2017_DRAN_00118 - Groene Singel - Site Spoor Oost - Integratie Scheldekaaihangars - Voorontwerp - Advies - Goedkeuring

Artikel 285 van het gemeentedecreet bepaalt dat de districtsraad een algemene adviesbevoegdheid heeft voor alle aangelegenheden die betrekking hebben op het district. 

Het voorontwerp werd opgemaakt in samenwerking met de Beheerboard Spoor Oost, klankbordgroep Spoor Oost, de stedelijke evenementendienst (Sinksenfoor) en het gemeentelijk parkeerbedrijf.

Op 22 mei 2017 werd het voorontwerp gepresenteerd op de commissie openbaar domein.

In aanloop naar een besluit voor het definitief ontwerp (voorzien 23 juni 2017) worden nog de adviezen gevraagd van het district Borgerhout, de stedelijke jeugddienst en seniorenraad van het district Antwerpen en Borgerhout.

De site Spoor Oost is geopend voor het brede publiek op 26 maart 2016. De site is ingericht op maat van drie functies: evenementparkeren voor Sportpaleis/Lotto Arena en Trix, evenementen waaronder de Sinksenfoor en als publieke ruimte. Dit blijft het uitgangspunt en de randvoorwaarde waarbinnen gewerkt wordt.

Via het Vlaams stadsvernieuwingsfonds kreeg de stad Antwerpen in 2015 een conceptsubsidie voor het project Spoor Oost, voor extra onderzoeks- en ontwerpwerk. De opdracht werd op 23 mei 2016 door AG VESPA gegund aan het team 51N4E – AWB – Simply Community. Het team werkte concepten uit voor de optimalisatie van de site Spoor Oost, gekaderd in een mogelijke langetermijnontwikkeling.

De stad Antwerpen kreeg in 2016 Europese EFRO-middelen toegekend voor het project Spoor Oost. De realisatie van dit project is mogelijk mits realisatie uiterlijk  31 december 2017.

Op de werf van de Scheldekaaien moeten de drie grote kaaihangars 13, 15 en 19 verwijderd worden. Vanuit erfgoed moeten deze loodsen omzichtig gedemonteerd worden. De stad zocht in 2016 actief naar plaatsen om de loodsen te hergebruiken.

Het college gaf op 24 februari 2017 opdracht aan AG VEPSA om, in het kader van de optimalisatiewerken voor de site Spoor Oost, de verplaatsing van enkele Scheldekaaienhangars en de begeleidende werken uit te voeren.

Vlaams Stadsvernieuwingsfonds

De resultaten van de studie in het kader van het Vlaams Stadsvernieuwingsfonds tonen de behoefte aan kleinere spots op de site Spoor Oost. Meer kleinschalige plekken, uitgebouwd met een landmark zoals een shelter, hebben voordelen als herkenningspunten, bescherming tegen wind, regen en zon, logistieke aanknopingspunten voor eventorganisatie, voor extra activiteit, sociale controle en dergelijke.

Scheldekaaihangars

In het ruime aanbod van de Scheldekaaihangars werd, op basis van esthetische en technische criteria, een keuze gemaakt voor de recuperatie van de Hangars 19 ten zuiden van het Zuiderterras. Deze hangars zijn structureel in een goede staat en hebben een bijzondere esthetische uitstraling door de sierlijke ornamenten in de frontons van de hangars.

Voorontwerp integratie Scheldekaaihangars

Op basis van de aanwezige circulatiepatronen en toegangen op de site Spoor Oost werden drie locaties weerhouden voor de inplanting van een Scheldekaaihangar. Deze locaties werden geselecteerd rekening houdend met de organisatie van de Sinksenfoor en de evenementenparking op de site Spoor Oost.

