2017_CBS_05288 - Sociaaleconomische vergunning - Wijzigen bestaand handelsgeheel van twee naar drie units. Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk - Weigering

Op 9 november 2007 (jaarnummer 14530) weigerde het college de stedenbouwkundige vergunning voor het verbouwen van een bestaande winkelloods tot vier winkelunits met 187 parkeerplaatsen voor de locatie Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk. Na het doorlopen van verschillende beroepsprocedures besliste de minister op 26 maart 2009 om het beroep van de stad Antwerpen tegen de vergunningsbeslissing van de deputatie (27 maart 2008) te verwerpen.

Op 14 december 2007 (jaarnummer 16978) nam het college kennis van het beroep bij de bestendige deputatie, ingesteld door de firma Liro tegen het vermeende uitblijven van een besluit inzake de aanvraag om stedenbouwkundige vergunning tot het ombouwen van een industriegebouw tot vier winkels, Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk.

Op 27 maart 2008 verleende de deputatie van de provincie Antwerpen een vergunning om de winkelloods te verbouwen tot vier winkelunits.
Op 23 mei 2008 (jaarnummer 6099) nam het college kennis van het besluit van de deputatie van de provincie Antwerpen van 27 maart 2008 houdende inwilliging van het beroep tegen zijn besluit van 9 november 2007 (jaarnummer 14530), ingediend door de firma Liro en tekent tegen dit besluit hoger beroep bij de minister aan.

Op 24 september 2010 (jaarnummer 11686) keurde het college een sociaaleconomische vergunning voor de vestiging van een doe-het-zelfzaak op Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk onder volgende voorwaarden goed:

• de in- en uitrit moet gebundeld worden op één plaats zodat het aantal conflicten beperkt blijft; 
• voor de aanvang van de werken moet een mobiliteitstoets met aandacht voor de verwachte bezoekersaantallen, duurzame mobiliteitsoplossingen voor personeel en de ontsluiting van het terrein voor leveringen, worden uitgevoerd.

Op 6 mei 2011 (jaarnummer 4669) besliste het college de stedenbouwkundige vergunning goed te keuren voor het plaatsen van een sprinklertank bij een winkelruimte, Boomsesteenweg 860, Wilrijk-Antwerpen, en af te leveren aan Teta nv die ertoe gehouden is het advies van de dienst brandweer/centraal/preventie strikt op te volgen.

Op 6 mei 2011 (jaarnummer 4669) keurde het college de stedenbouwkundige vergunning voor het plaatsen van een sprinklertank bij de winkelruimte goed.

Op 26 augustus 2011 (jaarnummer 5766) keurde het college de stedenbouwkundige vergunning goed voor het samenvoegen van drie winkelunits naar één winkelunit.

Op 9 december 2011 (jaarnummer 16344) keurde het college een sociaaleconomische vergunning voor het handelsgeheel met twee winkelunits op Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk met een totale
nettohandelsoppervlakte van 6.102 m² onder volgende voorwaarden goed:

• voor de tweede winkelunit van het handelsgeheel in gebruik wordt genomen, dient een mobiliteitstoets volgens de richtlijnen van de Vlaamse Overheid met aandacht voor het zwaar verkeer in relatie tot leefbaarheid en verkeersveiligheid, parkeerbeleid en verkeersveiligheid van de ontsluiting worden uitgevoerd. Deze mobiliteitstoets dient te worden bezorgd aan de dienst mobiliteit van de stad Antwerpen. Indien de mobiliteitstoets uitwijst dat er mobiliteitsproblemen zijn, dienen deze in samenspraak met de dienst mobiliteit worden opgelost;
• de aanvrager dient op eigen terrein een fietsenloods te voorzien met voldoende plaatsen en een afgescheiden deel voor het personeel; bundelen van de in- en uitrit op één plaats; aanleggen of aanduiden van een voetgangersstrook op de parking zodat de voetgangers op een veilige manier van de ingang van de winkel naar de halte van het openbaar vervoer op de Boomsesteenweg kunnen wandelen.

Op 10 februari 2012 (jaarnummer 1173) sluit het college zich integraal aan bij het verslag van de gemeentelijk stedenbouwkundig ambtenaar en maakt dit tot zijn eigen motivatie en beslist de stedenbouwkundige vergunning goed te keuren en af te leveren aan de aanvrager, die ertoe gehouden is de voorwaarden opgelegd door de brandweer strikt op te volgen.

