2017_CBS_01718 - Kop Spoor Noord. Parkbrug - Haalbaarheidsstudie helling zijde Eilandje - Goedkeuring

Het voor deze opdracht vereist budget is voorzien op 1SMB040206A00000, flankerende maatregelen. Momenteel is er een richtinggevend budget van 1,6 miljoen euro beschikbaar in afwachting van de definitieve raming bij opmaak definitief ontwerp. De begeleidingskost voor een projectleider stadsprojecten van AG VESPA zal vergoed worden binnen het investeringsbedrag.

Artikel 57 §3, 4° van het Gemeentedecreet stelt dat het college bevoegd is voor het voeren van de gunningsprocedure, de gunning en de uitvoering van overheidsopdrachten. Het college is bevoegd voor de bovenlokale budgetten.

Op 23 april 2007 (jaarnummer 839) keurde de gemeenteraad de overeenkomst tussen nv AMCA, de stad Antwerpen en het autonoom gemeentebedrijf Antwerpen Nieuw Noord, voor de Parkbrug Spoor Noord, goed.

Op 28 januari 2008 (jaarnummer 134) keurde de gemeenteraad het addendum op de samenwerkingsoverenkomst tussen nv AMCA, de stad Antwerpen en het autonoom gemeentebedrijf Antwerpen Nieuw Noord, voor de Parkbrug Spoor Noord, goed.

Het college keurde in haar zitting van 5 februari 2016 (jaarnummer 01035) het fietsactieplan stad Antwerpen 2016 "Antwerpen wereldfietsstad, fietsen in eerste klasse" goed.

Op 23 december 2016 (jaarnummer 10880) keurde het college de opmaak van een quick scan haalbaarheidsstudie helling zijde Eilandje goed.

De Parkbrug, een verkeersveilige verbinding voor zwakke weggebruikers tussen park Spoor Noord en het Eilandje, overspant de Italiëlei ter hoogte van de Noorderplaats. De Parkbrug werd op zeven juli 2016 in gebruik genomen. De afwikkeling zijde Eilandje gebeurd conform de overeenkomst die met de toenmalige eigenaar van de site op 23 april 2007 werd afgesloten en dit via een lift en trap met automatische fietsgeul.

De komende tien jaar staat Antwerpen voor verschillende grootschalige werken met impact op zowel het hoofdwegennet als het onderliggende wegennet. Een breed flankerend beleid is cruciaal om de hinder hiervan op te vangen en de bereikbaarheid van de Antwerpse regio tussen 2015 en 2022 te waarborgen.

Om de doorstroming voor fietsers te optimaliseren werd er via een quick scan haalbaarheidsstudie onderzocht of een helling voor de Parkbrug aan de kant van het Eilandje mogelijk is. Volgende randvoorwaarden werden hierbij gehanteerd:

• nuttige vrije breedte van drie meter;
• maximale helling van vier % conform fietsvademecum Vlaanderen;
• behoud van bestaande lift en steektrap;
• randvoorwaarden brandweer: strook van vier meter met minimale hoogte vier meter vrijhouden langs gevels gebouwen.

Het binnengebied tussen de Italiëlei en het Willemdok is een complexe omgeving met een veelheid aan looplijnen. De meesten zijn passanten, anderen vinden hun bestemming in dit binnengebied. Om een hoogteverschil van vijf meter en zestig cemtimeter te overwinnen is een helling nodig van 140 meter, uitgaande van een maximale hellingsgraad van vier %.

Draagkracht ondergrondse parking

Bij het ontwerp van de fietshelling moet de invloed op de bestaande structuur tot een minimum beperkt worden. Men moet trachten enkel de beschikbare sterktereserves in de bestaande structuur te benutten en zo aanpassingen aan de huidige structuur en bijkomende kosten te vermijden. Hiertoe werd volgende strategie vooropgesteld:

• de fietshelling moet zo licht mogelijk zijn;
• de breedte van de fietshelling beperken;
• steunpunten van de fietshelling komen boven de kolommen van de bestaande parking;
• voldoende tussensteunpunten onder de helling om de toegevoegde last per bestaande kolom te minimaliseren.

De toets van de draagkracht van de ondergrondse parking geeft aan dat het mogelijk lijkt een fietshelling toe te voegen zonder de structuur van de parking te wijzigen als bovenstaande randvoorwaarden worden gerespecteerd.

Architectuur

Inzake architectuur liggen de meeste mogelijkheden in een lichte staalstructuur. Het laat toe een structuur te ontwerpen met een maximale transparantie en een relatief laag eigengewicht. Tevens laat staal toe om in grote mate te prefabriceren en ter plaatse samen te lassen. Een nadeel is de noodzaak om na 20-25 jaar de brug te herschilderen. Evenwel is het te onderzoeken of een kunststof brug mogelijk is, dit om onderhoudslast te reduceren, en de krachten op de ondergrondse parking te beperken.

Ontwerpvarianten

Het ontwerp van de fietshelling op deze locatie zal steeds een evenwichtsoefening zijn tussen:

• fietscomfort op de fietshelling;
• aantakken op de verschillende toegangen van het binnengebied;
• blokkeren/mogelijk houden van looplijnen in het binnengebied (doorwaadbaarheid);
• nabijheid tot de gebouwen en daarmee samenhangende inkijk-problematiek;
• impact op de bestaande draagstructuur van de parking (risico).

De ontwerpcriteria werden bij verschillende ontwerpvarianten tegen elkaar afgewogen, waarbij het fietscomfort een absolute prioriteit is. Twee varianten worden weerhouden voor verder onderzoek:

• de cirkelvormige fietshelling, omwille van de compactheid, het comfort voor de fietser en de rust die de vorm introduceert in het binnengebied. Deze variant vereist echter bijkomend onderzoek om de doorwaadbaarheid van het binnengebied voldoende te borgen, alsook de aantakking op de verschillende toegangen te optimaliseren;
• de haarspeld in het langwerpige binnengebied omwille van de uitmuntende aanzet ten aanzien van de toegangen. Deze variant vereist echter meer gedetailleerd onderzoek om met name de toegang tot de trap te vrijwaren.

Beide oplossingen kennen een totaalbudget van ongeveer 1,5 miljoen euro inclusief btw indien wordt gekozen voor staal als draagstructuur. De optie om de brug uit te voeren in kunststof heeft een meerkost van ongeveer 12%.

In een volgende fase zal de voorkeursvariant uitgewerkt worden tot een definitief ontwerp. AG VESPA zal voor de verdere opdracht optreden als gedelegeerd bouwheer voor de stad conform de beheerovereenkomst 2015-2019 artikel 4.6, goedgekeurd door de gemeenteraad  van 26 mei 2015.

Timing

Na goedkeuring van de haalbaarheidsstudie wordt de ontwerpopdracht meteen opgestart. De aanbesteding van de werken gebeurt via een engineer and build procedure zodat in 2018 de werken kunnen aangevat worden.

• oplevering definitief ontwerp - juni 2017;
• aanvraag stedenbouwkundige vergunning - juli 2017;
• aanbestedingsprocedure design and build / engineer and build – najaar 2017;
• gunning werk na aflevering stedenbouwkundige vergunning – maart 2018;
• aanvang werken – april 2018;
• oplevering werken - april 2019.

Het college geeft opdracht aan AG VESPA om de voorkeursvariant cirkelvormige fietshelling uit te werken tot een definitief ontwerp en voor te leggen aan het college. Momenteel is er een richtinggevend budget van 1,6 miljoen euro beschikbaar in afwachting van de definitieve raming bij opmaak definitief ontwerp.