2017_DCAN_00216 - Kasteelpleinstraat en Kronenburgstraat. Wegeniswerken. SWOU10823 - Projectdefinitie en concept - Goedkeuring

Het voor deze opdracht vereist budget is voorzien op doelstelling 1SAN020101P05338.

Met de collegebeslissing van 6 maart 2015 (jaarnummer 1791) werden de bevoegdheden van de districtscolleges gecoördineerd. Artikel 10 bepaalt dat het districtscollege bevoegd is voor lokale straten en pleinen.

In het gemeenteraadsbesluit van 30 maart 2015 (jaarnummer 147) werden de bovenlokale locaties vastgesteld. 
De Kasteelpleinstraat en Kronenburgstraat zijn lokale straten.

Het districtscollege van Antwerpen wenst de Kasteelpleinstraat en Kronenburgstraat heraan te leggen vanwege de slechte staat van de straat en de slechte staat van de riolering.

De bedrijfseenheid Stadsontwikkeling heeft de zone onderzocht en gekeken naar alternatieven voor de huidige inrichting. Dit is vertaald in een projectdefinitie en een concept en werd voor advies aan de betrokken diensten voorgelegd.

De bedrijfseenheid Stadsontwikkeling legt de projectdefinitie en het concept ter goedkeuring voor.

Inleiding
Het district wenst te investeren in de heraanleg van de Kasteelpleinstraat en Kronenburgstraat.

Planningscontext
De Kasteelpleinstraat en Kronenburgstraat zijn buurtstraten gelegen in het Grootstedelijk gebied Antwerpen. Er zijn verder geen bijzondere randvoorwaarden naar planningscontext.

Analyse
Op basis van de ingewonnen adviezen van de deskundigen werd de bestaande toestand grondig geanalyseerd en werden de knelpunten en potenties in beeld gebracht.

Karakter
Projectgebied wordt gekenmerkt door aaneengesloten bebouwing langs beide zijden. In de onderste bouwlaag vinden vooral commerciële activiteiten plaats. Aan de zijde van de Britselei kijkt de Katseelpleinstraat uit op het oud gerechtshof. Binnen de projectzone bevinden zich enkele beschermde monumenten: het Sint-Lievenscollege in de Kasteelpleinstraat en de oude Haringrokerij in de Kronenburgstraat. Niet beschermd maar wel aanwezig in het straatbeeld is het Instituut voor Tropische Geneeskunde.

Gebruik
De gebouwen hebben nagenoeg allemaal dezelfde opbouw, zijnde een commerciële activiteit op het gelijkvloers en woonfuncties op de hogere verdiepingen. De woongedeelten zijn voornamelijk appartementen.

In de Kasteelpleinstraat zijn er verder enkele horecazaken met een terras en het Sint-Lievenscollege. In de Kronenburgstraat is het Instituut voor Tropische Geneeskunde gevestigd en de AP Hogeschool.

De Kasteelpleinstraat sluit aan op de Begijnenstraat en Terninckstraat en vormt zo een belangrijke (fiets-) verbinding naar de binnenstad.

Mobiliteit
Als lokale buurtstraat is het belangrijk dat er een trage, maar vlotte doorstroming gegarandeerd wordt voor de ontsluiting van de aangrenzende woonstraten. Tussen de Britselei en de Nationalestraat is er de grootste verkeersstroom, bestaande uit zowel voetgangers, fietsers, openbaar vervoer (Lijn 22) als personenwagens.

Enkel het deel Kronenburgstraat tussen de Nationalestraat en de Kloosterstraat maakt geen onderdeel uit van een openbaar vervoerroute. De meeste fietsbewegingen gaan richting binnenstad vanuit de Kasteelpleinstraat en de Verbondstraat. Ook de AP Hogeschool en het Sint-Lievenscollege worden vooral bereikt via de Kasteelpleinstraat, komende van de Leien.

