2016_DCAN_00549 - Districten Anwerpen en Berchem. Boomgaardstraat - Cuperusstraat - Stanleystraat. Wegeniswerken. SWOU10255 - Definitief ontwerp - Goedkeuring

Het voor deze opdracht vereist budget is voorzien voor district Antwerpen op doelstelling 1SAN020101P03744 en voor het district Berchem op doelstelling 1SBE020402A00000.

Met de collegebeslissing van 6 maart 2015 (jaarnummer 1791) werden de bevoegdheden van de districtscolleges gecoördineerd. Artikel 10 bepaalt dat het districtscollege bevoegd is voor lokale straten en pleinen.

In het gemeenteraadsbesluit van 30 maart 2015 (jaarnummer 147) werden de bovenlokale locaties vastgesteld. De Cuperusstraat, de Stanleystraat en de Boomgaardstraat zijn lokale straten.

Infomarkt (2 februari 2016).  Belangrijkste opmerkingen:

• Bezorgdheden omtrent het omkeren van de rijrichting in de Cobdenstraat en de bereikbaarheid van de wijk. Hierbij werd rekening gehouden in de afweging van de mogelijke scenario’s en gekozen om het laatste stuk van de Cobdenstraat doodlopend te maken zodat de wijk goed ontsloten blijft en het kruispunt veilig wordt afgewikkeld (fase 2).

• Vraag om dubbelrichting fietsverkeer in de Van Luppenstraat toe te laten. Dit wordt mee voorzien (fase 2).

• Vraag voor het behoud van de lindeboom op het kruispunt. Het ontwerp werd aangepast zodat de lindeboom (in fase 2) kan behouden blijven.

• Vraag voor betere afstemming verkeerslichten en verkeersafwikkeling. Optimalisatie verkeerslichten is voorzien en afwikkeling ter hoogte kruispunten werden verder in detail onderzocht om deze maximaal te optimaliseren (fase 1+2).

• Vraag om de voetgangersoversteek aan Klokstraat aan de andere zijde van de fietsoversteek te leggen. Dit is een terechte opmerking en werd aangepast (fase 1).

• Blokkeren van oversteek Lange Leemstraat door tram 4. Er werd een zebrapad voorzien aan de andere kant van het kruispunt zodat de tram dit niet blokkeert. Met De Lijn wordt nog bekeken of de tram niet enkele meters verder kan halteren zodat de bestaande oversteek ook nog kan behouden blijven (fase 2).

• Vraag invoeren zone 30. Momenteel blijft het uitgangspunt zone 50, vooral omwille van de aanwezigheid van aparte fietspaden en openbaar vervoer. Dit neemt echter niet weg dat dit ruimer kan bekeken worden bij de opmaak voor de plannen uitbreiding zone 30.

• Vraag naar voetgangerszone naast spoorwegberm tot Guldenvliesstraat. Hier is niets voorzien omdat er geen aparte functies zitten en het onnodig te verharden is in de groenzone. Dit neemt niet weg dat er sporadisch wel voetgangers kunnen passeren (fase 1).

• Bezorgdheid behoud en bescherming bestaande bomen tijdens de uitvoering. Dit is een belangrijk aandachtspunt bij de opmaak van bestek en uitvoering. Er zullen sowieso maatregelen nodig zijn om de bestaande boomwortels voldoende te beschermen (fase 1+2).

Het districtscollege Antwerpen keurde in zitting van 11 januari 2016 (jaarnummer 30) de projectdefinitie en het concept voor de wegeniswerken in de Boomgaardstraat (van huisnummers 350 tot 352), de Cuperusstraat en de Stanleystraat goed en nam kennis van de mobiliteitsvoorwaarden.

Het districtscollege Berchem keurde in zitting van 20 januari 2016 (jaarnummer 15) de projectdefinitie en het concept voor de wegeniswerken in de Boomgaardstraat (van huisnummers 350 tot 352), de Cuperusstraat en de Stanleystraat goed mits er rekening gehouden wordt met de volgende opmerking:

De voorgestelde wijziging van de verkeerssituatie van de Cobdenstraat heeft een belangrijke impact op de ontsluiting van de wijk Oud Berchem. Dit kan gecompenseerd worden door het uitrijden van de Statiestraat te faciliteren met een linker en rechter voorsorteervak. De bus zou omgeleid moeten worden langs de Posthoflei: dus niet meer inslaan in de Statiestraat. 

Het districtscollege Berchem nam kennis van de mobiliteitsvoorwaarden.

De bedrijfseenheid Stadsontwikkeling maakte een definitief ontwerp op en legt het ter goedkeuring voor.

Omdat voor het gedeelte van de Guldenvliesstraat tot de Zurenborgstraat nog verdere afstemming met De Lijn nodig is omtrent de spoorwerken (zowel rond financiering, overeenkomst als naar technische uitwerking) is een realisatie van dit deel op heel korte termijn niet haalbaar. Omdat echter in de zomer 2017 de fietsbrug over de Singel gerealiseerd zal zijn, kan aangenomen worden dat de intensiteit van het fietsverkeer op deze fietsostrade nog zal toenemen. Bijgevolg is het wel wenselijk om de ‘zwakke’ fietschakel in de Stanley- en Cuperusstraat zo spoedig mogelijk aan te pakken.

