2026_CBS_00427 - Omgevingsvergunning - OMV_2025074611. Vleminckveld 35. District Antwerpen - Weigering

Er werd een aanvraag voor een omgevingsvergunning ingediend bij het college van burgemeester en schepenen, die behandeld wordt volgens de gewone procedure van het Omgevingsvergunningendecreet.

Omschrijving stedenbouwkundige handelingen

Relevante voorgeschiedenis

-          04/06/2025: statusrapport vermoeden van vergunning voor het gebouw of de constructie, de functie en het aantal woonentiteiten;

-          15/03/2019: weigering (OMV_2018149764) voor het wijzigen van een winkel met woonruimte tot een appartement met een slaapkamer;

-          27/12/1940: vergunning (18#13737) voor het afbreken van een huis en herbouwen.

Geacht vergunde toestand

-          functie: gemengd gebouw met 3 woongelegenheden:

• gelijkvloers: handelsruimte;
• eerste, tweede en derde verdiepingen: telkens 1 éénslaapkamerappartement;

-          bouwvolume:

• 4 bouwlagen met een plat dak;
• golfplaten dak in de koer;
• koer van 4,2 m²;
• portiek met aparte toegang tot winkel en bovenliggende woongelegenheden;

-          gevelafwerking:

• winkelpui in hout;
• gelijkvloerse gevelplint in natuursteen (marmer);
• bovengevel in geel genuanceerde baksteen;
• wit geschilderd houten schrijnwerk;

 
Bestaande toestand:

-          gevelafwerking:

• winkelpui in zwart pvc;
• gelijkvloerse gevel in donkergrijs geschilderde crepi, na verwijderde marmer, met onderaan een plint in blauwe steen;
• bovengevel in zwart geschilderde baksteen;
• zwart pvc schrijnwerk.

Nieuwe toestand

-          functie: meergezinswoning met 4 woongelegenheden;

• gelijkvloers: studio van circa 23 m² met  complementaire functie van 11 m²;
• koer van 4 m²;
• verdiepingen: geen onderdeel van voorliggende aanvraag;

-          bouwvolume: koer ontdaan van golfplaten dak;

-          gevelafwerking conform de bestaande toestand:

• winkelpui in zwart pvc;
• gelijkvloerse gevel in donkergrijs geschilderde crepi met onderaan een plint in blauwe steen;
• bovengevel in zwart geschilderde baksteen;
• zwart pvc schrijnwerk.

Inhoud van de aanvraag

-          wijzigen van de functie van handel naar wonen op het gelijkvloers;

-          vermeerderen van het aantal woongelegenheden van 3 naar 4;

-          doorvoeren van constructieve werken op het gelijkvloers;

-          wijzigen van de volledige voorgevel.

Het decreet van 25 april 2014 betreffende de omgevingsvergunning, het decreet houdende algemene bepalingen inzake milieubeleid, de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening, het decreet betreffende het integraal handelsvestigingsbeleid, het decreet betreffende het natuurbehoud en het natuurlijk milieu en hun uitvoeringsbesluiten zijn van toepassing.

Conform artikel 15 van het Omgevingsvergunningsdecreet is het college van burgemeester en schepenen voor zijn ambtsgebied in eerste administratieve aanleg bevoegd voor volgende aanvragen van:

1. de gemeentelijke projecten;
2. andere gevallen dan deze waarvoor de Vlaamse regering of de deputatie bevoegd is.

Voorafgaand aan zijn beslissing neemt het college kennis van het verslag van de gemeentelijke omgevingsambtenaar.

Het verslag van de gemeentelijke omgevingsambtenaar luidt:

Adviezen

Externe adviezen

Interne adviezen

Toetsing regelgeving en beleidsrichtlijnen

Plannen van aanleg, ruimtelijke uitvoeringsplannen en verkavelingen

Het eigendom is gelegen binnen de omschrijving van het gewestelijk ruimtelijk uitvoeringsplan GRUP Afbakening grootstedelijk gebied Antwerpen, goedgekeurd op 19 juni 2009. Volgens dit plan ligt het eigendom in de volgende zone: Afbakeningslijn grootstedelijk gebied Antwerpen.

Het eigendom is gelegen binnen de omschrijving van het gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan RUP Binnenstad, goedgekeurd op 26 april 2012. Volgens dit plan ligt het eigendom in de volgende zones: Algemene voorschriften, Artikel 2: Zone voor Wonen - (Wo2), Artikel 9 Overdruk - Detailhandel (dh) en Culturele, historische en/of esthetische waarde.

(Gewestelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen (GRUP's) kan u raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be/grup. Gemeentelijke ruimtelijke uitvoeringsplannen (RUP's) kan u raadplegen via www.antwerpen.be, zoek op ‘goedgekeurde BPA’s en RUP’s'.)

De aanvraag ligt niet in een verkaveling.

De aanvraag wijkt af van de bepalingen van het ruimtelijk uitvoeringsplan op volgende punten:

-          artikel 2.1.1 Culturele, historische en\of esthetische waarde:

In CHE-gebied, bij beschermd erfgoed, worden de wijzigingen tegenover de bestaande toestand onderworpen aan de wenselijkheid van behoud. Dit geldt zowel voor het exterieur als het interieur van gebouwen. Men wenst volgende wijzigingen aan de voorgevel te regulariseren:

• De gele bakstenen bovengevel werd zwart overschilderd.
• Het houten schrijnwerk werd gewijzigd en vervangen door zwart pvc schrijnwerk.
• De gelijkvloerse marmeren gevelhoge plint werd verwijderd en voorzien van donkergrijs geschilderde crepi.

-          artikel 2.1.2 Harmonieregel en referentiebeeld:

De kleur en gevelmaterialen, de schrijnwerken, de beglazing en buitenschildering moeten in harmonie zijn met het referentiebeeld. De zwartgeschilderde bakstenen gevel en de zwarte pvc ramen zijn niet kenmerkend in de omgeving.

-          artikel 2.1.7 Gevelmaterialen:

Het materiaalgebruik van alle gevels moet uitgevoerd worden in natuurlijke, kwalitatieve materialen die inzake uiterlijk en kleur in harmonie moet zijn met het referentiebeeld, zie hiervoor punt 2.1.2.

Gewestelijke stedenbouwkundige verordeningen

-          Hemelwater: het besluit van de Vlaamse Regering van 10 februari 2023 tot vaststelling van een gewestelijke stedenbouwkundige verordening inzake hemelwater, tot wijziging van het besluit van de Vlaamse Regering van 16 juli 2010 tot bepaling van stedenbouwkundige handelingen waarvoor geen omgevingsvergunning nodig is en tot opheffing van het besluit van de Vlaamse Regering van 5 juli 2013 houdende vaststelling van een gewestelijke stedenbouwkundige verordening inzake hemelwaterputten, infiltratievoorzieningen, buffervoorzieningen en gescheiden lozing van afvalwater en hemelwater.
(De verordening hemelwater kan je raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be, ga naar Decreten en uitvoeringsbesluiten > Verordeningen > Hemelwaterverordening 2023)
De verordening hemelwater is niet van toepassing op de aanvraag.
 

-          Toegankelijkheid: het besluit van de Vlaamse regering van 5 juni 2009 tot vaststelling van een gewestelijke stedenbouwkundige verordening inzake toegankelijkheid (verder genoemd verordening toegankelijkheid).
(De verordening toegankelijkheid kan je raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be, ga naar Decreten en uitvoeringsbesluiten > Verordeningen > verordening toegankelijkheid)
De verordening toegankelijkheid is niet van toepassing op de aanvraag.
 

-          Publiciteit: het besluit van de Vlaamse regering van 12 mei 2023 tot vaststelling van een gewestelijke stedenbouwkundige verordening voor publiciteitsinrichtingen.
(De verordening publiciteit kan je raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be, ga naar Decreten en uitvoeringsbesluiten > Verordeningen > Gewestelijke publiciteitsverordening 2023)
De gewestelijke publiciteitsverordening is niet van toepassing op de aanvraag.
 

Algemene bouwverordeningen

-          Voetgangersverkeer: het besluit van de Vlaamse regering van 29 april 1997 houdende de vaststelling van algemene bouwverordeningen inzake wegen voor voetgangersverkeer (verder genoemd verordening voetgangersverkeer), en de omzendbrief RO/98/2 van 23 maart 1998 betreffende de algemene bouwverordening inzake wegen voor voetgangersverkeer.
(De verordening voetgangersverkeer kan je raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be, ga naar Decreten en uitvoeringsbesluiten > Verordeningen > verordening wegen voor voetgangersverkeer)
De verordening voetgangersverkeer is niet van toepassing op de aanvraag.
 