Op 22 april 2016 (jaarnummer 3501) weigerde het college een sociaaleconomische vergunning voor de omvorming (van twee units naar drie units) en assortimentswijziging van het bestaande handelsgeheel aan de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk.

Electro Depot Belgium nv diende op 4 april 2017 een dossier in tot wijziging, uitbreiding van twee units naar drie units door het opsplitsen van één bestaande unit, van een bestaand handelsgeheel aan de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk. De gevraagde nettohandelsoppervlakte bedraagt 6.033 m², dit is een inkrimping met 69 m² ten opzichte van de vergunde toestand.
Eén digitaal en één papieren exemplaar werd volgens de wettelijke richtlijnen doorgestuurd naar het Nationaal Sociaal-Economisch Comité voor de Distributie (NSECD).

Met voorliggend dossier wordt een sociaaleconomische vergunning aangevraagd voor een wijziging en een assortimentswijziging van een bestaand en vergund handelsgeheel van twee (Hubo en Leen Bakker) naar drie winkelunits (Hubo, Leen Bakker en Electro Depot Belgium) aan de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk met een totale nettohandelsoppervlakte van 6.033 m². De omvorming gebeurt door een opsplitsing van de bestaande winkel (Hubo) met doe-het-zelf artikelen van 4.784 m² naar twee winkelunits. Het handelsgeheel zal bestaan uit een nieuwe unit met verkoop van elektro- en huishoudartikelen (Electro Depot, 1.405 m²), de bestaande winkel met meubelen, woningtextiel en tuinmeubelen (Leen Bakker, 1.318m²) en de bestaande doe-het-zelfzaak (Hubo, 3.310 m², dit is een inkrimping met 1.474 m²). Het volledige handelsgeheel zal verkleinen met 69 m² ten opzichte van de oorspronkelijke totale sociaaleconomisch vergunde nettohandelsoppervlakte van 6.102 m².

Na het indienen van de aanvraag tot het bekomen van een sociaaleconomische vergunning leverde de klant nog een dossier met de mobiliteitstoets na. 

CRITERIUM 1: de ruimtelijke ligging van de handelsvestiging
subcriterium: de inpassing van de handelsvestiging in de plaatselijke ontwikkelingsprojecten of binnen het kader van het stedenpatroon