Het verkeerslichtengeregeld kruispunt van de Kasteelpleinstraat met de Terninckstraat, Verbondstraat, Vrijheidsstraat en in het verlengde ook de Kronenburgstraat en de Begijnenstraat is overgedimensioneerd en wordt als onveilig ervaren. Door de lange wachttijden rijden fietsers door het rode licht wat tot onveilige situaties leidt.

Groen
In de Kasteelpleinstraat staan 32 jonge gekandelaberde platanen en twee grote volwassen platanen in het midden eiland. Alle bomen zijn in goede gezondheid maar vooral de twee volwassen platanen zijn absoluut te behouden.

In de Kronenburgstraat staan 19 bomen waaronder tulpenbomen, malussen, lindebomen en bolesdoorns. Vier grote volwassen tulpenbomen op het kruispunt met de Kloosterstraat zijn absoluut te behouden en ook twee volgroeide malussen en acht lindebomen.

Techniek
In de Kronenburgstraat is een velostation aanwezig. Dit kan eventueel verplaatst worden naar het kruispunt Kronenburgstraat/ Kasteelpleinstraat, samen met de bushalte zodat openbaar vervoer en het gebruik van de fiets op elkaar aansluiten.

De openbare verlichting is verouderd en aan vervanging toe. 

Algemene randvoorwaarden
Het ontwerp dient positief geadviseerd te worden door De Lijn. De tramlijn door de Nationalestraat moet in dienst blijven tijdens de werken.

Er werd reeds in het concept rekening gehouden met de draaicirkels van de brandweer en de nodige vrije doorgang van vier meter.

Mobiliteitsvoorwaarden
Kasteelpleinstraat

• snelheidsregime: 30 km/u (zone 30);

• snelheidsremmers in de straat;

• voorrangsregeling: voorrang van rechts;

• verkeerssamenstelling: fietspad indien maatvoering het toelaat;

• parkeerorganisatie: langsparkeren waar mogelijk;

• rijrichting: dubbel;

• verkeerslichten: ter hoogte van de Amerikalei/Britselei  en afhankelijk van herinrichting en circulatiemaatregelen ook ter hoogte van de Terninckstraat en Begijnenstraat;

• zebrapaden aan de zijstraten.

Kronenburgstraat

• snelheidsregime: 30 km/u (zone 30);

• snelheidsremmers in de straat;

• voorrangsregeling: voorrang van rechts;

• verkeerssamenstelling: fietspad indien maatvoering het toelaat, indien niet mogelijk worden fietssuggestiestroken voorzien. Geen fietsvoorzieningen aan het wegsegment tussen de Kloosterstraat en Nationalestraat. 

• parkeerorganisatie: langsparkeren waar mogelijk;

• rijrichting: dubbel;

• verkeerslichten : ter hoogte van de Nationalestraat;

• zebrapaden aan de zijstraten.

Ambitie
De straat wordt een leesbare buurtstraat met ruimte voor de verschillende gebruiksfuncties en waar het bovendien aangenaam vertoeven is.

Ontwerpend onderzoek
Tussen de Amerikalei/Britselei en tot voorbij de bocht aan de Begijnenstraat werd onderzocht of er ruimte is voor aparte enkelrichtingsfietspaden, wat gelet op de hoge fietsintensiteiten en verkeersintensiteiten een meerwaarde biedt ten opzichte van gemengd verkeer. Uit het ontwerpend onderzoek volgt een typeprofiel mét aparte enkelrichtingsfietspaden en langsparkeren aan beide straatzijden.

Voor het dubbel kruispunt met onder andere de Verbondstraat en de Begijnenstraat werden reeds een aantal opties uitgewerkt en besproken met de dienst mobiliteit. Ook eventuele wijzigingen aan de wijkcirculatie en de vormgeving van het kruispunt zijn momenteel nog in onderzoek in functie van een mogelijke afbouw van de verkeerslichten.

