RUP Cardoen en het bestaande BPA Geleegweg. Op 25 maart 2016 keurde het college van burgemeester en schepenen nog de opmaak van een plan-MER goed voor de omvorming van industrie naar detailhandel voor deze twee RUP’s in opmaak.  Elke bijkomende grootschalige detailhandel buiten deze BPA’s en RUP’s in opmaak betekent minder restcapaciteit voor toekomstige detailhandel in deze ruimtelijke plannen op de reeds verzadigde A12-Boomsesteenweg. Door handel te clusteren in de afgebakende BPA’s en RUP’s in opmaak, is er synergie op vlak van gezamenlijk parkeren en op- en afritten. Dit heeft dan ook de voorkeur boven een Action BELGIUM op de aangevraagde locatie. Aan deze voorwaarde wordt dus niet geheel voldaan;
   c. Voorwaarde 3: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van het type goederen. Het moet detailhandel zijn die omwille van het type verhandelde goederen moeilijk te verweven is met de bestaande kernwinkelgebieden. We spreken daarbij over "volumineuze goederen" (bouwmaterialen, keukens, sanitair,…). Action BELGIUM verhandelt geen grote volumineuze goederen. Zij verkopen voornamelijk kleine artikelen (huishoudmateriaal, speelgoed, voeding, decoratiemateriaal) die niet omwille van hun schaal buiten het woongebied moeten verkocht worden. Aan deze voorwaarde wordt dus niet voldaan;
   d. Voorwaarde 4: de vestiging werkt geen verlinting in de hand. Het fenomeen waarbij handelszaken zich één na één naast elkaar vestigen langs een invalsweg met elk een aparte oprit en parking, moet een halt toegeroepen worden. Hierbij verwijzen we ook naar de wens die de Vlaamse Regering uit in zijn winkelbeleid (Winkelnota Vlaanderen). Action BELGIUM werkt geen verlinting in de hand aangezien zij geen bijkomende in/uitrit realiseren en geen bijkomend perceel aansnijden voor detailhandel langsheen de Boomsesteenweg. In het verleden werd voor deze site wel negatief advies gegeven voor de omvorming van een bedrijf tot winkelpand. Aan deze voorwaarde wordt voldaan;
   e. Voorwaarde 5: De locatie heeft als ruimtelijke bestemming 'detailhandel' of het is vanuit ruimtelijk oogpunt wenselijk dat ze deze bestemming krijgt via een Ruimtelijk Uitvoeringsplan (of stedenbouwkundige verordening).  De aangevraagde locatie heeft niet deze bestemming, maar industrie/KMO. Het is daarenboven niet wenselijk vanuit ruimtelijk oogpunt (zie sRSA) dat deze locatie de bestemming “detailhandel” krijgt via een Ruimtelijk Uitvoeringsplan. Hiervoor werden in het sRSA drie zones afgebakend: rondom IKEA (BPA Geleegweg), rondom site Henschel (RUP Oudebaan- Moerelei) en rondom Autostad-Cardoen (RUP Cardoen). Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan;
2. volgens het gewestplan Antwerpen is de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk gelegen in industriegebied. In industriegebied is het oprichten van een winkel enkel toegelaten als nevenfunctie (maximaal 30%) van een industriële functie. Het pand wordt beschouwd als zonevreemd. Echter voor het perceel werden in het verleden verschillende vergunningen verleend, waaronder voor het huidige bouwvolume (vergunning 20111131, goedgekeurd door het college van burgemeester en schepenen op 6 mei 2011, jaarnummer 4669). Hierdoor is de functie van kleinhandel (binnen het stedenbouwkundige volume), op deze locatie verenigbaar, ondanks de tegenstrijdigheid met de gewestplanbestelling in industriegebied;
3. de dienst stedenbouwkundige vergunningen adviseert gunstig, zolang er geen uitbreiding is van het stedenbouwkundig volume.

subcriterium: de bereikbaarheid van de nieuwe vestiging via het openbaar vervoer en via individuele transportmiddelen

De locatie is goed bereikbaar met het openbaar vervoer, te voet, met de fiets en met de auto.

CRITERIUM 2: de bescherming van het stedelijk milieu
subcriterium: het effect van de inplanting inzake duurzame mobiliteit, meer bepaald het gebruik van de ruimte en de verkeersveiligheid

