2016_DCEK_00275 - Lokaal cultuurbeleid - Restauratie De Trom van Sint-Joris - Kennisneming

Op 16 februari 2016 werd de convenant tussen vzw Antwerpen Kunstenstad en vzw Lokaal Cultuurbeleid Ekeren goedgekeurd. In het actieplan van 2016 werd voorgenomen om de met deze middelen de trom van de Ridderlijke Sint-Jorisgilde te laten restaureren.

De financiële opvolging loopt via de Vzw Lokaal Cultuurbeleid Ekeren. 

Met de collegebeslissing van 6 maart 2015 (jaarnummer 1791) werden de bevoegdheden van de districtscolleges gecoördineerd. Artikel 5 bepaalt dat het districtscollege bevoegd is voor lokaal cultuurbeleid.

De Vlaamse overheid sloot een cultureel-erfgoedconvenant af met de stad Antwerpen (college van 23 maart 2009, jaarnummer 488). Daarin onderstreept de Vlaamse overheid het belang van een geïntegreerde aanpak en samenwerking tussen diverse diensten en/of organisaties voor de uitbouw van een stedelijk ondersteuningsbeleid voor erfgoed. 

Op 16 februari 2016 (jaarnummer 57) nam het districtscollege kennis van de erfgoedconvenant afgesloten tussen vzw Antwerpen Kunstenstad en vzw Lokaal Cultuurbeleid. Hierin staat vermeld dat één van de doelstellingen het restaureren van de Trom van Sint-Joris is.

Aanleiding

De vzw Antwerpen Kunstenstad en de vzw Lokaal Cultuurbeleid zijn overeengekomen dat er binnen de periode van twee jaar de volgende doelstellingen voor het Lokaal Cultureel Erfgoedbeleid worden bereikt:

• het ontwikkelen en/of ondersteunen van één of meerdere projecten rond
  1° erfgoedzorg, met bijzondere aandacht voor collectiebeheer en/of;
  2° erfgoedpresentatie, met bijzondere aandacht voor:
  - lokale geschiedenis;
  - de ontwikkeling van een doelgroepenbeleid bij lokale erfgoedorganisaties.

De projecten worden uitgewerkt met het oog op de ondersteuning van lokale erfgoedcollecties en erfgoedverenigingen en -gemeenschappen.

Concept 2016

In 2010 werden oude bezittingen van de Ridderlijke Sint Jorisgilde van Ekeren overgedragen aan het district Ekeren, dit ter bescherming en tegen verwaarlozing en verdere beschadiging van het oud patrimonium. De overdracht bevat naast documenten ook een aantal voorwerpen. In de collectie zit een trom die met de convenantmiddelen gerestaureerd zou worden vanuit het volgende
perspectief:

• het behoud van de relicten van de Ridderlijke Sint Jorisgilde van Ekeren, die nog steeds actief is in Ekeren en de concessie met de stad Antwerpen die niet opgezegd kan worden;
• de bredere context van de erfgoedwerking in het district Ekeren en de ruimere noorderpolders, namelijk door het tonen van het instrument aan het brede publiek en door het organiseren van een activiteit hieromtrent in samenwerking met de Sint Jorisgilde.

Voor de restauratie van de trom werd advies ingewonnen bij het Museum Vleeshuis (Klank van de Stad). De schuttersgilden houden een rijk palet aan tradities en rituelen in stand. De trom is een interessante insteek om die tradities en rituelen kenbaar te maken aan het brede publiek. Tradities overleven in een maatschappij die steeds verandert. Bij de restauratie van traditionele gildematerialen, worden de schuttersgilden uitgenodigd hun tradities en rituelen in beeld te brengen en te documenteren. Het resultaat ervan wordt nadien bewaard in het Documentatiecentrum in Ekeren.

De geest van de schuttersgilden is vanaf het prille begin gebaseerd op broederschap en solidariteit, een geest die we vandaag terug vinden in het verenigingsleven dat sterk in het district aanwezig is. Muziek hoort bij het leven, geen feest zonder feestelijke klanken. De gilden bezaten hun eigen trommel en trommelaar. Het aantal tamboers lijkt af te nemen want weinig gilden kunnen nog uitpakken met een of
meer trommelaars. Ekeren heeft een sterke traditie in muziekonderwijs. En de Ekerse schuttersgilde heeft nog een authentieke trom. Dit zijn elk op zich troeven die -wanneer ze worden samengevoegd- kunnen bijdragen aan het doen herleven van de oude tradities en rituelen.

De restauratie van de trom brengt al die elementen samen en zorgt voor een uitwisseling. Het muziekonderwijs gaat aan de slag met de oude betekenis van en tradities rondom de trom. Zo geven ze er een nieuwe adem aan. De Kasteelfeesten zijn de gelegenheid bij uitstek om dit in een feestelijk kader te gieten: verenigingen, erfgoed en muziek vinden elkaar. 

Restauratie

Er werd een prijsvraag gedaan bij drie leveranciers. De opdracht wordt (op basis van prijs) toegekend aan Metafose.

Presentatie

Er werd gekozen om de restauratie van De Trom van Sint-Joris als thema te kiezen van de Kasteelfeesten van Ekeren. Tijdens dit event zal de Trom een centrale plaats krijgen door middel van een tentoonstelling over de schuttersgilde(n) van deze contreien.

We nodigen de bezoekers van de Kasteelfeesten uit om vooraf of tijdens het feest trommels te maken. Omstreeks 17.00 uur wordt de Trom feestelijk gehuldigd door een optocht naar het feestterrein (gevolgd door een veldslag voor kinderen).

Budget

De toelage die de vzw Antwerpen Kunstenstad toekent in het kader van deze overeenkomst Lokaal Cultureel Erfgoedbeleid wordt gebruikt voor de uitwerking van de tentoonstelling in opdracht van het district Ekeren.