Terug

2017_IP_00012 - Interpellatie van raadslid Johan Malcorps: over de resultaten van de meting van de winkelgebieden voor het district Berchem

districtsraad Berchem
do 26/01/2017 - 20:00 Raadzaal
Behandeld

Samenstelling

Aanwezig

Lieselot Keymis, voorzitter districtsraad; Anne Bakelants, districtsschepen; Ronny De Bie, districtsraadslid; Arnold Peeters, districtsraadslid; Ilse Jacques, districtsraadslid; Lydia Gorrebeeck, districtsraadslid; Johan Malcorps, districtsraadslid; Evi Van der Planken, voorzitter districtscollege; Erkan Ozturk, districtsraadslid; Sofie Blancke, districtsraadslid; Cindy Van Paesschen, districtsschepen; Bruno De Saegher, districtsschepen; Edwin De Cleyn, districtsschepen; Geert Brouwers, districtsraadslid; Jan Poppe, districtsraadslid; Kris Gysels, districtsraadslid; Peter Waeterschoot, districtsraadslid; Buket Karaca, districtsraadslid; Johan Jansen, districtsraadslid; Jan Cloots, districtsraadslid; Evi Cuypers, districtsraadslid; Lucienne Verbraeken, districtsraadslid; Ann De Potter, districtssecretaris; Sigrid Borgmans, plaatsvervangend districtssecretaris

Verontschuldigd

Albrecht Cleymans, districtsraadslid; Ria Vermeulen, districtsraadslid; Irène Galliaert, districtsraadslid

Secretaris

Sigrid Borgmans, plaatsvervangend districtssecretaris

Voorzitter

Lieselot Keymis, voorzitter districtsraad
2017_IP_00012 - Interpellatie van raadslid Johan Malcorps: over de resultaten van de meting van de winkelgebieden voor het district Berchem 2017_IP_00012 - Interpellatie van raadslid Johan Malcorps: over de resultaten van de meting van de winkelgebieden voor het district Berchem

Motivering

Indiener(s)

Johan Malcorps

Gericht aan

Anne Bakelants

Tijdstip van indienen

do 19/01/2017 - 21:32

Toelichting

In de meting van de Antwerpse winkelstraten die eind vorig jaar uitkwam blijkt dat de Berchemse winkelkernen het niet zo goed doen.

In de meting van de winkeldichtheid (de verhouding van het aantal winkelpanden in gebruik t.o.v. het totale aantal panden) scoort de Gitschotellei erg slecht. Slechts twee andere winkelgebieden in Antwerpen hebben een lagere winkeldichtheid. Op de Fuithoflaan gaat de winkeldichtheid met 3,25% omlaag (als we 2016 vergelijken met 2013).

Zorgwekkend is ook dat de winkeldichtheid in het winkelgebied Driekoningenstraat-Statiestraat met 4,58% achteruitgaat. De winkeldichtheid bedraagt nu nog 34%. In 2004 was dat nog 40%.                        7% van de handelspanden worden als “imagoverlagend” omschreven. Maar de vraag is of dit criterium erg betrouwbaar is.

De Berchemse winkelgebieden hebben een hoog leegstandspercentage : de Gitschottellei 21,15% (een toename van 5,12% de laatste drie jaar), de Driekoningenstraat – Statiestraat 18,66% (een lichte afname van 0,3%), de Diksmuidelaan 18,33%.

Op de Fruithoflaan is er slechts een leegstand van 8%.

Nochtans wou dit bestuur zwaar inzetten op het versterken van de Berchemse winkelkernen.

Zo lees ik bij voorbeeld in het Bestuursakkoord :

Het bestuur wil een virtueel ‘Berchem Shoppingcentrum’ creëren bestaande uit de huidige winkelstraten: Gitschotellei, Diksmuidelaan, Statiestraat, Driekoningenstraat, Fruithoflaan en Strijdhoflaan. Deze straten samen vormen één en hetzelfde Shoppingcentrum Berchem. Dit ‘Berchems Shoppingcentrum’ wordt ruim en breed gepromoot.

In het akkoord lezen we ook dat een concept zou worden uitgewerkt voor elke winkelstraat zodat meer specialisatie mogelijk zou worden. En  dat werk zou gemaakt worden van wonen boven winkels om de sociale controle te bevorderen.

Vandaar volgende vragen aan de schepen :

 

  1. Heeft u kennis genomen van deze meting – hoe reageert u hierop?
  2. Zijn er geen extra maatregelen nodig om nieuwe winkelvestigingen aan te trekken? Of om leegstaande panden tijdelijk in te vullen?
  3. Zijn er geen extra maatregelen nodig om de Berchemnaars aan te moedigen om meer te winkelen in Berchem?
  4. Hoe staat het met het virtueel shoppingcentrum?
  5. Wonen er nu meer mensen boven winkels? Zijn er bijv. meer aparte ingangen gerealiseerd?
  6. Is er een evalutie van de laad- en loszones, bijv. in de Driekoningenstraat - Statiestraat ?

