2016_CBS_04944 - Gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan - Centers Borgerhout, district Borgerhout. Voorontwerp - Kennisneming

De opmaak van het RUP past binnen de raamovereenkomst voor de opmaak van milieueffectenrapporten, ruimtelijke veiligheidsrapporten en gemeentelijke uitvoeringsplannen, gegund aan Sweco GAC/2015/3065 (22 januari 2015, jaarnummer 480).

De uitgave voor een bedrag van 19.058,00 euro inclusief btw zal verrekend worden op doelstelling 1SWN060104 voor project P07209.

Project Vergeten Straat / Centers Borgerhout

De Vlaamse regering kende in december 2015 aan het stadsvernieuwingsproject ‘Vergeten Straat’ een subsidie toe van 3.500.000,00 euro. Dit maakt het project uitvoerbaar. AG VESPA voert de regie van het stadsvernieuwingsproject. AG VESPA renoveert in een eerste fase in 2017 een eerste reeks van Centers, op basis van het winnend wedstrijdontwerp van NU-architectuuratelier uit Gent. Het district Borgerhout vernieuwt in 2017 de Engelselei. Ook de private ontwikkeling langs de andere straatkant is in volle voorbereiding. 

Noodzaak RUP Centers Borgerhout

Verschillende ruimten onder de spoorwegbogen in de Engelselei in Borgerhout, de Centers genoemd, worden al 60 jaar lang door Infrabel verhuurd aan een lage prijs als garageboxen of opslagruimten. Omdat deze functies weinig of geen onderhoud vragen en kregen en ook omdat de huurprijs relatief laag ligt, is dit spoorweglichaam inmiddels tot op de draad versleten en is ze het gezicht geworden van verwaarlozing en vergane glorie.

Door de aanhoudende klachten en het clandestiene gebruik van deze ruimtes, hanteert Infrabel ook sinds de laatste jaren een uitdoofbeleid van deze verhuuractiviteit. De ongewone en leegstaande ruimten van de Centers geven kansen voor een nieuw economisch gebruik of voor een socio-economische of culturele invulling. Vergunningstechnisch is dit niet mogelijk binnen de huidige bestemming ‘openbaar nut en gemeenschapsvoorzieningen’. Een gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) is noodzakelijk om de strip centers ook naar bestemming te actualiseren naar de kansen en ontwikkelingsmogelijkheden vandaag.

Het voorontwerp RUP is een doorvertaling van de proces- en richtnota die werd goedgekeurd door het college op 18 december 2015 (jaarnummer 228).

De stad staat ook in voor de opmaak van de nodige sectorale effectenstudies (plan-MER-screening) die bij de opmaak van het RUP horen.

Contour van het plangebied voor het RUP

Er is enkel een herbestemming noodzakelijk voor de strip van de Centers Borgerhout. Er is gekozen om de volledige bestemmingszone ‘openbaar nut’ op te nemen als plangebied. Deze zone reikt tot op de aangrenzende straat, de Engelselei. Aangrenzend ligt de bestemmingszone ‘woongebied’. Deze bestemmingszone voldoet, is niet problematisch en wordt dus niet geherdefinieerd in dit RUP.

De contour is licht aangepast ten opzichte van de richtnota. De volledige gemetste bogenstructuur is meegenomen in het plan, dus ook de enkele bogen die achter private woningen gelegen liggen tussen de Turnhoutsepoort en de Statielei. Deze bogen maken geen deel uit van het projectgebied Vergeten Straat / Centers Borgerhout dat in totaal 59 centers telt, omdat een snelle ontwikkeling van deze bogen gelegen in privaat gebied niet realistisch is. Omdat het RUP in principe een lange geldigheidsduur heeft, zijn deze bogen volledigheidshalve mee opgenomen.

Als oplossing voor de dubbele gelaagdheid van bovenaan spoorlijnen en gelijkvloers gemengd gebruik, valt de bestemmingszone in de categorie 8 ‘lijninfrastructuur’ met als hoofdbestemming ‘zone voor publiek domein’ en als nevenbestemming ‘gemengde functies’.   

Doelstellingen

Het RUP dient een antwoord te geven op:

• nieuw planinstrument om gelijkvloers ook andere functies dan gemeenschapsvoorzieningen vergunbaar te maken;
• de dubbele gelaagdheid, zoals hierboven beschreven, zonder afbreuk te doen aan de huidige rechten van Infrabel;
• de geplande uitsprong aan de centers voor het vergroten en koppelen van de ruimtes juridisch en bestemming technisch mogelijk maken.

Krachtlijnen van het voorontwerp RUP

Volgende krachtlijnen worden vastgelegd in de voorschriften van het voorontwerp RUP.

Herbestemming / programma

• De hoofdbestemming valt in de categorie ‘lijninfrastructuur’ en krijgt als bestemming zone voor publiek domein. Onder deze categorie valt ontegensprekelijk de spoorweginfrastructuur van Infrabel.
• Als nevenbestemming geldt ‘gemengde functies’. Binnen het aangeduide gebied, dat de bestaande centers en bijhorende eventuele uitsprongen omvat, worden bijkomend een aantal gemengde functies toegelaten:
  • bedrijf;
  • detailhandel;
  • kantoorfuncties, dienstverlening en vrije beroepen;
  • gemeenschapsvoorzieningen en openbare nutsvoorzieningen;
  • restaurant en café;
  • dagrecreatie;
  • verblijfsrecreatie met inbegrip van realisatie van een hotel of andere toeristische accommodatie.

  Niet toegelaten zijn: functies met risico op explosie, autonome opslagruimtes (waarbij opslag enkel ondergeschikt aan een actieve functie te vergunnen is), private autoparkeerplaatsen en wonen.

  De functie dient kleinschalig te zijn, zichtbaar en in overeenstemming met de draagkracht van de omgeving (in overeenstemming met de woonfunctie, spoorwegfunctie en publiek domein). De functies dienen voldoende attractief te zijn. 

Inrichtingsaspecten   

• Specifieke inrichtingsaspecten zoals culturele, historische en/of esthetische waarde van de bestaande bebouwing (CHE-regel), constructierichtlijnen, beeldkwaliteit en onderlinge samenhang, transparantie van de gevel en toelaten van enkel reclame en individuele signalisatie in functie van de gevestigde activiteit. 

Art. 2.2.13 en volgende van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO) die de procedure vastleggen
voor de opmaak van de gemeentelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen (RUP).

De timing van het RUP wordt als volg ingeschat:

Data in cursief zijn ramingen.