Daarom werkte de bedrijfseenheid Stadsontwikkeling reeds het definitief ontwerp uit voor het gedeelte van de Posthoflei tot voor de Guldenvliesstraat, zodat dit als een 1^e fase reeds kan gerealiseerd worden. Na realisatie van dit deel is er normaal gezien meer uitsluitsel over het vervolgtraject (fase 2) en kunnen deze werken hopelijk aansluitend of kort na de eerste fase aangevat worden. Het definitief ontwerp van dit deel zal daarom later aan het districtscollege worden voorgelegd. De bedrijfseenheid Stadsontwikkeling bracht wel reeds de nodige wijzigingen aan het schetsontwerp/overzichtsplan aan om het overzicht van het ontwerp te behouden. 

Er werden ten opzichte van de projectdefinitie en het concept volgende fundamentele wijzigingen aangebracht:

Fase 1 (definitief ontwerp)

• Het velostation dat zich nu bevindt op het kruispunt aan de zijde van de spoorwegberm (tegenover de Lange Leemstraat) werd verplaatst ten zuiden van het kruispunt (zijde bebouwing). Dit om te voorkomen dat de toelevering van het velostation het kruispunt zou blokkeren en hierdoor een onveilige verkeersituatie zou ontstaan. Omwille van de hoge gebruiksfrequentie van het bestaande station zal het nieuwe station ook voorzien worden van een grotere capaciteit (36 velo’s ten opzichte van de huidige 21 velo’s).

• Ter hoogte van de hoek met de Guldenvliesstraat werd een zitbank voorzien.

• De aansluiting naar fietsparkeergebouw werd nog verder geoptimaliseerd door het fietspad richting Singel station haakser aan te sluiten. Hierdoor wordt de bochtstraal voor de fietser iets vergroot en wordt de voorrangssituatie van de fietsostrade ten opzichte van deze aansluiting beter geaccentueerd.

• De blindengeleiding werd op het plan ingetekend.

• De voetgangersoversteek ter hoogte van de Klokstraat werd aan de andere zijde van het fietspad voorzien. Dit ligt op die manier in het verlengde van het voetpad richting station Berchem en brengt de voetganger beter in zicht.

Fase 2 (schetsontwerp)

• Op basis van het onderzoek door studiebureau Technum naar de verkeersafwikkeling en lichtenregeling op het kruispunt Lange Leemstraat-Guldenvliesstraat bleek de noodzakelijkheid om de rijrichting van de Cobdenstraat geheel of gedeeltelijk om te draaien of de straat doodlopend te maken, zodat één tak van de lichtenregeling op het kruispunt vervalt. De verschillende mogelijke scenario’s werden verder onderzocht en hieruit bleek dat het geheel of volledig omdraaien van de rijrichting van de Cobdenstraat telkens nadelen had (naar ontsluiting op straat- en/of wijkniveau en/of gevaar op foute manoeuvres op het kruispunt). In de uitwerking van het ontwerp werd daarom uiteindelijk gekozen om het deel van de Cobdenstraat dat aansluit op de Stanleystraat doodlopend te maken, dat zowel vlotte ontsluiting mogelijk maakt en garantie biedt dat er geen oneigenlijke afslagbewegingen vanaf het kruispunt zullen gebeuren. Om de reële impact van deze maatregelen te toetsen, kan reeds in de bestaande toestand een proefopstelling worden opgezet.

• Ter hoogte van de Zurenborgstraat wordt de fietsoversteek verplaatst in het verlengde van de Zurenborgstraat. Hierdoor vergroot in de nieuwe toestand de zichtbaarheid van de fietser en ligt de oversteek in een rechte lijn om van en naar de wijk te fietsen.

• Voor de inpassing van het fietspad op het kruispunt Lange Leemstraat-Guldenvliesstraat is gekozen om dit uit te buigen naar de rijweg toe en niet volledig rechtdoor te trekken langs de spoorwegberm (zoals voorzien bij projectdefinitie/concept). Op die manier kunnen ook de bestaande bomen (waaronder een oude lindeboom) bewaard blijven. Om de bomenrij te vervolledigen wordt de aanplant van twee extra bomen voorzien.

Het totale project resulteert in een neutrale parkeerbalans. In de eerste fase verdwijnen weliswaar vijf parkeerplaatsen ten gevolge van een aangepaste inplanting en uitbreiding van het velostation, maar deze kunnen gecompenseerd worden in fase 2 (ter hoogte van de halteplaatsen die ingekort kunnen worden)

Het ontwerp resulteert in een positieve bomenbalans (-2 bestaande bomen + 8 nieuwe bomen). In fase 1 worden twee bomen gerooid worden en vijf nieuwe bomen aangeplant. In fase 2 blijven alle bestaande bomen behouden en worden drie nieuwe bomen aangeplant.

De bedrijfseenheid Stadsontwikkeling stelt voor om het definitief ontwerp voor fase 1 van 27 juni 2016 goed te keuren.

Stedenbouwkundige vergunning
Voor deze werken is een stedenbouwkundige vergunning vereist omdat de totale oppervlakte meer dan 150 m² bedraagt. Fase 1 valt binnen de reguliere procedure en is vrijgesteld van de opmaak van een archeologienota. Voor fase 2 zal omwille van de spoorwerken de bijzondere procedure gevolgd worden en de opmaak van een archeologienota noodzakelijk zijn.