1. Het handelsgeheel beschikt over voldoende autoparkeerplaatsen op eigen terrein, wat voldoende is voor de stedelijke mobiliteitsdienst. Het parkeren vormt hierdoor geen hinder;
2. er is voldoende ruimte voor leveranciers om te laden en te lossen via de aparte in- en uitrit aan de kant van de Dynamicalaan en dit vormt geen hinder voor de openbare weg;
3. bij ontwikkeling van bijkomende detailhandel en afbouw van industrie/KMO kan de mobiliteit problematisch worden. De omvorming kan leiden tot bijkomend verkeer, wat mogelijk hinder geeft op de capaciteit van het huidige wegennetwerk. De gevraagde mobiliteitstoets, (één van de voorwaarden in de vorige aanvraag) werd niet aangeleverd. Bij de nieuwe aanvraag ontbreekt deze mobiliteitstoets opnieuw. Het is hierdoor niet mogelijk om een standpunt in te nemen over de verkeersafwikkeling;
4. er is geen aparte, veilige, comfortabele en afsluitbare fietsenstalling en beschikbaar voor het personeel. Dit is nochtans een voorwaarde uit de vorige toegekende sociaaleconomische vergunning. Ook aan de voorwaarde om het personeel te stimuleren zich op een duurzame manier naar het werk te verplaatsen werd niet voldaan. Een aparte fietsenstalling met 7 fietsparkeerplaatsen voor het personeel ontbreekt ook in de huidige aanvraag, waardoor de aanvraag niet voldoet aan de voorwaarden van de vorige aanvraag sociaaleconomische vergunning. Ook goede douche-en omkleedfaciliteiten om het personeel aan te moedigen zich duurzaam te verplaatsen werd als voorwaarde opgenomen. 
5. er zijn niet voldoende fietsparkeerplaatssen beschikbaar voor klanten aan de ingangen van het handelsgeheel. De stedelijke mobiliteitsdienst wil een fietsenstalling met 20 fietsparkeerplaatsen en dit dichtbij de ingang waar klanten hun fiets kunnen zetten tijdens een winkelbezoek. Dit vormde eveneens een voorwaarde van de vorige vergunning, waaraan niet voldaan werd. 

subcriterium: het effect van de inplanting van de handelsvestiging op de stadskern in het kader van de planologische vereisten

Action BELGIUM biedt op deze locatie een aanbod aan dat typisch binnenstedelijk wordt aangeboden. Kleine goederen die zowel in supermarkten als in drogisterijen (Kruidvat, Di, ...) maar ook in speelgoedwinkels e.d. worden aangeboden. De inplanting van deze handelszaak zal een effect kunnen hebben op het functioneren van nabijgelegen handelskernen zoals de Bist in Wilrijk en shopping center Den TIR in de Abdijdstraat.

CRITERIUM 3: consumentenbescherming
subcriterium: naleving van de vigerende wetgeving inzake consumentenbescherming

1. In het dossier staat vermeld dat de aanwezige winkelunits de wetgeving inzake consumentenbescherming strikt opvolgen. Een door de uitbaters ondertekende verklaring werd toegevoegd aan het dossier;
2. op dit moment zijn er geen argumenten om te stellen dat de vigerende wetgeving inzake consumentenbescherming niet wordt nageleefd. Onder voorbehoud van bestaande en/of toekomstige vaststellingen met betrekking tot de schending van de wetgeving inzake consumentenbescherming is aan dit criterium voldaan.

CRITERIUM 4: respect voor de sociale wetgeving en voor de arbeidswetgeving
subcriteria: naleving van de sociale wetgeving en naleving van de arbeidswetgeving

1. Volgens de aanvrager zal het handelsgeheel 14 voltijdse en 11 deeltijdse arbeidsplaatsen tellen. In het dossier staat vermeld dat de aanwezige winkelunits alles in het werk zullen stellen om te voldoen aan alle huidige sociale- en arbeidswetgevingen. Een door de uitbaters ondertekende verklaring werd toegevoegd aan het dossier;
2. op dit moment zijn er geen argumenten om te stellen dat de sociale- of de arbeidswetgeving niet zal worden nageleefd. Onder voorbehoud van bestaande en/of toekomstige vaststellingen met betrekking tot de schending van de sociale- of arbeidswetgeving is aan dit criterium voldaan.

Conclusie: op basis van criteria 1 en 2 wordt de aanvraag geweigerd.

De wet van 13 augustus 2004 betreffende de vergunning van handelsvestigingen is hier van toepassing. Deze wet is gewijzigd door de wet van 22 december 2009 tot aanpassing van sommige wetgevingen aan de Richtlijn 2006/123/EG van het Europees parlement en de raad betreffende diensten op de interne markt. In het geval dat de ontwerphandelsvestiging een nettohandelsoppervlakte heeft van meer dan 1.000 m² moet het NSECD binnen de 35 dagen na de volledigverklaring van het dossier zijn advies kenbaar maken. Bij dit niet-bindend advies moet het comité rekening houden met vier criteria: de ruimtelijke ligging van de handelsvestiging, de bescherming van het stedelijk milieu, consumentenbescherming en respect voor de sociale wetgeving en voor de arbeidswetgeving. Het college van burgemeester en schepenen neemt de uiteindelijke beslissing en betekent die aan de aanvrager en aan het NSECD binnen de 70 dagen na de volledigverklaring van het dossier.