Hof Ter Loo

• de inplanting is voorzien onder de oude goederenkranen, waarbij de kranen in hun huidige vorm en positie behouden kunnen blijven;
• de structuur vormt een overdekte ruimte van 24 meter op 36 meter (ongeveer 860 m²) waarbij de dakconstructie voor de helft lichtdoorlatend wordt opgebouwd;
• de constructie biedt naar dagelijks gebruik beschutting voor zon en regen aan de gebruikers van de site, maar biedt ook mogelijkheden voor de organisatie van evenementen op buurtniveau;
• de constructie wordt zo open mogelijk opgebouwd in relatie tot de omliggende publieke ruimte, waarbij de bestaande ondergrond (betonverharding) wordt vernieuwd. De reeds vernieuwde betonverharding ten westen van de hangar wordt zo vergroot tot één groot geheel;
• om voldoende windbeschutting te creëren wordt er, in samenwerking met de stedelijke diensten (de dienst Stadsbeheer/Groen en de bedrijfseenheid Stadsontwikkeling) gezocht naar een ruimtelijke structuur in kleine modules, die op mensenmaat beschutting kunnen bieden aan de gebruikers van de site. Deze elementen dienen verplaatsbaar te zijn door de stedelijke diensten, zodat de configuratie kan aangepast worden naar behoefte (seizoenen, evenementen, enzovoort). Deze elementen in opbouw kunnen mogelijks voorzien worden van groen, indien dit beheersmatig opgenomen kan worden;
• indien mogelijk wordt de patine van de metalen structuren van de Scheldekaaihangars behouden en worden de vernieuwde onderdelen (dak) uitgevoerd met een uitgesproken kleur;
• de hangar wordt voorzien van een standaard openbare verlichting. Bijkomend worden in de ondergrond ankerpunten voorzien voor de bevestiging van evenementenmateriaal (tenten, springkastelen, projectieschermen, enzovoort) en zal er een ‘plug-in’ zijn voor evenementen (elektriciteit, water, vuilwaterafvoer).

Bahnhof

• de inplanting is voorzien ten noorden van Bahnhof en wordt geïntegreerd binnen het aanwezige groen op de site;
• de structuur vormt een gedeeltelijk overdekte ruimte van 24 meter op 48 meter (ongeveer 1.150 m²) waarbij de dakconstructie in het geheel licht doorlatend wordt opgebouwd;
• de structuur wordt voorzien van een groene wand langsheen de zijde van de Noordersingel en bijkomend verticaal groen rondom elke kolom. De aanwezige bomen op deze locatie worden geïntegreerd in de loods door een voldoende grote uitsparing in de dakconstructie  en een irrigatiesysteem op basis van het opgevangen hemelwater;
• de inrichting van de loods wordt voorzien op maat van de dagelijkse gebruikers van de site Spoor Oost, met de intentie om een aangename verblijfplaats te creëren met een beschutting tegen wind en regen. In een eerste fase worden bijkomende zitbanken voorzien en op termijn kan er voor gekozen worden om één van de aanwezige barbecues te verplaatsen naar deze hangar;
• het concept voor de vergroening van deze hangar wordt verder uitgewerkt met de stedelijke groendienst zowel naar selectie van planten, als beheer op korte en lange termijn;
• de hangar wordt voorzien van een beperkte openbare verlichting in het kader van de veiligheid van de site.

Schijnpoort

• de inplanting is voorzien op de locatie van voormalige loskade op de site Spoor Oost en vormt een knooppunt/poort voor alle huidige en toekomstige stromen van gebruikers;
• de structuur vormt een overdekte ruimte van 24 meter op 36 meter (ongeveer 860 m²) waarbij de dakconstructie voor de helft licht doorlatend wordt opgebouwd;
• de constructie biedt naar dagelijks gebruik beschutting voor zon en regen aan de gebruikers van de site en de aangrenzende sport- en speelweide. Tevens biedt het mogelijkheden voor de organisatie van evenementen op buurtniveau of ondersteunende activiteiten bij het gebruik van de evenementenparking;
• om voldoende windbeschutting te bieden aan de gebruikers van de site, wordt de aanwezige groenstructuur, gelegen tussen de hangar en de Noordersingel, verdicht en verhoogd;
• de constructie wordt zo open mogelijk opgebouwd in relatie tot de omliggende publieke ruimte, waarbij de bestaande verharding (betonverharding) wordt verlaagd tot op niveau van de fastlane. De aanwezige keermuur wordt omgevormd tot een zitbank langsheen de hangar;
• indien mogelijk wordt de patine van de metalen structuren van de Scheldekaaihangars behouden en worden de vernieuwde onderdelen (dak) uitgevoerd met een uitgesproken kleur;
• de hangar wordt voorzien van een standaard openbare verlichting en een ‘plug-in’ voor evenementen (elektriciteit, water).

De realisatie van het project is voorzien van september 2017 tot uiterlijk 15 december 2017,  rekening houdend met de financiële beschikbaarheid van de Europese subsidies (EFRO) en het project Wintervuur.