1. Deze aanvraag is niet volledig in overeenstemming met de voorwaarden van de Beleidsnota Detailhandel 2013 (goedgekeurd door het college op 30 augustus 2013, jaarnummer 8658): grootschalige detailhandel toelaten op perifere locaties (buiten woongebied) kan enkel onder vijf strikte voorwaarden (pp. 43-44).
   a. Voorwaarde 1: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van de schaal. Het moet detailhandel zijn die omwille van de schaal moeilijk te verweven is met de bestaande winkelgebieden. Handelszaken kleiner dan 1.500 m² brutovloeroppervlakte zijn niet gewenst op perifere locaties (buiten woongebied). De handelsruimte van Electro Depot is moeilijk te verweven in bestaande winkelkernen. Het is niet evident 1.405 m² nettohandelsoppervlakte en 1.534 m² bruto-oppervlakte in te plannen in de bestaande afgebakende kernwinkelgebieden. Aan deze voorwaarde wordt voldaan;
   b. Voorwaarde 2: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van de mogelijke verkeersoverlast. Het moet detailhandel zijn die omwille van de benodigde parkeerplaatsen en verkeersaantrekking enkel langs grote, perifere invalswegen ingeplant kan worden. Er zijn een 187 autoparkeerplaatsen op de site maar de bijkomende verkeersaantrekking van Electro Depot zal een effect hebben op de restcapaciteit op het wegennet voor toekomstige herontwikkelingen in de zones van RUP Oudebaan-Moerelei, RUP Cardoen en het bestaande BPA Geleegweg. Op 25 maart 2016 (jaarnummer 2601 keurde het college nog de opmaak van een plan-MER goed voor de omvorming van industrie naar detailhandel voor deze twee RUP’s in opmaak. Elke bijkomende grootschalige detailhandel buiten deze BPA’s en RUP’s in opmaak betekent minder restcapaciteit voor toekomstige detailhandel in deze ruimtelijke plannen op de reeds verzadigde A12-Boomsesteenweg. Door handel te clusteren in de afgebakende BPA’s en RUP’s in opmaak, is er synergie op vlak van gezamenlijk parkeren en op- en afritten. Dit heeft dan ook de voorkeur boven een bijkomende unit in detailhandel in een zone die voor industrie voorzien is. Aan deze voorwaarde wordt dus niet voldaan;
   c. Voorwaarde 3: de functie is moeilijk verweefbaar met bestaande winkelkernen omwille van het type goederen. Het moet detailhandel zijn die omwille van het type verhandelde goederen moeilijk te verweven is met de bestaande kernwinkelgebieden. Hiermee worden  "volumineuze goederen" (bouwmaterialen, keukens, sanitair,…) bedoeld. Electro Depot verhandelt weinig grote volumineuze goederen. Zij verkopen grotendeels elektro-artikelen die niet omwille van hun schaal buiten het woongebied moeten verkocht worden. Wel kan men de goederen zoals wasmachines en droogkasten eventueel categoriseren als volumineuze goederen. Alhoewel ook hier op te merken valt dat de meeste handelszaken deze goederen via een eigen servicedienst aan huis brengen. Aan deze voorwaarde wordt slechts gedeeltelijk voldaan;
   d. Voorwaarde 4: de vestiging werkt geen verlinting in de hand. Het fenomeen waarbij handelszaken zich één na één naast elkaar vestigen langs een invalsweg met elk een aparte oprit en parking, moet een halt toegeroepen worden. Zoals ook de Vlaamse Regering uit in zijn winkelbeleid (Winkelnota Vlaanderen). Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan;
   e. Voorwaarde 5: De locatie heeft als ruimtelijke bestemming 'detailhandel' of het is vanuit ruimtelijk oogpunt wenselijk dat ze deze bestemming krijgt via een Ruimtelijk Uitvoeringsplan (of stedenbouwkundige verordening). De aangevraagde locatie heeft niet deze bestemming, maar industrie/KMO. Het is daarenboven niet wenselijk vanuit ruimtelijk oogpunt (zie sRSA) dat deze locatie de bestemming “detailhandel” krijgt via een Ruimtelijk Uitvoeringsplan. Hiervoor werden in het sRSA drie zones afgebakend: rondom IKEA (BPA Geleegweg), rondom site Henschel (RUP Oudebaan-Moerelei) en rondom Autostad-Cardoen (RUP Cardoen). Aan deze voorwaarde wordt niet voldaan;
2. volgens het gewestplan Antwerpen is de Boomsesteenweg 860, 2610 Wilrijk gelegen in industriegebied. In industriegebied is het oprichten van een winkel enkel toegelaten als nevenfunctie (maximaal 30%) van een industriële functie. 

De aanvraag past niet in het juiste stedelijke en regionale beleid en bouwt voort op een historische scheefgegroeide ruimtelijke situatie.

CRITERIUM 2: de bescherming van het stedelijk milieu
subcriterium: het effect van de inplanting inzake duurzame mobiliteit, meer bepaald het gebruik van de ruimte en de verkeersveiligheid

Tijdens de lopende aanvraagprocedure bezorgde de aanvrager een nota met mobiliteitstoets. In de mobiliteitsnota wordt verwezen naar een referentiescenario opgemaakt naar aanleiding van een observatiemoment op 6 november 2010. Dat is 7 jaar geleden. Algemeen aanvaard wordt het gebruiken van gegevens die teruggaan tot maximaal een drietal jaar. De gegevens zijn bovendien nog bijkomend achterhaald omdat heel het kruispunt aan de Terbekehofdreef/ Boomsesteenweg N177/Atomiumlaan, dat maatgevend is voor de afwikkeling van het verkeer op dit deel van de Boomsesteenweg, heraangelegd is en de afwikkeling niet meer vergelijkbaar is met de situatie in 2010. Daarbij is de nota enkel opgemaakt op basis van kencijfers. Er zijn in heel de nota geen echte tellingen te vinden van de verkeersgeneratie of de parkeervraag van Hubo en/of Leen Bakker zoals die nu op dit moment is.