Bespreking

Antwoord

Antwoorden van Ann Bakelants

1. Heeft u kennis genomen van deze meting – hoe reageert u hierop?

Op 29 november ben ik naar de netwerkavond voor detailhandel en horeca geweest waar de driejaarlijkse meting van Antwerpse winkelstraten werd voorgesteld.

De meting werd gehouden om in te spelen op de verschuivingen en trends en zo het detailhandelsbeleid te versterken.

De stad, een district, dat verandert voortdurend en dat geldt ook zo voor het aantal winkels en het winkelaanbod.

Enkele opvallende trends in het rapport zijn:

  • de daling van het aantal winkelpanden en shoppingzaken.
  • de stagnatie van de leegstand in winkelstraten. Hierbij valt het op dat leegstand zich niet enkel situeert in de lokale kernen van de districten;
  • de daling van het aantal imagoverlagende winkels. Het actief inzetten op controles van de uitbatingsvergunning en de vestigingsvergunning, zorgt voor een gezonde hoeveelheid van dit type handelszaken;

Als we de Berchemse winkelstraten van naderbij bekijken, dan kunnen we het volgende vaststellen:

Driekoningenstraat-Statiestraat is redelijk stabiel op vlak van leegstand. We zien tal van nieuwe ondernemers komen, maar ook vertrekken er, maar dus zeker geen drama.

De densiteit is nog goed, maar zoals in veel gebieden in de rand is het de zuivere winkelfunctie die achteruit gaat en in de plaats komen ook meer gevarieerde commerciële functies in de brede zin (ook diensten, kantoren, horeca,…). Dat is een proces dat overal bezig is. Onder druk van e-commerce, bereikbaarheid, socio-demografische veranderingen enzovoort.

Wat betreft de imagoverlagende panden: 7% is al heel wat minder dan tien jaar geleden. (13.30 % in 2007)Een gunstig resultaat door o.a. invoering van nieuwe vergunningen omtrent de categorieën handel & horeca.

Gitschotellei is een te lang winkelgebied, dat altijd al zeer versnipperd was. Hier zien we stilaan meer omvorming van leegstand naar woningen wat beter is voor de straat dan dat pand langdurig blijft leegstaan en verkrotten. Dit wil ook zeggen dat er geïnvesteerd wordt en dat er meer mensen komen wonen in de straat. Op termijn kan dit leiden tot meer interesse in winkelvastgoed en worden de leegstaande panden mogelijks weer commercieel. Maar een volledige winkelstraat van station tot park zal het nooit worden.  

Leegstand is echter niet te voorkomen. Dit is een fenomeen dat zich in elke grootstad manifesteert. (Winkelcentra, shopping centers, Online shoppen, enz.) Belangrijk is vooral dat een aantal basisbehoeften hier nog steeds aanwezig zijn en zullen blijven: de supermarkt, de banken, de bakker, de groentenwinkel, de restaurants, frituur enz.

Diksmuidelaan is gelijkaardig aan de Gitschotellei.

De meting toont aan dat zowel de Stad als de district zich moeten blijven inspannen voor versterking van onze winkelgebieden door een aantal (overkoepelende) acties zoals:

  • blijven investeren in aantrekkelijke winkelstraten, mobiliteit en parkeren;
  • stimuleren van investeringen door vernieuwende concepten en internationale ketens naar Antwerpen te halen en door de renovatie van handelspanden te subsidiëren;
  • ondersteunen van handelaarsverenigingen en startende ondernemers op weg helpen;   Om startende ondernemers in detailhandel en horeca op weg te helpen, biedt de stad Antwerpen nu ook coaching sessies op maat aan. ( persoonlijk advies of training op het vlak van communicatie, etalage- en interieurinrichting, kostenbeheer of verkoop)

Graag geef ik u meer details over de inspanningen die wij als district en de stad doen voor de Statiestraat-Driekoningenstraat.  Ik moet ook wel melden dat de middelen voor de bevoegdheidsdomein middenstand eerder bij de stad ligt, dan bij het district.

De aanpak van secundaire winkelassen zoals bv de Statiestraat-Driekoningenstraat  is inmiddels een stadsbrede aanpak geworden en aan de hand van ‘Quick Wins’ heeft onze buurtregisseur hier de afgelopen jaren op gewerkt.

Enkele van deze quick wins waren:

  • Netheid in de straat
  •  Frequentie verhoging van vegen en repressieve aanpak van sluikstort
  • Brievenbussen
  • Straatnaamborden en huisnummers
  • Organiseren van acties in samenwerking met lokale politie en buurttoezicht (strenge controles op horeca-zaken )
  • Inseinen van leegstand
  • Veiligheidsgevoel laten overheersen
  • Plaatsen van camera’s

De winkelstraten (Statie en Driekoningenstraat ) liggen er dan ook een pak beter bij dan drie jaar geleden.

Vanuit het district ondersteunen we de middenstandsvereniging het hart van Berchem voor oa. Berchem Bruist en andere acties (bv Valentijns, paas- of kerstacties of dag van de klant). Deze bevorderen de samenwerking tussen de handelaars.

Ook de feestverlichting werd recent vernieuwd in de Statiestraat met steun van het district.