Gemeentelijke stedenbouwkundige verordeningen

-          Bouwcode: de gemeentelijke stedenbouwkundige verordening (verder genoemd bouwcode), definitief vastgesteld door de gemeenteraad in zitting van 25 maart 2024 en in werking getreden op 15 juli 2024. 
(De bouwcode kan je raadplegen via www.antwerpen.be, zoek op ‘regelgeving bouwen in Antwerpen’)
De aanvraag wijkt af van de bepalingen van de bouwcode op volgende punten:

• artikel 5 Ontwikkelingsgerichte aanpak van erfgoed: zie RUP Binnenstad.
• artikel 8 Visuele en vormelijke inpassing:

§2. De afwerking van gevels moet het straatbeeld en de architecturale kwaliteit van het gevelbeeld respecteren of opwaarderen.

-          Baksteenmetselwerk wordt als gevelmateriaal toegepast om niet overschilderd te worden.

-          De in zwart overschilderde bakstenen bovengevel respecteert het straatbeeld niet.

-          Om hittestress te vermijden genieten lichtkleurige gevels de voorkeur boven donkerkleurige, terwijl in de aanvraag de voorgevel werd overschilderd in een donkere kleur (zwart).

§3.

-          Het her- of overschilderen van een voorgevel, in een kleur die in strijd is met het kenmerkende straatbeeld, is verboden. De gele bakstenen bovengevel werd overschilderd in het zwart.

-          Het vervangen van bestaand schrijnwerk in de voorgevel door schrijnwerk in een ander materiaal, in een andere kleur of met een andere raamverdeling is verboden. Het wit geschilderd houten schrijnwerk werd vervangen door zwart pvc schrijnwerk.

• artikel 19 Afvalverzameling:
  Bij de vermeerdering van het aantal woongelegenheden bij een meergezinswoning met in de nieuwe toestand minimaal 4 woongelegenheden, dient een afvalberging te worden voorzien die voldoet aan de bepalingen van dit artikel. Er wordt geen afvalberging voorzien.
• artikel 26 Minimale netto-vloeroppervlakte van een woongelegenheid:

        Een studio moet een minimale oppervlakte van 35 m² hebben. De aangevraagde studio heeft echter slechts een oppervlakte van 23 m².

• artikel 32 POET-principe is leidend:

        Voor de bijkomende woongelegenheid is geen autoparkeerplaats voorzien.

• artikel 33 Fietsparkeren maximaal op eigen terrein:

        In de aanvraag worden geen fietsstalplaatsen ingetekend.

-          Stedenbouwkundige lasten: de gemeentelijke stedenbouwkundige verordening ‘Stedenbouwkundige lasten’ (verder genoemd verordening stedenbouwkundige lasten), definitief vastgesteld door de gemeenteraad in zitting van 29 april 2024.

(De verordening stedenbouwkundige lasten kan je raadplegen via https://www.antwerpen.be/nl/overzicht/vergunningen/regelgeving)

De aanvraag valt niet onder het toepassingsgebied van de verordening stedenbouwkundige lasten.

Sectorale regelgeving

-          MER-screening:
Rekening houdend met de kenmerken van de aanvraag en zijn omgeving werd geoordeeld tijdens het volledig- en ontvankelijkheidsonderzoek dat de mogelijke milieueffecten van het project niet aanzienlijk zijn.

-          Programmatische Aanpak Stikstof: overeenkomstig het stikstofdecreet, het nieuwe beoordelingskader voor alle aanvragen die stikstofemissies veroorzaken, in werking getreden op 23 februari 2024.
De aanvraag valt niet onder het toepassingsgebied van het stikstofdecreet.

-          Watertoets: overeenkomstig artikel 1.3.1.1 van het decreet van 18 juli 2003 betreffende het integraal waterbeleid, gecoördineerd op 15 juni 2018 (verder genoemd Waterwetboek), dient een vergunningsaanvraag onderworpen te worden aan de zogenaamde watertoets. Deze wordt uitgevoerd overeenkomstig het besluit van de Vlaamse Regering van 20 juli 2006 tot vaststelling van nadere regels voor de toepassing van de watertoets, tot aanwijzing van de adviesinstanties en tot vaststelling van nadere regels voor de adviesprocedure bij de watertoets, vermeld in artikel 1.3.1.1 van het decreet van 18 juli 2003 betreffende het integraal waterbeleid, gecoördineerd op 15 juni 2018 (verder genoemd Watertoetsbesluit).

Voor het project is geen fluviale overstromingskans gemodelleerd (score A).

Het project is gelegen in een zone met een middelgrote pluviale overstromingskans (T100) onder huidig klimaat (score D).

Het project is niet gelegen in een signaalgebied.