1. De aanvrager vermeldt dat het handelsgeheel 187 autoparkeerplaatsen heeft op eigen terrein. Volgens de normen van de bouwcode moet er in 276 parkeerplaatsen voorzien worden. Men zou kunnen veronderstellen dat een doe-het-zelf winkel eerder in de categorie ligt van minder klanten ten opzichte van de gebruikte oppervlakte en een electrowarenhuis eerder een hogere mobiliteitsstroom met zich mee brengt. De mobiliteitstoets had op basis van actuele en concrete cijfers moeten aantonen of de gemeenschappelijke parking toereikend zou geweest zijn. Zeker gezien het grote verschil in de norm volgens de bouwcode en het reële cijfer van de aanwezige parkeerplaatsen. Op basis van de huidige aanvraag kan hier niet over geoordeeld worden;
2. in het dossier vermeldt de aanvrager dat aan elke ingang in fietsstalplaatsen voorzien wordt met ruim voldoende plaatsen voor de klanten van het handelsgeheel. Het juiste aantal plaatsen vermeldt de aanvrager echter niet. Ook in de achteraf aangeleverde mobiliteistnota wordt het de juiste aantal fietsparkeerplaatsen nergens vermeld. De mobiliteitsdienst van de stad Antwerpen berekende dat alleen al voor de bijkomende unit van Elektro depot er 28 fietsparkeerplaatsen nodig zouden zijn. Vermits de aanvrager geen aantallen vermeldt, kan er niet worden geoordeeld of de aanwezige fietsstallingen voldoende zijn. Over fietsenstallingen voor het personeel wordt niets vermeld in het aanvraagdossier. Personeelsleden moeten hun fiets in een afgesloten, veilige ruimte kunnen wegzetten. Uit de plannen in de aanvraag is op te maken dat er geen ruimte voorzien is in of aan het gebouw waar fietsen gestald kunnen worden. Daarnaast zijn er geen douches waar men zich na het fietsen kan omkleden/opfrissen.

Het ontbreken van een recente en betrouwbare mobiliteitstoets maakt een concrete beoordeling onmogelijk.

CRITERIUM 3: consumentenbescherming
subcriterium: naleving van de vigerende wetgeving inzake consumentenbescherming

1. In het dossier staat vermeld dat de aanwezige winkelunits de wetgeving inzake consumentenbescherming strikt opvolgen. Een door de uitbaters ondertekende verklaring ontbreekt echter aan het dossier;
2. op dit moment zijn er geen argumenten om te stellen dat de vigerende wetgeving inzake consumentenbescherming niet wordt nageleefd. Onder voorbehoud van bestaande en/of toekomstige vaststellingen met betrekking tot de schending van de wetgeving inzake consumentenbescherming is aan dit criterium voldaan.

CRITERIUM 4: respect voor de sociale wetgeving en voor de arbeidswetgeving
subcriteria: naleving van de sociale wetgeving en naleving van de arbeidswetgeving

1. Volgens de aanvrager zal het handelsgeheel 32 voltijdse en 17 deeltijdse arbeidsplaatsen tellen, dit is een aangroei met 15 voltijdse arbeidsplaatsen. In het dossier staat vermeld dat de aanwezige winkelunits alles in het werk zullen stellen om te voldoen aan alle huidige sociale- en arbeidswetgevingen. Een door de uitbaters ondertekende verklaring werd toegevoegd aan het dossier;
2. op dit moment zijn er geen argumenten om te stellen dat de sociale- of de arbeidswetgeving niet zal worden nageleefd. Onder voorbehoud van bestaande en/of toekomstige vaststellingen met betrekking tot de schending van de sociale- of arbeidswetgeving is aan dit criterium voldaan.

Conclusie: op basis van criteria 1 en 2 wordt de aanvraag geweigerd.

De wet van 13 augustus 2004 betreffende de vergunning van handelsvestigingen is hier van toepassing. Deze wet is gewijzigd door de wet van 22 december 2009 tot aanpassing van sommige wetgevingen aan de Richtlijn 2006/123/EG van het Europees parlement en de raad betreffende diensten op de interne markt. In het geval dat de ontwerphandelsvestiging een nettohandelsoppervlakte heeft van meer dan 1.000 m² moet het NSECD binnen de 35 dagen na de volledigverklaring van het dossier zijn advies kenbaar maken. Bij dit niet-bindend advies moet het comité rekening houden met vier criteria: de ruimtelijke ligging van de handelsvestiging, de bescherming van het stedelijk milieu, consumentenbescherming en respect voor de sociale wetgeving en voor de arbeidswetgeving. Het college van burgemeester en schepenen neemt de uiteindelijke beslissing en betekent die aan de aanvrager en aan het NSECD binnen de 70 dagen na de volledigverklaring van het dossier.