Concept
In de Kasteelpleinstraat wordt een rijweg aangelegd met een breedte van 6,50 meter en langs beide zijden langsparkeren. Er worden verhoogde, aanliggende enkelrichtingsfietspaden aangelegd. De voetpaden zijn ongeveer 2,35 meter breed en tussen de parkeervakken worden bomen voorzien.

Het dubbel kruispunt met de Verbondstraat/ Terninckstraat/Vrijheidsstraat en de Begijnenstraat wordt compacter en overzichtelijker. Het afsluiten van de Verbondstraat voor doorgaand verkeer - met uitzondering van het fietsverkeer - zorgt voor een vereenvoudiging van het kruispunt. Aan de kop van de Verbondstraat wordt tevens de parkeerstrook vanuit de Kasteelpleinstraat doorgetrokken. De haalbaarheid, wenselijkheid en noodzaak voor het al of niet behouden van de verkeerslichten en de randvoorwaarden hiervoor met betrekking tot de uiteindelijke vormgeving van het dubbel kruispunt maken momenteel nog deel uit van verder onderzoek. In de fase van het voorontwerp zou hier méér duidelijkheid over moeten komen. Door het compacter maken van het dubbel kruispunt ter hoogte van de Begijnenstraat kan er extra ruimte vrijkomen voor de inrichting van een langgerekt pleintje met de nadruk op aangenaam vertoeven. De twee bestaande volwassen platanen krijgen een prominente plaats langs het volledig hertekende kruispunt. Het zo gecreëerde pleintje kan dienst doen als ontmoetingsplaats voor omwonenden en studenten. Binnen deze zone worden mogelijk ook de nieuwe bushalte en het velostation voorzien.

In de Kronenburgstraat vanaf de Lambermontstraat tot aan de Nationalestraat wordt gekozen voor een rijwegbreedte van 6,50 meter met langs beide zijde fietssuggestiestroken. Hier wordt eveneens langs beide zijde parkeerstroken voorzien. De voetpaden hebben een breedte van ongeveer 3,50 meter tot 4,00 meter breedte. Er wordt gekozen om extra voetpadruimte te creeëren aan de zijde van de Thomas More campus en eveneens voldoende ruimte voor het behoud van de bestaande lindes aan de overzijde.

Ter hoogte van het kruispunt met de Nationalestraat wordt de overgang gemaakt van fietssuggestiestroken naar een regime met gemengd verkeer.

Tussen de Nationalestraat en de Kloosterstraat wijzigt de verkeersstroom. Het busverkeer komt te vervallen en het aandeel fietsverkeer is aanzienlijk minder. Er wordt een profiel aangelegd met gemengd verkeer. De rijweg wordt 5,50 meter breed, langsparkeren en bomen. De voetpaden zijn ruim met een breedte van ongeveer 4,75 meter. Ter hoogte van de school wordt een voetpaduitstulping voorzien.

In functie van de leesbaarheid worden alle zijstraten aangesloten conform de inrichtingsprincipes die van toepassing zijn bij de geldende voorrang-van-rechts regeling.

Het concept resulteert in een neutrale parkeerbalans van 100 parkeerplaatsen in bestaande toestand naar 101 parkeerplaatsen in plan projectdefinitie en een neutrale bomenbalans.

Op vraag van het district wordt in fase voorontwerp verder onderzoek gedaan naar het verplanten van de bestaande bomen in de Kasteelpleinstraat. Indien de mogelijkheid bestaat voor het herplaatsen van deze bomen, zal in voorontwerpfase aangegeven worden hoe hiermee wordt omgegaan in functie van timing en budget. Ook de bestaande lindes in de Kronenburgstraat vormen een aandachtspunt in het voorontwerp. Het behoud van deze bomen wordt hierbij technisch verder onderzocht. Op een tweetal plaatsen worden nieuwe bomen van 2° grootorde met ondergrondse boomgroeiconstructies voorzien en worden er bijkomende maatregelen genomen om de nieuwe toekomstboom aan de Verbondstraat alle groeikansen te geven. Overal waar mogelijk wordt voor de bestaande bomen extra doorwortelbare ruimte voorzien.