Na onderzoek blijkt dat het project waarschijnlijk geen schadelijke effecten op het watersysteem veroorzaakt.

(Kijk de score van uw project na op https://www.waterinfo.be/informatieplicht.

Op volgende website worden oplossingen aangereikt om gebouwen te beschermen tegen waterindringing of in het geval van onvermijdbare waterindringing de kans op schade te verkleinen: https://vmm.vlaanderen.be/publicaties/individuele-bescherming-tegen-overstromingen)

-          Rioleringstoets: overeenkomstig artikel 4.3.9 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening van 15 mei 2009 moet een omgevingsvergunningsaanvraag getoetst worden aan de zogenaamde rioleringstoets.
De rioleringstoets is niet van toepassing op de aanvraag.

-          Vlaamse codex Wonen van 2021: Gecodificeerde decreten over het Vlaamse woonbeleid, gecodificeerd op 17 juli 2020.
(De kwaliteitsnormen voor woningen, die in uitvoering van de Vlaamse codex Wonen van 2021 zijn opgemaakt, kan je raadplegen via www.wonenvlaanderen.be, zoek op “besluit Vlaamse codex van 2021”)
De aanvraag valt onder het toepassingsgebied van de Vlaamse codex Wonen van 2021.

-          Rooilijn: artikel 4.3.8 van de Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO) van 15 mei 2009.
(De VCRO kan je raadplegen via https://omgeving.vlaanderen.be/, ga naar Decreten en uitvoeringsbesluiten > Vlaamse Codex Ruimtelijke Ordening (VCRO))
Artikel 4.3.8 is niet van toepassing op de aanvraag.
 

Beleidsmatig gewenste ontwikkelingen

-          Transformatieleidraad: Transformatieleidraad Ruimte geven aan de stad van morgen. Op 21 mei 2024 keurde de gemeenteraad dit plan goed.
(De transformatieleidraad kan je raadplegen via Transformatieleidraad)

-          Strategische Ruimteplan Antwerpen (SRA): Op 21 mei 2024 keurde de gemeenteraad het nieuwe plan goed.
(Het Strategisch ruimteplan kan je raadplegen via Strategisch Ruimteplan Antwerpen) 

Omgevingstoets

Toetsing van de verenigbaarheid van het aangevraagde met de omgeving en de goede ruimtelijke ordening

Functionele inpasbaarheid

De aanvraag betreft het wijzigen van de woonkamer/veranda achter de handelsruimte naar een studio op het gelijkvloers, waardoor het aantal woongelegenheden in het pand toeneemt van drie naar vier. 

De stedelijke dienst Economie en Toerisme heeft geen bezwaar tegen de functiewijziging van handel naar wonen.

Schaal – ruimtegebruik – bouwdichtheid

De architect vermeldt in zijn verantwoordingsnota dat er op het gelijkvloers een vierde woongelegenheid vergund is en haalt hiervoor als bewijs het plan van de bouwtoelating uit 1940 aan. Dit plan toont achter de winkel een woonkamer/veranda en koertje met wc, maar geen slaapkamers, badkamer en keuken, waardoor dit geen zelfstandige woning is. Dit wordt eveneens onderschreven in het huidige statusrapport. Een nieuwe zelfstandige woning op het gelijkvloers dient dan ook getoetst te worden aan de geldende voorschriften.

De woonkamer achter de winkel werd omgevormd tot een studio met een totale oppervlakte van 23 m², badkamer inbegrepen, en een koertje van 4 m². De minimale oppervlakte voor een studio is 35 m² volgens artikel 26 van de bouwcode. Een afwijking van 12 m² op dit voorschrift is niet meer beperkt en kan niet worden toegestaan. 

Door het creëren van deze bijkomende kleine woongelegenheid neemt de densiteit op het perceel op onaanvaardbare wijze toe, zonder bijkomende woonkwaliteit voor de bestaande meergezinswoning. Om de verblijfskwaliteit van de bovenliggende appartementen te verhogen, zouden op het gelijkvloers gemeenschappelijke woonfuncties en (fietsen)bergingen kunnen voorzien worden al dan niet in combinatie met een (uitgebreide) handelsfunctie.

Visueel-vormelijke elementen en cultuurhistorische aspecten

De aanvraag heeft betrekking op een winkelwoonhuis in sobere interbellumstijl, daterend van 1940. Het pand is gelegen in che-gebied. De stedelijke dienst Monumentenzorg gaf volgend advies:

“Het pand bleef zeker tot in 2019 gaaf bewaard. Ook de pui met marmeren pui-omlijsting, inkomdeur en granitovloer waren toen nog bewaard. Het interieur was ongekend. In 2019 werd een bouwaanvraag ingediend voor het wijzigen van een winkel met woonruimte tot appartement met slaapkamer. Deze werd ongunstig geadviseerd. Intussen werd de gevel zonder vergunning gewijzigd. De bovengevel werd zwart geschilderd. De pui werd van de marmeren omlijsting ontdaan en vervangen door een pleister. Het houten uitstalraam werd vervangen door zwarte pvc. Het houten schrijnwerk in de bovengevel werd vervangen door pvc.

Ondanks dat het pand geen architecturaal unicum is, past het zich door de sobere gevelopbouw, ritmiek en volume/schaal onopvallend in het straatbeeld in. De pui bleef gaaf bewaard en droeg door haar materialisatie bij aan de kwaliteit van de bovengevel en de omliggende che-bebouwing.

De aangebrachte onvergunde, wijzigingen aan de voorgevel zijn geen meerwaarde voor het pand noch voor het straatbeeld. Gezien de gewijzigde functie van het gelijkvloers, is een aanpassing van de pui aanvaardbaar. De zwart geschilderde bovengevel, is atypisch voor deze bouwstijl en voor de stedelijke context.”

Het advies van de stedelijke dienst Monumentenzorg wordt bijgetreden. De gele bakstenen bovengevel werd zwart geschilderd en het marmer van de pui verwijderd en voorzien van donkergrijze crepi. De houten ramen en de houten winkelpui werden vervangen door zwarte pvc ramen. De gevelafwerking is storend in het gevel- en straatbeeld en strijdig met de voorschriften van het RUP Binnenstad en van de bouwcode. De werken en wijzigingen aan de voorgevel komen bijgevolg niet voor vergunning in aanmerking.

Hinderaspecten – gezondheid – gebruiksgenot – veiligheid in het algemeen

De brandweer gaf een voorwaardelijk gunstig advies dat strikt moet worden nageleefd.

Door de aanvraag wordt de minimum woonkwaliteit niet gehaald, niet alleen in de nieuwe studio die veel te klein is, maar ook in het gehele pand door het ontbreken van de vereiste afval- en fietsenbergingen volgens artikel 19 en 33 van de bouwcode.

Mobiliteitsimpact

Toetsing parkeerbehoefte

Het algemene principe is dat een omgevingsvergunningsaanvraag in vele gevallen een parkeerbehoefte genereert. Om te vermijden dat de parkeerbehoefte (geheel of gedeeltelijk) wordt afgewenteld op het openbaar domein, dient het parkeren maximaal op eigen terrein te worden voorzien. Dit is het zogenaamde POET principe (Parkeren Op Eigen Terrein).

De parkeer- en stallingsnormen uit de tabel van artikel 32 van de bouwcode van kracht sinds 15 juli 2024, dienen te worden nageleefd bij nieuwbouw, herbouw, verbouwing, functiewijziging, volume-uitbreiding, wijzigen van het aantal wooneenheden en wijziging tussen de gedefinieerde subfuncties in paragraaf 3. Wie niet op eigen terrein voorziet in de werkelijke parkeerbehoefte, dient hiervoor een compensatie te betalen.

Fietsvoorzieningen

Voor de bijkomende wooneenheid moeten er 2 fietsstalplaatsen voorzien worden, maar er worden er geen ingetekend.

Advies aan het college

Advies over de stedenbouwkundige handelingen

Aan het college wordt voorgesteld om voor de stedenbouwkundige handelingen de omgevingsvergunning te weigeren, omwille van onverenigbaarheden met stedenbouwkundige voorschriften en een goede ruimtelijke ordening.

Administratieve lus

Op de aanvraag wordt een administratieve lus toegepast, omwille van de volgende reden:

* De affiche werd niet aangeplakt uiterlijk op de dag voor de begindatum van het openbaar onderzoek en tot en met de laatste dag daarvan conform de bepalingen van artikel 20 van het Besluit van de Vlaamse Regering tot uitvoering van het decreet van 25 april 2014 betreffende de omgevingsvergunning.

De stappen in de procedure die verkeerd gelopen zijn, werden opnieuw uitgevoerd, om te voorkomen dat de eindbeslissing over de aanvraag vernietigd wordt omwille van de vastgestelde procedurefout(en).

De aanvraag werd onderworpen aan 2 openbare onderzoeken. Er werden geen standpunten, opmerkingen of bezwaren ingediend tijdens de openbaarmaking.