Renovatiebudget is momenteel niet voorzien in de meerjarenbegroting van de stad Antwerpen.
De wijze van terbeschikkingstelling (huur of erfpacht) en de daarbij horende inkomsten en investeringen moeten nog verder verfijnd worden. In een apart besluit zal de eventuele terbeschikkingstelling voorgelegd worden.
Gemeentedecreet artikel 57: "Het Gemeentedecreet van 15 juli 2005, inzonderheid artikel 57 §3,1° bepaalt dat het college van burgemeester en schepenen de daden van beheer over gemeentelijke inrichtingen en eigendommen binnen de door de gemeenteraad vastgestelde algemene regels dient uit te voeren."
Op 9 juli 2015 ontving de stad Antwerpen een brief van het Vlaams Fonds der Letteren (VFL) en de Stichting Lezen Vlaanderen (SLV) met betrekking tot een nieuw samenwerkingsinitiatief.
Vanuit een gedeelde ambitie voor de toekomst zijn deze verenigingen gezamenlijk op zoek naar een nieuwe locatie voor een op te richten ‘Huis van de Letteren’. Het is de ambitie om onder deze werktitel een sectorieel meeting point met een (semi)publiek karakter te creëren. Een open huis, waardoor het publiek eveneens toegang kan krijgen tot de bibliotheken en het archief van de betrokken organisaties en eventueel kleine evenementen kan bijwonen. De organisaties werken ook met een grote achterban aan adviesleden, commissieleden, enzovoort, die dagelijks naar het centraal huis zullen komen om te vergaderen en te overleggen.
Dit idee spruit voort uit een gemeenschappelijk initiatief van het Vlaams Fonds der Letteren, Iedereen Leest en de vorige én huidige Vlaamse minister van Cultuur. Het werd ook letterlijk zo opgenomen in hun respectieve beheersovereenkomsten met de Vlaamse overheid.
Concreet vragen de betrokken organisaties aan de stad Antwerpen naar de beschikbaarheid van een gebouw met voldoende uitstraling uit het rijke patrimonium om die droom te kunnen realiseren. Ze staan open voor diverse mogelijke vormen van overeenkomst en financiering.
Op 29 januari 2016 (jaarnummer 796) keurde het college de nieuwe operationele werking goed met betrekking tot de beleidsvoorbereiding en –advisering voor huisvesting en huisvestingsbehoeften van alle stadsdiensten en stedelijke processen in of op stedelijk bedrijfsvastgoed.
Op 23 september 2016 (jaarnummer 8278) keurde het college de opschorting van de verkoop van Lange Leemstraat 57 - Van Noortstraat 20 goed tot 31 december 2016, zodat het gebouw als mogelijke locatie voor Huis van de Letteren kon aangeboden worden om verder te onderzoeken.
Op zitting van 16 december 2016 (jaarnummer 11038) keurde het college de verlenging van de opschorting van de verkoop goed van de site Lange Leemstraat 57 tot 31 maart 2017.
Op 21 december 2016 (jaarnummer 752) nam het managementteam kennis van de geactualiseerde uitgangspunten voor goed beheer van de stedelijke vastgoedportefeuille.
Op 22 februari 2017 (jaarnummer 93) adviseerde het managementteam om ter goedkeuring voor te leggen aan het college om verder te onderhandelen over de terbeschikkingstelling van de site Lange Leemstraat 57 - Van Noortstraat 20 te 2018 Antwerpen aan Huis van de Letteren volgens de twee scenario's: de site verhuren of in erfpacht geven.
Het gebouw in de Lange Leemstraat 57 te 2018 Antwerpen heeft een totale bruto vloeroppervlakte van 2.039 m², aangevuld met een conciërgewoning van 182 m² in de Van Noortstraat 20. Het herenhuis in neogotische stijl uit 1878 en staat op de inventaris bouwkundig erfgoed en komt mogelijk in aanmerking om in de nabije toekomst het statuut van berschermd erfgoed te krijgen.
Na de goedkeuring van het college om de verkoop van het gebouw tijdelijk op te schorten, stelde de vereniging Huis van de Letteren een architect aan om een haalbaarheidsstudie op te starten op basis van het door hen aangeleverde programma van eisen.
De site heeft een geschatte waarde van 2.856.000,00 euro. Gezien de verenigingen geen budget hebben om over te gaan tot de aankoop van patrimonium zijn er twee mogelijkheden om het gebouw ter beschikking te stellen: ofwel huren de verenigingen de site, ofwel geeft de stad Antwerpen de site in erfpacht. Stad Antwerpen overweegt om een startinvestering te financieren, evenredig met de investeringen, gemaakt door Huis van de Letteren. De voorziene investeringen (installeren liftinstallatie, vernieuwen elektrische installatie, ...) zullen een meerwaarde betekenen voor het gebouw. Het effectieve startinvesteringbudget wordt momenteel geraamd op ongeveer 800.000,00 EUR en zal verder verfijnd worden bij opmaak van het aanbestedingsdossier.
Scenario 1: Huis van de Letteren huurt het gebouw voor een periode van negen jaar van de stad Antwerpen.
Indien het pand verhuurd wordt in de huidige staat bedraagt de marktconforme huurprijs voor de site 128.515,00 EUR per jaar (of 10.709,60 EUR per maand).
Indien de stad voorafgaand een startinvesteringen op zich neemt ten bedrage van 800.000,00 EUR bedraagt de marktconforme huurprijs voor het geheel 164.515,00 EUR per jaar (of 13.709,60 EUR per maand).
Scenario 2: Huis van de Letteren neemt het gebouw in erfpacht voor een periode van 35 jaar en neemt alle investeringen op zich. Alle eigenaars- en huurderslasten vallen ten laste van de erfpachtnemer, maar de stad Antwerpen, de bedrijfseenheid Cultuur, Sport, Jeugd en Onderwijs kan een betoelaging toekennen aan Huis van de Letteren. Na de erfpachtperiode komt de site met alle opstallen kosteloos terug in volle eigendom van de stad Antwerpen.
Indien het pand in erfpacht wordt gegeven in de huidige staat, bedraagt de marktconforme canon voor een erfpacht voor de site 108.104,00 EUR per jaar (of 9.008,60 EUR per maand).
Indien de stad een betoelaging toekent aan Huis van de Letteren om de startinvesteringen te financieren ten bedrage van 800.000,00 EUR bedraagt de canon voor een erfpacht 140.067,00 EUR per jaar (of 11.672,25 EUR per maand).
CS wijst op het grote belang om VFL en Iedereen Leest in Antwerpen te behouden.
Beide organisaties dragen sterk bij tot de positie van de stad Antwerpen als literaire hoofdstad van Vlaanderen, in aanvulling op eigen stedelijke instellingen (Letterenhuis, Erfgoedbibliotheek Hendrik Conscience en Museum Plantin-Moretus) en door de stad ondersteunde evenementen zoals de Boekenbeurs.
Het pand in de Lange Leemstraat biedt daarvoor de mogelijkheden. CS meent dat een snelle realisatie aangewezen is en pleit in die zin om het scenario erfpacht maximaal te onderzoeken en met Vlaanderen uit te werken.
De bedrijfseenheid Stadsbeheer geeft de voorkeur aan het gebouw in erfpacht te geven voor een periode 35 jaar aan de vereniging Huis van de Letteren.
Het college keurt goed verder te onderhandelen over de terbeschikkingstelling van de site Lange Leemstraat 57 - Van Noortstraat 20 te 2018 Antwerpen aan Huis van de letteren volgens onderstaande twee scenario's: