1. Zwerfafval leidt tot grote ergernis. Flesjes en blikjes maken 40 procent uit van het volume zwerfafval. De strijd tegen zwerfvuil kost de Vlaamse gemeenten handenvol belastinggeld. Elk jaar 155 à 180 miljoen euro in Vlaanderen, volgens onderzoek van OVAM.
In Antwerpen zijn de diensten dagelijks in de weer om van de stad een propere stad te maken en zwerfvuil op te ruimen. Het gaat om 10 miljoen flesjes en blikjes (dat is 40% van het opgeruimde zwerfvuil) dat jaarlijks van de straten geveegd wordt en afgevoerd voor verwerking. Voor Antwerpen bedraagt de jaarlijkse kost voor de opruiming van zwerfvuil 30 miljoen euro. Dat kost elke Antwerpenaar bijna 50 euro belastinggeld.
Momenteel wordt zwerfafval aangepakt met het klassieke vijfpijler beleid (communicatie & sensibilisering, infrastructuur, handhaving, omgeving en participatie), met als doel een gedragsverandering bij burgers teweegbrengen. Bij veel steden en gemeenten leeft het gevoel dat dit niet genoeg is omdat het geen structurele resultaten oplevert. Men blijft opruimen, het vuil blijft terugkomen.
2.Een bijkomende actie die kan worden ondernomen in de strijd tegen zwerfafval is statiegeld invoeren. Hierdoor zou het zwerfafval met zo’n 40% kunnen afnemen.
Dat statiegeld op plastic flessen en blikjes werkt bewijzen 37 landen en regio’s waar het al ingevoerd is ( bijv. in Zweden, Duitsland, Nederland, Denemarken en Finland ).Deze landen halen recyclagecijfers voor drankverpakkingen van meer dan 90% en tonen aan dat statiegeldsystemen kostenefficiënt en juridisch solide zijn.
Een enquête door Testaankoop in 2017 wijst uit dat 68% van de ondervraagden voorstander is van statiegeld op plastic flessen en 64% ziet ook statiegeld op blikjes wel zitten. Mocht het systeem van statiegeld worden ingevoerd, dan is 88% van de ondervraagden bereid om verpakkingen terug te brengen naar inzamelpunten, zoals de supermarkt
3. Op 27 november 2017 bundelden meer dan 20 organisaties, bedrijven en lokale overheden hun krachten met de lancering van de Statiegeldalliantie (www.statiegeldalliantie.org) met daarin één concrete vraag aan de Nederlandse en Vlaamse regering: Voer statiegeld in op álle PET-flessen en blikjes.
De partners van de Statiegeldalliantie willen:
• Een structurele oplossing voor de vervuiling van straten, bermen, stranden en zeeën door plastic flessen en blikjes
• Een eerlijke oplossing voor zwerfafval door de kosten ervan weg te halen bij de burgers en lokale overheden en het verpakkende bedrijfsleven ervoor verantwoordelijk te maken.
• Een echt duurzaam circulair model voor het beheer van grondstoffen.
De Statiegeldalliantie vraagt aan de regering van de Belgische gewesten Vlaanderen, Brussel en Wallonië om het statiegeldsysteem in te voeren voor blikjes en grote en kleine plastic flessen in 2018.
Intussen staat het voorstel tot toetreding tot deze alliantie op tal van Vlaamse colleges en gemeenteraden. In Nederland staat de teller intussen al op meer dan 100 organisaties, bedrijven en gemeentebesturen ( ondermeer Amsterdam) .
In Vlaanderen waren er op 7 maart 2018 reeds 88 gemeenten die zich aangesloten hebben bij de Statiegeldalliantie, waaronder ook Antwerpse gemeenten als Hove, Zandhoven, Bonheiden, Laakdal, Kalmthout, Essen, Wuustwezel, Edegem en Zoersel . Het gaat om gemeenten met besturen van verschillende politieke samenstellingen ( NVA, CD&V, Groen, Spa,…) Verder sloten ook organisaties zich aan : KVLV, Natuurpunt en Testaankoop , Boomtownfestival, Ecopower,...
4. Ook in de Antwerpse gemeenteraad van januari 2018 werd in een interpellatie gevraagd om toe te treden tot de Statiegeldalliantie.Deelname aan de Statiegeldalliantie zorgt ervoor dat Antwerpen zijn roep zou bundelen met die van vele anderen en het signaal versterken
Jammer genoeg is dit voorstel niet weerhouden. Men heeft gekozen om apart een brief te versturen naar Minister Joke Schauvliege
Een gemiste kans om als stad Antwerpen het draagvlak te verbreden en te versterken samen met andere gemeentes en organisaties.
5. Niets weerhoudt ons als district Ekeren om toch ook mee toe te treden tot de Statiegeldalliantie. Een sterk signaal dat we ook als district het draagvlak van de statiegeldalliantie kunnen versterken.
Vandaar onze vraag :
- Kan het districtsbestuur zich vinden in de Statiegeldalliantie en is ze bereid hierbij aan te sluiten om een sterk signaal uit te zenden ?
Behandeld samen met Voorstel tot motie ingediend door Anny Joossens (Groen).
Toelichting door Anny Joossens (Groen).
Tussenkomst van Freddy Geens (Vlaams Belang), Kristel Somers (N-VA), John Verheyen (sp.a), Tamara Heynen (CD&V), Leopold Bruyninckx (Open VLD).
Antwoord van Koen Palinckx (N-VA).
Wederwoord van Anny Joossens (Groen).