2016_CBS_08717 - Ontwikkelingssamenwerking - Beleidsnota Zuidwerking 2017-2019. Collegiale brief - Goedkeuring

 De financiële middelen vermeld in de beleidsnota zijn opgenomen in de budgetopmaak 2017 op onderstaande budgetadressen:

De stad Antwerpen werkt sinds 2011 aan een Zuidwerking, een belangrijk onderdeel van het beleid ontwikkelingssamenwerking waarin expliciet de link wordt gelegd naar grote migrantengemeenschappen en het sociaal kapitaal in de stad. Deze migrantengemeenschappen starten in netwerk met andere partners ontwikkelingsprojecten in hun landen van herkomst. Deze landen waren sinds 2011 Congo, Ghana en Marokko.

In 2015 en het eerste deel van 2016 voerde het Centrum voor Migratie en Interculturele Studies van de Universiteit Antwerpen (CeMIS) een verkennend extern onderzoek naar netwerken van andere grote gemeenschappen in Antwerpen (Filippijnen, India, Nepal, Nigeria en Senegal) en hun potentieel tot betrokkenheid in de Zuidwerking. In dit onderzoek werd rekening gehouden met de draagkracht van de in Antwerpen actieve migrantenverenigingen, het diasporabeleid van de betrokken landen, andere Antwerpse of Vlaamse actoren actief in deze landen en externe factoren waarmee rekening moet worden gehouden bij de opstart van netwerken. In hun aanbevelingen maakte CeMIS een ranking op van deze landen rekening houdende met het potentieel om een relevante partner te zijn in de Zuidwerking.

Dit verkennend onderzoek en continue interne opvolging en evaluatie van de huidige projecten in Congo, Ghana en Marokko evenals verkennende, participatieve denk- en planningsdagen met de actoren betrokken in de projecten in Congo, Ghana en Marokko, mondden uit in een beleidsnota voor de Zuidwerking voor de komende drie jaar. Deze uitgebreide beleidsnota omvat een beschrijving van het kader van de Zuidwerking, een voorstel tot afronding van een aantal bestaande projecten en een voorstel tot verduurzaming van bestaande projecten in Congo, Ghana en Marokko, en nieuwe voorstellen tot samenwerking (inclusief externe financiering) en het opstarten van nieuwe projecten in Marokko, Congo, Ghana en Senegal.

De beleidsnota werd voor advies voorgelegd aan de Adviesraad voor ontwikkelingssamenwerking Antwerpen (Arosa) op 21 juni 2016. Een schriftelijk advies werd ontvangen op 23 augustus 2016.

Via de Zuidwerking wil de stad Antwerpen de ontwikkeling in het Zuiden op een duurzame en structurele wijze ondersteunen, met een dubbele finaliteit:

• de stad Antwerpen wil zich internationaal solidair tonen en haar bescheiden bijdragen leveren aan de duurzame ontwikkeling van het Zuiden. De focus ligt op kwaliteitsmanagement van de projecten, het uitbouwen van vernieuwende netwerken met diverse stakeholders met de expliciete link naar migrantenverenigingen;
• door netwerken te vormen waarin stakeholders met specifieke expertise (migrantenverenigingen, onderzoeks- en onderwijsinstellingen, scholen, het bedrijfsleven en niet-gouvernementele organisaties) de krachten bundelen en samenwerken aan ontwikkelingsprojecten, versterkt de stad de sociale cohesie op haar eigen grondgebied. 

Gezien de huidige vooropgestelde projectcyclus van zes jaar eind 2016 afloopt en er gaandeweg ook nieuwe projecten met een andere timing of met externe financiering werden opgestart, was een beleidsnota voor de komende drie jaar (2017-2019) met voorstellen tot afronding van lopende projecten, verduurzaming van lopende projecten en opstart van nieuwe projecten noodzakelijk.

In haar deskundig advies adviseert AROSA om:

• de adviesraad van in het begin te betrekken bij het proces rond het potentieel tot samenwerking met nieuwe landen;
• waakzaam te zijn voor doelstellingen en te focussen op de reële noden binnen de hedendaagse ontwikkelingssamenwerking en open te staan voor ondersteuning aan projecten in andere landen dan enkel in Afrika;
• de niet-gouvernementele organisaties en vierdepijlerorganisaties die expertise en capaciteit hebben om in de landen in het Zuiden verandering en versterking te organiseren, te blijven zien als belangrijke medestanders in de Zuidwerking en ze te betrekken;
• een voortrekkersrol op te nemen in het kader van de Duurzaamheidsdoelen van de Verenigde Naties en meer specifiek naar Duurzaamheidsdoel 17;
• de rol van matchmaker en coach van de dienst ontwikkelingssamenwerking van de stad Antwerpen volop uit te voeren en de Zuidwerking te verruimen naar alle verenigingen in de stad actief binnen ontwikkelingssamenwerking.

In de finale beleidsnota werd in beperkte mate rekening gehouden met het advies van AROSA. Het project digitalisering wordt uitgebreid, weliswaar enkel op vraag en afhankelijk van het beschikbare budget, naar ontwikkelingssamenwerkingsverenigingen met een aantoonbare band met de stad, en niet enkel naar organisaties actief in de vier partnerlanden.