2. Zijn er geen extra maatregelen nodig om nieuwe winkelvestigingen aan te trekken? Of om leegstaande panden tijdelijk in te vullen?

De afgelopen jaren werd er zwaar ingezet om de onderhuidse creativiteit zichtbaar te maken in een project zoals “Pop up To Date”.

Met dat  Pop-Up project dat om de 2 jaar plaatsvindt onder impuls van de cultuurantenne,  worden er nieuwe winkeliers aangetrokken, panden in de kijker gezet en kunnen starters ervaring opdoen.

Daarnaast ondersteunen wij ook Berchem Creatives, die ook acties plannen rond leegstand en workshops aanbieden.

Pop up tot date heeft  het burgerinitiatief Berchem Creatives geïnspireerd. Met hen is er in Berchem een belangrijke nieuwe speler gekomen die op haar beurt andere burgers inspireert. Berchem Creatives wilde namelijk vertrekken waar wij noodgedwongen ophouden. Ze willen leegstand in Berchem op langere termijn invullen daar waar wij projectmatig impulsen geven met “Pop Up To date”.

Berchem Creatives trekt ook op een geloofwaardige manier aan de kar om andere burgers vrijwillig in actie te krijgen voor een mooier Berchem.

Hierdoor ontstond bijvoorbeeld al de website www.Berchemisdemoeite.be, een vrijwillig initiatief van twee Berchemse ontwerpers waarop alles wat ‘de moeite’ is, gebundeld staat.

Met de nieuwe vierde editie van Pop up to Date dit voorjaar willen het cultuurcentrum, Berchem Creatives en district Berchem een creatief antwoord bieden op de leegstand en nieuw talent het forum geven dat het verdient.

3. Zijn er geen extra maatregelen nodig om de Berchemnaars aan te moedigen om meer te winkelen in Berchem?

We helpen de ondernemers in detailhandel bij op het vlak van promotie,  bv voor het lokale winkelaanbod. ( vb met  het project Speciallekes en de Buurtbox promoten we de lokale buurtwinkels bij de bewoners)  

Om het buurtwinkelen te promoten, lanceerde de stad Antwerpen de campagne www.speciallekes.be door een oproep aan de handelaars om deel te nemen. De communicatie naar het grote publiek startte reeds in 2016.

Speciallekes een handig platform voor de lokale buurtwinkel om zijn of haar zaak te promoten.

Gekoppeld aan deze campagne, wordt er een buurtbox voorzien. Deze box bevat een boekje met de speciallekes van de ingeschreven handelaars op de website, waarbij zij een commerciële geste kunnen doen aan de nieuwe inwoners van uw district. De buurtbox zal vanaf de zomer naar de nieuwe inwoners verstuurd worden.

Een andere campagne is “Belgerinkel naar de Winkel” . Vanaf dit jaar is het concept veranderd en heet de actie “ Zo Dichtblij”. Binnenkort hierover meer informatie.

5. Wonen er nu meer mensen boven winkels? Zijn er bijv. meer aparte ingangen gerealiseerd?

Het wonen boven winkels staat idd in het bestuursakkoord, maar is geen districtsbevoegheid strikt genomen. Ik heb er momenteel geen zicht op en doe navraag op stadsniveau.

 

Antwoorden van Cindy Van Paesschen

Marktonderzoek van 2009 geeft als algemeen oordeel 5.7/10

Marktonderzoek van 2015 geeft 6.8/10

Voor ons geslaagd en nog verbetering nodig

Om een virtueel Berchems shoppingcenter te creeeren heb je sterke winkelassen nodig  en daar kruipt tijd en werk in. Vb. het Velo netwerk is een sterk punt om de winkerlassen te verbinden.

Voor de Gitschotellei is eenzelfde onderzoek gebudgeteerd.

Berchem doet het beter en Rome is ook niet op 1 dag gebouwd.

Denk maar aan de pop up shops en nu recent ism de Berchem creatives…

Onze stuurgroep…

Frans Van Damme onze ex-buurtregisseur…

Camerabeveiliging…

Onze mooie kerstverlichting…

De aanleg van het districtsplein zal een grote katalysator worden…

En al deze kleine zaken maken het voor de Berchemnaar aangenaam om te shoppen.

Over het algemeen kunnen we stellen dat de winkelaars positief over ons winkelgebied denken, ze vinden de buurt eerder veilig dan onveilig, eerder proper dan vuil, eerder druk dan rustig en eerder gezellig dan ongezellig.

Wat betreft de laad –en loszones deze zijn qua tijdslot verlengd en nu tot 13 uur.

We hebben geen enkele klacht binnen gekregen en ervaren deze als positief.

Betreft de meting waar u naar wees in deze interpellatie:

  • Onderscheid tussen prioritair kern winkelgebied dan spreken we over de Driekoningenstraat en Statiestraat
  • Kernwinkelgebied zoals de Gitschotellei is de commerciele dichtheid procentueel veel lager dan de Driekoningenstraat en Statiestraat. Er zijn meer en meer onderbrekingen in dit winkellint.

 

di 31/01/2017 - 16:22